Baş nazir Əli Əsədovun qərarına əsasən, Azərbaycanda “Dövlət ümumi təhsil müəssisəsi təhsilalanlarının geyim formalarının təsvirləri” təsdiq edilib. Həmçinin şagirdlərin hazırda istifadədə olan geyim formalarını gələn tədris ilinin sonunadək (15 iyun 2023-cü il) geyinə biləcəkləri qeyd edilib. Bununla yanaşı, şagirdlərin yeni geyim forması dəstinin 3 tədris ili ərzində tətbiq ediləcəyilə bağlı məqam da qərarda öz əksini tapıb.
Məktəbli formalarının yenilənməsi, keyfiyyəti və ən əsası qiymətlərinin tənzimlənməsi məsələsi isə qərardan sonra cəmiyyəti düşündürən əsas məsələlər sırasındadır.
Yeni formaların qiymətinin hansı şəkildə tənzimlənəcəyi də hələ dəqiq açıqlanmayıb. Tədris ilinin əvvəlində "Bakı Tikiş Evi"nin verdiyi məlumata əsasən, qiymətlər ibtidai siniflər üçün 40 manat, yuxarı siniflər üçün isə 46 manat təşkil edirdi.
Ekspertlər bildirir ki, məktəbli formalarının qiyməti hər ailə üçün əlçatan olmalıdır. Bir ailədən iki-üç uşaq dərsə gedir. Eyni anda bir neçə dəst məktəbli formasının alınması, üstəlik dərs ləvazimatlarının da alınması ailələrin sosial yükünü daha da artırır.
“Məktəbli formalarının hazırlanması müəyyən şirkətlərə həvalə olunsun, bu proses dövlət tərəfindən tənzimlənsin və geyimlərin üzərinə əlavə dəyərin qoyulmamasına nəzarət edilsin”
Təhsil eksperti Nizami Hüseynov qeyd etdi ki, orta ümumtəhsil məktəblərində təhsil alan şagirdlərin məktəbli formasından istifadə etməsi 2011-ci ildə qəbul olunmuş orta ümumtəhsil məktəblərinin nümunəvi nizamnaməsində nəzərdə tutulub: “Burada əsas hədəf şagirdlər arasında sosial bərabərliyi təmin etməkdir. Yəni məqsəd, kiminsə maddi imkanı təhsil sisteminə uyğun olmayan geyimlərə imkan verirsə, bunun qarşısını almaqdır. Etiraf edək ki, məktəbli forması şagirdlərin tədris prosesində iştirakına bilavasitə təsir göstərir. Yəni bu, diqqət yayındıran əsas amillərin başında gəlir. Biz həqiqətən də 2011-ci ilə qədər olan nizam-intizam pozuntuları ilə ondan sonrakı dövrü müqayisə edəndə görürük ki, məktəbli formalarından istifadə zamanı neqativ hallar aradan qalxıb. Bu da kifayət qədər müsbət bir tendensiyadır”.
Ekspert onu da əlavə etdi ki, bu gün 60 min ailədən 2 və daha çox şagird məktəbə gedir. Bu da valideynlərin il ərzində bir neçə məktəbli forması üçün əlavə xərcə düşməsinə səbəb olur: “Mütəmadi olaraq məktəbli formalarına dəyişiklik edilməsi ailələrin maddi vəziyyətinə çox mənfi təsir edir. Yaxşı olar ki, məktəbli formalarının hazırlanması müəyyən şirkətlərə həvalə olunsun. Bu proses dövlət tərəfindən tənzimlənsin və geyimlərin üzərinə əlavə dəyərin qoyulmamasına nəzarət edilsin. Çünki bu həm də sosial bir məsələdir, bir çox ailənin büdcəsinə təsir göstərəcək. Bu baxımdan müəyyən formada nəzarətin həyata keçirilməsi zəruridir. Bu istiqamətdə standart məktəbli forması qiyməti təyin edilə bilər. Əgər qiymət hər hansı bir valideyni qane etməsə, həmin şəxsin öz övladı üçün kənardan forma əldə etməsi mümkün ola bilər. Hesab edirəm ki, bu formada tənzimlənsə daha yaxşı olar. O ki qaldı müəyyən müddət sonra formaların yenilənmə məsələsinə, düşünürəm ki, bu normal bir haldır. Şagirdlər böyüdükçə ölçülər dəyişir, həmçinin materialın aşınma məsələsi də nəzərə alınır”.
Günel CƏLİLOVA
