Elşən Həsənov: “Azərbaycanın əməkdaşlıq etdiyi istiqamətlərdən biri də türkdilli dövlətlərdir”
Son bir ay ərzində Azərbaycan üçün olduqca məhsuldar hadisələr baş verib. Bunlardan başlıcası Xəzəryani ölkələrin Zirvə görüşündə əldə olunan yaxşı nəticəni göstərmək olar. Bunun ardınca isə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Rusiyaya səfəri reallaşdı.
İlham Əliyevin Vladimir Putinlə görüşü baş tutdu. Görüşdə Dağlıq Qarabağ problemi də müzakirə olunub. Rusiya Prezidenti Vladimir Putin ölkəsinin bundan sonra da problemin həlli istiqamətində köməklik göstərməkdə davam edəcəyini bildirib: "Əlbəttə, biz regional və beynəlxalq problemlərlə bağlı fikir mübadiləsi aparmışıq, təbii ki, Dağlıq Qarabağ probleminə toxunmuşuq. Rusiya Minsk Qrupunun həmsədri kimi bu münaqişənin dinc yolla həll edilməsinə bütün mümkün köməklikləri göstərəcək". Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin və Rusiya Federasiyasının Prezidenti Vladimir Putinin iştirakı ilə sənədlərin imzalanması mərasimi olub. Sentyabrın 3-də isə Qırğızıstan Respublikasının Çolpon-Ata şəhərindəki Çingiz Aytmatov adına “Rux Ordo” Mədəniyyət Mərkəzində Türkdilli Dövlətlərin Əməkdaşlıq Şurasının (TDƏŞ) VI Sammiti işə başlayıb. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev sammitdə iştirak edib. Prezident İlham Əliyev və digər dövlət və hökumət başçıları sammitdə çıxış ediblər. Ölkə rəhbərləri arasında çox vacib sahələri əhatə edən mövzular ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb.
Xəzərin Konvensiyası, Əliyevin Putinlə son razılaşmaları və türkdilli dövlətlərin son Qırğızıstan zirvə müzakirələri Azərbaycanın geosiyasi mövqelərinin güclənməsində necə rol oynayacaq?
Ekspert Elşən Həsənovun sözlərinə görə, hər üç hadisə Azərbaycanın rolunun güclənməsinə ciddi təkan verir: "Xəzərlə bağlı əldə olunan razılaşma Azərbaycana ciddi üstünlüklər verdi. Bu o anlama gəlir ki, artıq Mərkəzi Asiya ölkələri bütün yüklərini dünya bazarına Xəzər dənizi vasitəsilə çıxara biləcəklər. Bu razılaşmaya əsasən, həmin ölkələrin karbohidrogen ehtiyatlarının Xəzərin dibi ilə nəqli mümkün olacaq. Rusiya dövlət başçısı ilə keçirilən görüş də məhsuldar olub. Hətta bir çox ekspertlər iki prezident arasında keçirilmiş görüşü onilliyin ən mühüm görüşü hesab edirlər. Bu görüş həm də ona görə əhəmiyyətlidir ki, Rusiya və Azərbaycan arasında yüksək səviyyəli danışıqlar Ermənistanın anlaşılmaz davranışının artması fonunda keçdi. Rusiya mətbuatının verdiyi məlumata görə, razılaşmaların olduqca mühüm bəndlərindən biri, Azərbaycan Prezidentinin qeyd etdiyi kimi, ölkəmizin Rusiyadan getdikcə daha çox hərbi təyinatlı məhsullar almasıdır. Artıq bu məhsulların dəyəri 5 milyard dolları ötür. Bu bariz nümunədir. Bununla Azərbaycan regionda Moskvanın daha etibarlı tərəfdaşı olduğunu göstərir ki, bu da artıq özlüyündə siyasi kapitaldır. Bu mənada, onu tez-tez strateji tərəfdaş adlandırırlar, hərçənd ki, Azərbaycan Ermənistan kimi nə Avrasiya İqtisadi Birliyinə, nə də Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatına daxil olmayıb.
Danışıqların yekunu üzrə imzalanmış böyük sənədlər paketi müstəqil məna kəsb edir və regionda vəziyyəti gərginləşdirmək meylindən uzaqdır.
Rusiya Prezidenti, öz növbəsində, "Şimal-Cənub" nəqliyyat marşrutunun vacibliyini qeyd edib ki, bu, bütünlükdə regional təhlükəsizliyi möhkəmlətməyə imkan yaradır. Beləliklə, iki prezidentin görüşü Rusiya-Azərbaycan münasibətlərinin gələcək inkişafı üçün möhkəm əsaslar yaratdı.
Azərbaycanın əməkdaşlıq etdiyi istiqamətlərdən biri də türkdilli dövlətlərdir. Biz ölkə olaraq bu profilə ciddi önəm veririk. Dünyada Azərbaycandan başqa daha 5 türkdilli ölkə var. Onlarla əldə olunan razılaşmalar ölkəmizin rolunu daha da artırmış olur. Hesab edirəm ki, son günlər ərzində baş verən bu üç mühüm hadisə Azərbaycanın geopolitik mövqeyinin fantastik dərəcədə güclənməsinə səbəb oldu”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ