Almaniyanın dünya və ümum-Avropa miqyasında ən aparıcı iqtisadiyyatlardan birinə sahib olması faktdır, lakin bu fakt elə nəticə çıxarmağa əsas olmamalıdır ki, Almaniya ilə hərtərəfli əməkdaşlığın gücləndirilməsi təkcə Azərbaycanın xeyrinədir və bu təkcə Azərbaycana lazımdır. Bu fikirləri bakı-xeber.com-a açıqlamasında Aydın Quliyev deyib.
A.Quliyevin fikrincə, əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi və onun nəticələrinə “kiçik və böyük ölkələr” prinsipi ilə qiymət vermək olmaz. “İqtisadi, ticarət, investisiya, enerji və təhlükəsizlik sahəsində ən dərin əməkdaşlığın səmərəsinə hər iki dövlətin ehtiyacı var. Əgər iki ölkə bir-biri üçün faydalı ola bilən potensiallarını obyektiv görə bilsə, Azərbaycan-Almaniya əməkdaşlığının möhkəmlənməsi ikitərəfli müstəvidə və Avropa Birliyi kontekstində çox böyük nəticələr verəcək. Konkret desək, “kimin kimə hansı istiqamətdə nə kimi faydaları dəyə bilər” kimi sualların cavabı obyektiv, siyasi ambisiyalarsız araşdırılmalıdır. Azərbaycan Almaniyanın, eləcə də bütün Avropanın enerji təhlükəsizliyinə mühüm bir qüvvə kimi töhfə verir və işlərin doğru qurulacağı şəraitində töhfəsini kəsməyəcək. Almaniya şirkətlərinin Azərbaycanda sərbəst fəaliyyəti üçün gərək olan bütün təminatlar yaradılıb. Ölkəmizdə alman diasporu üçün hamı ilə bərabər yaşayış və özünütəsdiq mühiti yaradılıb. Azərbaycan bir bazar olaraq Almaniyanın avtomobil, məişət texnikası üçün özünün bütün istehlak imkanlarını açıb ki, bu da hər il Almaniya üçün yüz milyonlarla gəlir mənbəyidir. Azərbaycanın türkdilli ölkə olaraq bir neçə il əvvəl başlamış və bəzi hallarda indi də davam edən Türkiyə-Almaniya gərginliyindən kənar durması əslində öz öhdəliklərinə sadiq partnyorluq nümunəsidir. Azərbaycanın Almaniya üçün Mərkəzi Asiyanın türk dövlətləri ilə əməkdaşlıq qurmaqda böyük körpü və tranzit rol oynamaq imkanları var, yəqin ki, zaman-zaman bu imkanlar üzə çıxarılacaq. Ölkəmizin Almaniya-Azərbaycan, Azərbaycan-Avropa Birliyi müstəvisində çox faydalı tərəfdaş olduğunu göstərən saysız başqa arqumentlər də var”.
Aydın Quliyev əlavə etdi ki, sözsüz, Azımaniyanın da Azərbaycan üçün iqtisadi, ticarət, investisiya və strateji planda faydalı olduğu və olacağı çoxlu məsələlər var. Ancaq ölkələrimiz arasında münasibətlərin daha da dinamik xarakter almasına iki amil hər zaman ləngidici, hətta pozucu təsir göstərə bilər ölkələrin bir-birinin daxili işlərinə müdaxilə cəhdləri və Qarabağ probleminin həlli üzrə danışıqların praktik nəticəli istiqamətə yönəldilməsi üçün mövcud imkanlardan sonadək istifadə edilməməsi. Birmənalı deyim ki, hər iki məsələdə məsuliyyətin çoxu Almaniyanın üzərindədir. Ziyanlı təzahürdür ki, Azərbaycanda insan haqları və demokratiyanın vəziyyəti məsələsinə bir çox hallarda Almaniya rəsmiləri də müdaxilə edir, həmin ölkədə yaşayan bir qrup radikal mühacirin anti-Azərbaycan fəaliyyətləri həvəsləndirilir. Halbuki, insan haqları barədə bəyanatların indi bəzi ölkələr tərəfindən başqalarının daxili işlərinə müdaxilə və təsir silahı olduğunu hamı bilir. Yeri gəlsə, bizim də əlimizdə Almaniyada insan haqları ilə bağlı vəziyyəti tənqidi qiymətləndirmək üçün tutarlı faktlar var. Ancaq hər iki tərəf yalnız tənqidə əsas verən gerçəklərə söykənsə nə baş verə bilər? Yaxşı heç nə... Eləcə də Almaniyada məskunlaşmış bəzi mühacirlərin Azərbaycana qarşı radikal çağırışlarının bəzən alman rəsmiləri tərəfindən dəstəklənməsi də, əslində, ölkəmizin daxili işlərinə müdaxilənin bir formasıdır.
Aydın Quliyev hesab edir ki, Qarabağ sülh prosesinə təsir imkanlarından maksimum istifadə olunmaması xüsusilə ziyanlı rol oynaya bilər. “Halbuki, Almaniya Ermənistana heç olmasa diplomatik siyasi formalarda təsir göstərsə, həm regionda möhkəm sülh işinə töhfə vermiş olar, həm də bizim regionda özünün iqtisadi çəkisinin ardınca siyasi çəkisini də artıra bilər. Xanım Merkelin Erməistanın indiyə qədərki rəhbərlərinin Qarabağ məsələsində konstruktiv olmadıqlarına Bakıda eyham vurması doğru bir yanaşma kimi, güman ki, təsirsiz ötüşməyəcək. Ancaq xanım Merkelin İrəvanda tarixi çox şübhəli olan “erməni genosid” abidəsini ziyarət etməsi, Bakıda gerçək Xocalı abidəsinə baş çəkməməsi doğru yanaşma deyil. Bu, dolayı da olsa, erməniləri arxayınlaşdıran bir məqamdır”.
Aydın Quliyev Azərbaycan-Almaniya əməkdaşlığının böyük potensiala və prespektivə malik olduğunu bir daha xüsusi vurğulamaqla, sonda əlavə etdi ki, insan haqları və Qarabağ tənzimlənməsi prosesinə münasibətlərin düzgün qurulması Almaniya-Azərbaycan əlaqələrinin daha da inkişaf etməsinə təsir baxımından alternativsiz faktorlardır.
