Azərbaycanın əsas müttəfiqi sayılan Türkiyə Yaxın Şərqdə yeni təhlükəli müharibəyə sürüklənməkdədir. Belə görünür ki, Qərb dövlətləri, ABŞ başda olmaqla, burada Türkiyə üçün olduqca məkrli planlar hazırlayıb. Söhbət İraq və Suriyada kürdlərə verilən hərbi dəstəyin artırılmasından, onları bu yerlərdə Türkiyənin mövqeyini sıxışdırmaq üçün yeni hücumlara hazırlamaqdan gedir.
Bu duruma müdaxilə etmək üçün Türkiyə Silahlı Qüvvələri ilk növbədə Suriyada kürdlərə, onların silahlı birləşməsi olan YPG-yə qarşı yeni hərbi əməliyyat üçün tam hərbi hazırlıq vəziyyətinə gətirilib. Suriya ilə sərhədə 25 minə yaxın Türkiyə hərbçisi yerləşdirilib.
Məhz belə bir vaxtda bəlli olub ki, ABŞ-ın silah-sursat və hərbi təlimlə dəstək verdiyi PKK terror təşkilatının Suriya qanadı olan PYD və YPG Suriyanın şimalındakı "Fərat Qalxanı" bölgəsinə hücum etməsi üçün yeni bir təşkilat qurub. Qeyd edək ki, "Fərat Qalxanı" əməliyyatı 2016-cı il avqustun 24-də Suriyanın şimalındakı Cerablus şəhərinə hücumla başlanıb. Qısa müddət ərzində İŞİD terror qruplaşması Türkiyə sərhədlərindən tamamilə təmizlənib və kürd kantonlarının birləşdirilməsinin qarşısı alınıb. Türkiyənin proseslərə hərbi müdaxiləsi ABŞ-ın regionla bağlı planlarını qarşısını alıb. İndi kürdlərin dəstəyi ilə ABŞ Türkiyənin Suriyada yaratdığı təhlükəsiz bölgənin ələ keçrilməsini istəyir. Türkiyənin "Yeni Şəfəq" nəşri yazır ki, 14 avqust 2017-ci il tarixində bu məqsədlə kürdlər tərəfindən Tel-Abyadda qurulan "Kuvvet-i Suvvar" bölgədə olan qüvvələrə savaş elan edib. Təşkilatın birbaşa ABŞ-ın təlimatı ilə hərəkət etdiyi və artıq öz aralarında rəsmən Türkiyəyə müharibə elan etdiyi bildirilir. Artıq ABŞ təşkilata on minlərlə döyüşçünün qatılması barədə təlimat verib. Təşkilatın məqsədi isə bölgədə olan Türkiyə Silahlı Qüvvələri və Azad Suriya Ordusunu hədəf almaqdır. Yeni qurulan təşkilatın sözçüsü minlərlə döyüşçü ilə "Fərat Qalxanı" bölgəsinin Türkiyə Silahlı Qüvvələri və Azad Suriya Ordusundan təmizlənəcəyini açıqlayıb. O, bir ilə yaxınlaşan susqunluq dövrünün sona çatacağını, bütün cəbhələrdə Türkiyə Silahlı Qüvvələri və Azad Suriya Ordusuna hücumun başlanacağını elan edib.
Türkiyəyə qarşı digər bir bəyanatı PYD-nin Mümbic üzrə komandiri Camal Əbu Cuma səsləndirib. O, Əl-Baba hücum hazırlıqlarının son mərhələdə olduğunu və bölgəni Türkiyə Silahlı Qüvvələri ilə Azad Suriya Ordusundan azad edəcəyini deyib. Eyni zamanda ABŞ-ın dəstəklədiyi "Cəbhət ən-Nusra" terror təşkilatı da Türikyəyə qarşı fəallaşıb. Qruplaşmanın üzvləri Türkiyənin sərhəd qapılarında nəzarəti ələ keçirməyə başlayacaqlarını bildirib. Rus hərbi diplomatların verdiyi məlumatda sərhəddə nəzarəti ələ keçirməyə çalışan qruplaşma üzvlərinin yerlərini tez-tez dəyişdiyi və mövqelərini gücləndirdiyi bildirilir. Belə vəziyyətdə Türkiyənin bölgəyə daha çox sayda qüvvə ilə hərbi müdaxiləsi qaçılmaz sayılır.
Hazırda Türkiyənin Suriyanın Afrin bölgəsində əməliyyata hazırlaşması ABŞ və onun himayə etdiyi PYD-ni ciddi təlaşa salıb. Məsələ burasındadır ki, İŞİD terror təşkilatını bəhanə edərək Suriyanın şimalını PKK-ya təslim edən ABŞ indi də "Əl-Qaidə"yə hücum adı ilə İdlibi işğal etməyə hazırlaşır. Suriyanın şimalında dövlət qurulması üçün PYD-yə 3 ayda 1100 TIR silah-sursat göndərən ABŞ PYD-nin nəzarətindəki Afrinin cənubunda yerləşən İdlibin ələ keçməsini özü üçün vacib sayır. Ankara isə ABŞ-ın yeni oyununu diqqətlə izləyir. Türkiyə Silahlı Qüvvələri bu fonda Afrinin şərqində yerləşən "Fərat Qalxanı" bölgəsinə davamlı olaraq hərbi güc toplayır. Eyni zamanda İdlibdə Azad Suriya Ordusuna bağlı olan qruplara dəstək də artırılıb. Ankara bu məsələdə Rusiya ilə də təmaslarını artırıb. Türkiyənin xarici işlər naziri Mövlud Çavuşoğlu Rusiyanın baş qərargah rəisi Valeri Gerasimovun İdlibdəki vəziyyəti müzakirə etmək üçün Türkiyəyə gələcəyini açıqlayıb. Çavuşoğlu bildirib ki, Rusiya Türkiyənin YPG ilə bağlı mövqeyini ABŞ-dan daha yaxşı başa düşür. Ümumiyyətlə, Ankara və Moskva Suriyada ABŞ-ın güclənməsinə qarşı birgə hərəkətə keçməkdə maraqlıdır. Bu məsələdə İran da onlara dəstək verir. ABŞ isə mövqeyindən geri çəkilmək istəmir. Məlumata görə, Pentaqon İdlibin mərkəzi və ətrafını 15-20 gün ərzində fasiləsiz bombardman edəcək. Daha sonra isə bölgəyə PKK güclərinin daxil olacağı bildirilir. Əməliyyat planına, həmçinin, ABŞ xüsusi təyinatlıları da daxil edilib. Amma Türkiyə proseslərin ABŞ-ın istədiyi şəkildə getməsini əngəlləmək üçün özü bölgədə hərbi müstəvidə daha aktiv fəaliyyətə keçməyi düşünür.
Tahir TAĞIYEV
