Məhəmməd Əsədullazadə: "Bu, sıradan bir gəncin polisə hücumundan qaynaqlanan problem deyil"
Məlum olduğu kimi, Qüdsdə yerləşən Əl-Aksa məscidi ətrafında vəziyyət yenidən gərginləşib. Qüdsün tarixi mərkəzində baş verən toqquşmalar zamanı xəsarət alanların sayı 120 nəfəri keçib. Bu barədə "Qızıl Aypara" cəmiyyətinin məlumatında bildirilir.
Məlumata görə, yaralananların əksəriyyəti rezin güllələr və qazlardan xəsarət alıb. Polisin məlumatına görə, asayiş keşikçilərinin Əl-Aksa məscidi qarşısında toplaşan dindarlar tərəfindən daş-qalaq edilməsi qarşıdurmaya səbəb olub. Polis toqquşmalar zamanı yalnız bir polis əməkdaşının yaralandığını iddia edir.
Fələstinlilər isə, öz növbəsində, insidentin baş verməsində israilliləri günahlandırıb. Onlar israillilərin dindarların Əl-Aksa məscidinə daxil olmasına imkan vermədiklərini iddia edib.
Məlumatlara görə, iyulun 25-də Qüdsdə Əl-Aksa məscidinin girişində İsrail tərəfindən quraşdırılan metal detektorlar və videokameralar götürülüb. Müsəlmanların sərt etirazına səbəb olmuş elektron təhlükəsizlik sistemləri İsrailin hərbi-siyasi kabinetinin qərarı ilə ləğv edilib.
Qeyd edək ki, iyulun 14-də Qüdsdə Əl-Aksa məscidi yaxınlığında fələstinli gənc İsrail polislərinə hücum edib. Nəticədə 2 polis ölüb, daha biri yaralanıb. Bundan sonra İsrail hökuməti Əl-Aksa məscidinə girişdə yeni təhlükəsizlik qaydaları tətbiq edib. Bu, fələstinlilərin kütləvi etirazı ilə qarşılanıb. İsrail təhlükəsizlik qüvvələri ilə toqquşmalar nəticəsində 4 fələstinli ölüb, yüzlərlə şəxs yaralanıb.
Görünən odur ki, məscid ətrafında vəziyyəti gərginləşdirməkdə maraqlı olan qüvvələr var. Maraqlıdır, bunun kökündə nə durur? Sözügedən məsələni "Bakı-Xəbər"ə şərh edən politoloq Məhəmməd Əsədullazadə buna bir neçə prizmadan yanaşdı: "ABŞ prezidenti Trampın Yaxın Şərqə səfərindən sonra Fars körfəzi və İsrail-Fələstin arasında problemlər ciddiləşib. ABŞ rəhbərliyinin Qüdsü İsrailin paytaxtı kimi adlandırması israilliləri daha da ruhlandırıb. Fələstinlilər isə buna sərt reaksiya verməkdədirlər. İyulun əvvəlində Əl-Aksada fələstinli gəncin üç İsrail polisini öldürməsi prosesləri daha da qızışdırdı. İsrail hərbi-siyasi kabinetinin Əl-Aksa məscidinə elektron yoxlama sistemlərini yerləşdirilməsi barədə qərarı artıq Qüdsdə beynəlxalq problemə səbəb olub. Bu gün bütün dünya Qüdslə əlaqədar İsrailə qarşı sərt təpki verir. Ona görə də bu, sıradan bir gəncin polisə hücumundan qaynaqlanan problem deyil. Bu, Yaxın Şərqdə alovlanan proseslərdə ən böyük bir konfliktdir. Yəni bu bilərəkdən həyata keçirilərək ABŞ və İsrailin ortaq planıdır. Məqsəd Qüdsdə fələstinliləri sıxışdırıb şəhəri paytaxt statusuna gətirməkdir. Qüds problemi Fələstin və İsrail arasında dərin düşmənçiliyi bir az da dərinləşdirəcək. Sülh danışıqları dalana dirənəcək. Türkiyə başda olmaqla, bir sıra ölkələrin İsraillə münasibətləri bundan sonra daha da kəskinləşib. Qüdsdə baş verənlər İsrailə qarşı beynəlxalq qınağa səbəb olsa da, göründüyü kimi, rəsmi Təl-Əviv geri çəkilmir. Səudiyyə Ərəbistanı və digər ərəb ölkələrinin İsrailə qarşı sərt təpki göstərməməsi Yaxın Şərqdə İsrail-Səudiyyə işbirliyindən xəbər verir. Yaxın Şərqdə geosiyasi mübarizə aparan qüvvələrin savaşı regionda xəritələrin yenidən çəkilməsi ilə nəticələnəcək".
Vidadi ORDAHALLI
