Elşən Manafov: “Bu, qlobalistlərin İrəvanın Moskvanın təsir dairəsinə qayıtmasına yol verməmək istəyindən irəli gəlir”
Brüsseldəki Avropa İttifaqı səfirləri Ermənistana mülki missiya göndərmək qərarını təsdiqləyiblər. Bu, Aİ-nin Ermənistanda ikinci missiyası olacaq. Missiyanın mandatı, strukturu və müddəti ilə bağlı Aİ-nin Xarici İşlər və Təhlükəsizlik Siyasəti üzrə Ali Komissarından təklif alınıb.
Sənədə əsasən, missiya nazirliklərə və təhlükəsizlik qurumlarına strateji və praktik məsləhətlər və dəstək verməklə Ermənistanın hibrid təhdidlərə qarşı dayanıqlığını gücləndirəcək.
O da məlum olub ki, ötən ilin avqustunda Ermənistanla Azərbaycan arasında paraflanmış sülh müqaviləsinə birgə sərhəddə üçüncü ölkə qüvvələrinin yerləşdirilməməsinə dair müddəa salınıb. Lakin indi Brüssel yeni missiyanın göndərilməsində məqsədin "Rusiyanın sabitliyi pozan fəaliyyətlərini azaltmaq və neytrallaşdırmaq" olduğunu vurğulayır.
Sözügedən məsələni baki-xeber.com-a şərh edən politoloq Elşən Manafovun fikrincə, Avropa İttifaqının Ermənistana mülki missiya göndərməklə bağlı qərarı Brüsseldəki qlobalistlərin Cənubi Qafqazla bağlı geosiyasi maraqlarını qorumaq və İrəvanın Moskvanın təsir dairəsinə qayıtmasına yol verməmək istəyindən irəli gəlir: “Rusiyadan olacaq "hibrid təhdidlərə" qarşı Paşinyan iqtidarının duruş gətirməsini təmin etmək, habelə bu təhlükələrdən sığortalanmaq məqsədi daşıyır. Aİ-nin Ermənistana göndərdiyi mülki nümayəndə heyətinin məsləhətləri ölkədə parlament seçkiləri ərəfəsində seçicilərin mövqeyinə real təsir imkanlarına malik siyasi vasitə sayıla bilməz. ABŞ-a məxsus sorğu mərkəzlərinin seçkilər ərəfəsində Ermənistanda respondentlər arasında keçirdiyi sorğu göstərir ki, Paşinyanın 2018-ci illə müqayisədə reytinqi nəzərə çarpacaq dərəcədə aşağı düşüb. Rəyi soruşulan respondentlərin yalnız 24,3 faizi bu ilin yayında keçiriləcək parlament seçkilərində iqtidar partiyası olan "Mulki muqavilə"yə dəstək olacaqlarını bildiriblər. Respondentlərin 13,4 faizi isə Paşinyanın siyasi opponentlərindən olan erməni əsilli rusiyalı milyarder Karapetyanın "Güclü Ermənistan" partiyasına, 7,3 faizi Quqasyanın "Çiçəklənən Ermənistan", nəhayət daha 5,5 faizi sabiq prezident Köçəryanın "Hayastan ittifaqına"səs verəcəklərini bildiriblər. Bu partiyalar Rusiya yönümlü siyasi müxalifəti təmsil edirlər və onların vahid namizədlə seçkilərə qatılma ehtimalı Aİ-ni düşündürür və narahat edir”.
Politoloq hesab edir ki, Rusiya yönümlü siyasi müxalifətin seçkilərə pərakəndə şəkildə qatılması və narazı elektoratın səslərinin parçalanması da Paşinyanın şanslarını artırmır: “Paşinyanın seçkilərdə qalib gəlmə imkanları praktiki olaraq yoxdur. İnzibati resurslar və müxalifətin pərakəndəliyi Paşinyanın xeyrinə işləyəcək faktorlar sayılsa da, 25-27%-lik göstərici ilə Paşinyanın hökuməti təşkil etmək səlahiyyətlərini qazanmayacağı birmənalıdır. Bu isə seçkilərin ikinci turuna zərurət yaradacaq və burada vəziyyət Erməni Kilsəsinin müxalifətə dəstəyi, Rusiyanın ismarıcı ilə müxalifətin seçkilərə vahid namizədlə qatıla biləcəyi halda vəziyyət Aİ-nin xeyrinə olmayaraq dəyişəcək. Aİ-dan fərqli olaraq Rusiyanın Ermənistan seçicilərinin mövqeyinə sosial-iqtisadi konteksdə təsir imkanları müqayisə edilməyəcək dərəcədə böyukdur. Rusiya və onun patronajlığı altında olan Avrasiya İqtisadi Birliyi Ermənistanın əsas ticarət partnyorudur. Üstəlik, Ermənistanın enerji təhlükəsizliyində Rusiya əsas söz sahibidir. Onun nəqliyyatı, xüsusilə dəmiryolları, büsbütün Rusiyadan asılı vəziyyətdədir. Ermənistandan olan qostarbayterlərin hər il Rusiyadan Ermənistana pul köçürmələri ölkədə seçkilərin gedişatına təsir edə biləcək əsas faktorlardandır. Üstəlik, Rusiya Ermənistan kənd təsərrüfatı məhsullarının əsas satış bazarıdır. Nəhayət KTMT-də bəlli münasibətinə baxmayaraq, Rusiyanın Ermənistanda hərbi bazalara malik olması faktoru Qərb üçün ciddi ismarıcdır. Bütün bunların konteksində Aİ mülki nümayəndə heyətinin ölkədəki nazirlik və komitələrlə məsləhətləşmələri seçkilərin nəticələrinə təsir edə biləcək faktorlar sırasına aid edilə bilməz”.
Vidadi ORDAHALLI
