Qulamhüseyn Əlibəyli: “Mirzoyanın arqumentləri sülh sazişinin imzalanmasını uzatmağa xidmət edir”
Ermənistan xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan İctimai Televiziyaya müsahibəsində deyib ki, Ermənistan Konstitusiyasında problem olması haqda Azərbaycan tərəfinin fikrini bölüşmür:
“Vaşinqtonda Konstitusiya mövzusu müzakirə olunmayıb, baxmayaraq ki, bu barədə əvvəllər Azərbaycan tərəfindən bəyanatlar eşitmişik. Biz də onların Konstitusiyasında problemlər görürük, lakin inanırıq ki, sülh sazişi bu məsələləri konstitusiyaları dəyişdirmədən həll edə bilər”.
Mirzoyan deyir ki, Vaşinqtonda konstitusiya mövzusu müzakirə olunmayıb. Necə yəni olunmayıb? Olunub. Çünki Vaşinqtonda qəbul olunan Bəyannamənin maddələrindən biri odur ki, paraflanmış mətnin imzalanmasına qədər lazım olan işləri tərəflər öz öhdələrinə götürürlər. İkincisi, Prezident İlham Əliyev “Əl-Ərəbiyyə” telekanalına müsahibəsində deyib ki, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə qarşı iddialar onların konstitusiyasından çıxarılandan sonra formal olaraq sülh sazişi imzalana bilər. Ancaq Mirzoyan iddia edir ki, konstitusiya dəyişdirmədən imzalanmış saziş hər şeyi həll edə bilər. Yəni konstitusiyanı dəyişmədən də sazişi imzalaya bilərik. Bu isə tamam absurd yanaşmadır.
“Fikrimcə bu, daha çox, gələn il Ermənistanda keçiriləcək parlament seçkiləri ilə əlaqədardır”
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən sabiq millət vəkili, hüquqşünas Qulamhüseyn Əlibəyli hesab edir ki, Mirzoyanın arqumentləri sülh sazişinin imzalanmasını uzatmağa xidmət edir: “Vaşinqtonda Sülh sazişinin bəndləri paraflananda o risq qalırdı ki, Ermənistan bu və ya digər formada yeni bəhanələr uydurub prosesi uzadacaq. Bunun da müxtəlif səbəbləri ola bilər. Fikrimcə bu, daha çox, gələn il Ermənistanda keçiriləcək parlament seçkiləri ilə əlaqədardır. Çünki parlament seçkilərində yeni hakimiyyət formalaşacaq. Ermənistan cəmiyyəti isə Azərbaycan və Türkiyə ilə münasibətlərin normallaşmasına, sülh sazişinin imzalanmasına hazır deyil. Problem bundadır. Bir neçə ay əvvəl ABŞ-ın müstəqil bir qurumu Ermənistanda sorğu keçirmişdi. Əhalinin təxminən 3 faizə qədəri Azərbaycanla, Türkiyə ilə münasibətlərin normallaşmasına, sülh sazişinin imzalanmasına tərəfdar olduğunu bildirmişdi. Müəyyən hissə neytral mövqe tutmuşdu. Ancaq sorğu iştirakçılarının böyük əksəriyyəti sülh müqaviləsinin imzalanmasının əleyhinə idi. Hazırkı hakimiyyət də bunu başa düşür. Ona görə də, çox güman ki, Paşinyan sülh sazişinin imzalanmasını seçkilərdən sonraya saxlamaq istəyir. Çünki indi imzalasa, seçkilərdə ciddi problemlə üzləşə bilər. Ortada başqa səbəblər də ola bilər. Ancaq bu, Ermənistanın özünün əleyhinə işləyən bir vasitə olacaq. Çünki sülh müqaviləsinin paraflanması ABŞ-da həyata keçirilib və Vaşinqton faktiki olaraq sülh müqaviləsinin bir növ təminatçısı kimi çıxış edib. Düzdür, bu, hüquqi baxımdan belə deyil, amma faktiki olaraq belədir. Belə olan halda, artıq Birləşmiş Ştatların özünün dövlət imici şübhə altına düşür. İstər-istəməz bu, Ermənistanla münasibətlərin gərginləşməsinə səbəb ola bilər. Hər halda bu bəhanə Ermənistanın əleyhinə işləyir və gələcəkdə də işləyəcək. O ki qaldı Mirzoyanın konkret iddialarına, birincisi, Azərbaycan Konstitusiyasında Ermənistana qarşı konkret olaraq ərazi iddiası yoxdur. 1991-ci ilin Müstəqillik Aktında qeyd edilib ki, biz 1918-ci ildə qurulan ADR-in varisiyik. Burada hansısa ərazi iddiasından söhbət getmir. Varislik siyasi və dövlətçilik varisliyidir. Yəni ərazi varisliyi demək deyil. Bəli, 1918-ci ildə Azərbaycan ərazisi 114 min kvadrat kilometr idi. Bununla ermənilər etiraf edirlər ki, müasir Ermənistan Azərbaycan ərazisində yerləşir. Azərbaycan Konstitusiyasında bununla bağlı ərazi iddisı yoxdur. Biz sadəcə tarixi faktı deyirik. Ancaq Ermənistan Konstitusiyasında Azərbaycana qarşı konkret müddəa var. O vaxt Dağlıq Qarabağın Ermənistana birləşdirilməsinə dair Ali Sovetin qərarı var. Ona görə də Azərbaycan haqlı olaraq həmin müddəanın Ermənistan Konstitusiyasından çıxarılmasını tələb edir. Türkiyəyə qarşı da konkret ərazi iddiaları var”.
Vidadi ORDAHALLI
