Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin rəsmi nümayəndəsi Mariya Zaxarova Qərbin Cənubi Qafqazdakı vəziyyətə soxulmaq cəhdlərini kobudluq adlandırıb.
Zaxarova Sputnik radiosunun efirində bildirib ki, Cənubi Qafqaz regionunda Ermənistan və Azərbaycanın Rusiya ilə birlikdə hazırladıqları sülh təşəbbüslərinin həyata keçiriləcəyinə hələ də ümid var. Onun fikrincə, belə bir siyasət münaqişənin həlli üçün deyil, tam əks məqsədlərlə aparılır: "Təəssüf ki, biz uzun illərdir burada belə bir tendensiya müşahidə edirik. İndi qərblilər daha da fəallaşıblar".
Rusiya XİN sözçüsü xatırladıb ki, Qərb tərəfdaşlarının iştirakı ilə münaqişələrin həlli ilə bağlı uğurlu nümunələr yoxdur və Qərbin təşəbbüsü ilə münaqişələrin sayı artır: "Heç kim deyə bilməz ki, harasa kollektiv Qərbin ayağı, əli və ya düşüncəsi gəlib və ora daha yaxşı hala gəlib". Şübhəsiz ki, Mariya Zaxarovanın bu dedikləri həm də Ermənistana ünvanlanıb. Rusiya xarici işlər naziri Sergey Lavrov da Bakıda olarkən eyni mövqeni sərgiləyib. O, Avropa İttifaqını Ermənistana mülki missiya göndərməklə Ermənistan-Azərbaycan münasibətlərdən sui-istifadə etməkdə günahlandırıb: “Avropa İttifaqı missiyasının Ermənistana göndərilməsi onun funksiyaları, mandatı ilə bağlı bir çox suallar doğurur. Texniki detallar çox vacibdir”. Xatırladaq ki, Ermənistan parlamentinin sədri Alen Simonyanın bunlara cavabı Kremldə narazılıq yaradıb. Simonyan qeyd edib ki, Moskva Ermənistanın problemlərini həll etmək gücündə deyil: “Rusiya daha təmkinli olmalı və Ermənistanın təhlükəsizlik məsələlərini həll edə bilməyəcəyini etiraf etməlidir. Əlbəttə, Ermənistan-Azərbaycan münasibətlərinin normallaşmasında Rusiya Federasiyasının rolu var, çünki orada Rusiya sülhməramlıları yerləşdirilib. Eyni zamanda, hər hansı digər tərəf müsbət bir şey etməyə cəhd edəndə Moskvadan gələn “qıcolmalar” və reaksiyaları bir qədər lazımsız hesab edirəm”. Bunlar fonunda Rusiya mediasında Simonyan ciddi tənqid hədəfinə çevrilib. Onun Rusiyaya qarşı çıxışı rus sosial şəbəkə seqmentinin sərt reaksiyasına səbəb olub. Məsələ ilə bağlı “kalibr.az” portalı bildirir ki, erməni rəsmisinin bu “hücumlarına” cavab olaraq, Kremlə və hüquq-mühafizə orqanlarına yaxın olan bir sıra rus Teleqram kanalları - “Kremlinskaya praçka” “Siloviki”, “İki Mayor” sözün əsl mənasında İrəvanı yerlə-yeksan edib. Belə ki, sözügedən kanallar Ermənistanı banan respublikası, Simonyanı isə siyasi fahişə adlandırıb: “Yaxşı olardı ki, Simonyan İrəvan Dövlət Konservatoriyasının KVN komandasında çıxışını davam etdirsin və ya radio aparıcısı kimi ictimaiyyəti əyləndirsin. Çünki onsuz da postsovet məkanında siyasətdə klounlar çoxdur. Lakin təəssüf ki, bu fiqur səhnədə oynamaq əvəzinə Ermənistan banan respublikası tərəfindən rəsmi natiq kimi çıxış edir. Korrupsioner Ermənistan rəhbərliyi üçün bir neçə narahatedici sual var. Birincisi, əgər Ermənistan özünü “suveren dövlət” kimi göstərməyə çalışırsa, o zaman niyə onun təhlükəsizliyini özündən başqa kimsə maraqlandırmalıdır? İkincisi, İkinci Qarabağ müharibəsi zamanı Rusiyanın vaxtında reaksiyası və həlledici vasitəçiliyi olmasaydı, indi siyasi xəritədə “Ermənistan” adlı ərazi olardımı? Nəhayət, üçüncüsü, Simonyan kimi erməni siyasi fahişə-parlamentarilərin “strateji müttəfiqlərin” imkan verdiyi çoxsaylı antirusiya addımlarından sonra Rusiyanın təhlükəsizlik sahəsində Ermənistan qarşısında bəzi öhdəliklərini kəkələməyə prinsipcə hansı mənəvi haqqı var? Bütün bunların cavabı, çox güman ki, İrəvandan gələn ənənəvi pafoslu ağlama olacaq: “Yaxşı, qardaşlar, zarafat edirdik, axmağıq, bağışlayın”. Erməni stəndap artistlərinin “zarafatları” kifayət qədər bezdirib. Antirusiya mitinqləri təşkil edin və özünüzə qeyri-təntənəli bəyanatlara icazə verin? Odur ki, kömək yerinə qulağınızın dibini görərsiniz. Qərb banan respublikasını qırğına sürükləyir və görünür, İrəvanı qorumağı dayandırmağın vaxtı çatıb”.
Erməni ekspert Armine Marqaryan qeyd edir ki, hadisələrin belə inkişafı İrəvan üçün çox təhlükəlidir. Onun sözlərinə görə, Ermənistanla Rusiya arasında atışma təhlükəlidir, işçi dairələri ilə əlaqələr sabit əsasda qurulmayıb: “Rusiya Federasiyası Ermənistan-Azərbaycan münasibətlərində vasitəçi kimi monopoliyaya malik olmaqda maraqlıdır. Nə qədər ki, blok statusumuz var, çoxşaxəli xarici siyasət yeritmək imkanından məhrumuq. Maraqların toqquşmasının qarşısını almaq üçün biz ev tapşırığımızla məşğul olmalıyıq. Biz özümüzü bloka daxil olmayan dövlət kimi göstərməliyik. Ermənistan-Rusiya münasibətləri xəstədir, bu xəstəliyin meydana gəlməsi çoxdan başlayıb, biz imitasiya münasibətləri aparmışıq. Ermənistan-Rusiya münasibətləri xəstədir, amma ölməyib. Rusiyanı Ermənistanda de-yure strateji müttəfiq kimi qəbul edənlər azdır. Ermənistan-Rusiya münasibətlərində imitasiya sahəsindən çıxmaq və problemlərimizi nəzərə almaq lazımdır”. Digər erməni politoloq Davit Harutyunovun sözlərinə görə, Rusiya-Azərbaycan münasibətlərinin dərinləşməsi fonunda İrəvan-Moskva münasibətlərindəki gərginliyin artmasının bir neçə səbəbi var. O qeyd edib ki, bu səbəblər arasında Azərbaycanın Rusiya üçün çəkisinin Ermənistandan daha çox olması, xüsusilə müharibədən sonra Azərbaycanın əhəmiyyətinin daha çox olması var: “Digər faktor isə, təbii ki, Ermənistanın siyasətidir. Ermənistan tərəfinin Qərblə kifayət qədər aktiv diplomatik fəaliyyət göstərməsi faktını Rusiya tərəfi kifayət qədər sərt qəbul edir. İndiyə qədər Ermənistanın Azərbaycandan daha loyal olduğunu düşünürdülər, indi isə belə deyil”. Harutyunovun sözlərinə görə, eyni zamanda qeyd etmək lazımdır ki, Rusiya Ermənistana qarşı öz narazılığını yalnız bəyanatlar, müəyyən ritorika şəklində ifadə edir. O vurğulayıb ki, əsas risq Rusiya-Azərbaycan münasibətlərinin yaxınlaşmasıdır, lakin bu, Ermənistanın siyasətindən o qədər də asılı deyil. Məsələ ilə bağlı erməni politoloq Alen Gevondyan da bədbin danışır: “Paşinyanın sayəsində Ermənistan region dövlətlərinə qarşı alətə çevrilib və bu, gələcək üçün daha pis proqnozlara əsas verir. Çünki Ermənistan həm siyasi, həm də ola bilsin, ərazi baxımından qonşu dövlətlər arasında bölünəcək. Bu da onların milli təhlükəsizliyinin maraqları ilə müəyyən ediləcək. Qərb təxribat törədəcək və təbii ki, uğursuzluğa düçar olub, kənara çəkiləcək. Bundan sonra erməni siyasiləri ənənəyə uyğun olaraq, düşüncə orqanının beyin olduğunu unudub taleyi söyməyə başlayacaq. Onlar yenə də anlamayacaqlar ki, beyindən maksimalizm çərçivəsində deyil, realizm çərçivəsində istifadə etmək lazımdır. Güman edirəm ki, Ermənistanın bəzi rayonları hansısa ölkə ilə birgə idarəyə keçəcək. Bundan əlavə, Ermənistanda ən azı daha bir xarici silahlı kontingent yerləşdiriləcək. Paşinyan Qərbi ruslarla qarşıdurmanı davam etdirmək üçün ölkəmizə dəvət edəndə Ermənistandan heç nə qalmayacağı aydın idi. Hazırki rəhbərlik Rusiya ilə qarşıdurma ilə yanaşı, Ermənistanı İrana qarşı əməliyyat meydanına da çevirir”.
Tahir TAĞIYEV
