Məlum olduğu kimi, fevralın 6-da Türkiyədə baş verən zəlzələ böyük dağıntılar törədib. Ən son məlumatlara görə, həyatını itirənlərin sayı 43 min nəfəri ötüb. Zəlzələ nəticəsində 200 min bina tam və ya əsasən sıradan çıxıb. Bərpa işləri ilə bağlı xərclər, ölkə iqtisadiyyatının təxminən 10 faizinin bu bölgədə formalaşması Türkiyə iqtisadiyyatına ciddi təsir edir.
O da məlumdur ki, Türkiyə zəlzələsi Azərbaycanda da geniş müzakirələr doğurub. Bununla bağlı müxtəlif mülahizələr ortaya atılır, bəzi iddialar səsləndirilir. Türkiyədə məlum təbii fəlakətdən sonra Azərbaycanda sanki hər yerindən qalxan zəlzələ ilə bağlı proqnoz verir. O sahə üzrə mütəxəssis olmayanlar müxtəlif sosial platformalarda, internet resurslarında proqnozlarla çıxış edirlər. İddia edirlər ki, guya Azərbaycanda da oxşar zəlzələ gözlənilir və s. Belə söz-söhbətlər var ki, bu cür məlumatlar məhz İranın fəal dəstəyi ilə yayılır.
Maraqlıdır, bunda İranın məqsədi nədir?
“Vaxtaşırı əhaliyə dolğun, elmi əsaslara söykənən məlumatlar verilməlidir”
Məsələyə münasibət bildirən Aydınlar Partiyasının sədr müavini Qorxmaz İbrahimlinin fikrincə, İran Azərbaycanın müstəqilliyini həzm etmədiyi üçün ölkəmiz barədə hər cür yalanlara meydan verir: “Ona görə də İranın belə məlumatların arxasında dayanması istisna deyil. İran bununla ölkəmizdə cəmiyyət arasında xof yaranmasında maraqlıdır. Zəlzələdən bütün ölkələr sığortalanmayıb. Mənim ixtisasım bu sahəyə yaxın olduğu üçün Azərbaycanın bəzi bölgələrində zəlzələ ehtimalı var. Şamaxı, Gəncə və Zaqatala bölgələrində güclü zəlzələ ehtimalı var. Çünki bu bölgələr seyismik baxımdan aktiv zonada yerləşir. Ancaq bunun nə vaxt baş verəcəyini kimsə proqnozlaşdıra bilməz. Biz nəzərə almalıyıq ki, Azərbaycanda da fay xətti keçir. Fay xəttində gərginlik yığıldıqca, belə bir risq var. Allah eləsin biz buna tam hazır olaq və belə bir şey baş verməsin. Bütün bunların İrana dəxli yoxdur. Bir neçə gün əvvəl Milli Harəkatçılar Birliyi olaraq zəlzələ ilə bağlı konfrans keçirdik. Ölkədəki seyismik vəziyyəti müzakirə etmək üçün Qurban Yetirmişli və onun kadrlarına müraciət etdik. Bəhanə gətirdilər ki, işimiz çoxdu və tədbirə gəlmədilər. Məqsədimiz o idi ki, AMEA-dan mütəxəssislər gəlsin və bu cür şayiələr yayılmasın. Belə söz-söhbətlərə insanların inanması onunla bağlıdır ki, Azərbaycanda bu sahə ilə bağlı mütəxəssis azdır. Telekanallar bu mövzuya qapalıdır. Universitetlərdə bununla bağlı ya fakültələr yoxdu, ya da mütəxəssislər xalqa məlumat vermək istəmirlər. Belə olanda mütəxəssis olmayanlar zəlzələ ilə bağlı proqnoz verərək insanları aldadırlar. Bax problem bundadır. Bu sahə ilə bağlı müvafiq institutlar münasibət bildirməyəndə, əhalini maarifləndirməyəndə insanlar İran rejiminin yaydığı şayiələrə inanır. Nəticədə insanlar psixoloji baxımdan gərgin duruma düşürlər. Ona görə də İran kimi dövlətlərin təsirinə düşməmək üçün əhaliyə dolğun, elmi əsaslara söykənən məlumatlar verilməlidir. Fövqəlada Hallar Nazirliyi məlumat yaydı ki, Bakı şəhərində binalar zəlzələyə davamlıdır. Şəxsən mən bundan çox mənmun oldum. Ancaq isdərdim ki, bu sahədə yenidən nəzarət işləri aparılsın və vaxtaşırı məlumat verilsin. Bütün bunlar öz yerində olandan sonra İran belə məlumatlarla insanları çaşdıra bilməz”.
Vidadi ORDAHALLI
