Azərbaycanın 44 günlük müharibədən sonra əldə etdiyi qələbə 30 illik erməni işğalına son verdi. Erməni ordusu ölkəmizin sərhədlərindən qovuldu. Üçtərəfli Azərbaycan-Rusiya-Ermənistan Bəyanatı imzalandı. Lakin tərəflər gələcək fəaliyyət üçün öhdəlik götürsələr də, Ermənistan hələ də bu şərtlərə əməl etmək istəmir.
Bütün bunlarla yanaşı, Ermənistanın avropalı “dostları” da bir az irəli gedərək, regionda onsuz da kövrək olan vəziyyəti gərginləşdirmək üçün bütün imkanlarından istifadə edirlər. Söhbət ondan gedir ki, Avropa İttifaqı Ermənistana geniştərkibli mülki missiya göndərmək barədə qərar verib. Sayca ikinci missiyanın Ermənistanın Azərbaycanla sərhəd bölgələrində iki il müddətinə yerləşdirilməsi nəzərdə tutulur. Artıq Ermənistana Aİ-nin mülki missiyası çərçivəsində Fransa zabitlərinin gələcəyi ilə bağlı informasiya var. Artıq alman jandarmeriyasının da mülki missiya çərçivəsində gəlişi barədə deyilir. Belə görünür ki, Aİ-nin mülki missiyası çoxmillətli olacaq. Bütün bunlar Ermənistan sərhədində Rusiya hərbçiləri ilə həmin o missiyanın üzvlərinin arasında gələcəkdə nə kimi münasibətlər kompleksi vəd edir?
“Hər iki tərəf bir-birinə şübhə ilə yanaşacaq və bu bəzi hallarda lokal toqquşmalara da gətirib çıxara bilər”
Məsələyə münasibət bildirən hərbi ekspert Ramil Məmmədlinin fikrincə, bu, bəri başdan tərəflər arasında münasibətlərin gərgin olacağından xəbər verir: “Bunu şərtləndirən bir sıra faktorlar var. Başlıca faktor odur ki, Ermənistan Rusiyanın orbitində olan ölkədir. Ermənistan Rusiyanın patronu olduğu KTMT-də, Avrasiya İqtisadi İttifaqında təmsil olunur. Orada Rusiya hərbi bazaları var. Təbii ki, belə bir şəraitdə Aİ missiyasının sərhəddə fəaliyyəti birbaşa Rusiya maraqlarına qarşıdır. Çünki Aİ-nin mülki missiyasında təmsil olunan ölkələr həm də NATO-da təmsil olunurlar. Son dövrlər Rusiya-NATO qarşıdurması da hamıya bəllidir. Ən azından ona görə ki, bu gün Rusiya təkcə Ukrayna ilə vuruşmur. Rusiya Ukraynada həm də NATO ilə vuruşur. Belə bir vəziyyətdə hansı normal münasibətlərdən söhbət gedə bilər? Əlbəttə ki, Aİ missiyasının Ermənistan sərhədindəki Rusiya ordusu ilə münasibətləri gərgin olacaq. Hər iki tərəf bir-birinə şübhə ilə yanaşacaq və bu bəzi hallarda lokal toqquşmalara da gətirib çıxara bilər. Çünki istisna deyil ki, Aİ missiyası tərkibində çoxsaylı hərbçilər olacaq və onlar Rusiyanın Ermənistandakı dislokasiya yerlərinin koordinatlarını müəyyən edəcək. Gələcəkdə Rusiyaya qarşı bəzi diversiya əməliyyatları da istisna deyil. Çünki Qərbin əsas məqsədi Rusiyanı Cənubi Qafqazdan sıxışdırıb çıxarmaqdır. Rusiyanın da Cənubi Qafqazda hərbi baxımdan rəsmi varlığı yalnız Ermənistandadır. Yəni Ermənistanda bu ölkənin hərbi bazaları var. O baxımdan tam əminliklə deyirəm ki, tərəflər arasında soyuq müharibə olacaq. Çünki bütün bunlar həm də geosiyasi bir savaşdır. Xüsusən də Ukraynada gedən qanlı müharibə fonunda normal münasibətlər mümkün deyil. Onu da istisna etmirəm ki, Rusiya bunu Ermənistana bağışlamayacaq və hansısa formada bu ölkəni cəzalandırmağa çalışacaq. Bu, sadəcə zaman məsələsidir”.
Vidadi ORDAHALLI