Ermənistandan Rusiyaya qarşı növbəti demarş. Görünən odur ki, İrəvan hər fürsətdə Rusiyadan “qırılmağa” çalışır. Bunun üçün müxtəlif vasitələrə əl atır.
Belə ki, baş nazir Nikol Paşinyan Ermənistanın Metsamordakı AES-in yenidən qurulmasında Rosatomun xidmətlərindən imtina etməyi planlaşdırır. ABŞ-ın Nüvə Tənzimləmə Komissiyası ilə saziş artıq təsdiqlənib və bu komissiya Ermənistanda yeni AES-in lisenziyalaşdırılmasına, kadr hazırlığına, təhlükəsizliyin qiymətləndirilməsinə və stansiya layihəsinin digər əsas elementlərinə nəzarət edəcək.
Halbuki, 2022-ci ilin aprelində Nikol Paşinyanın Moskvaya səfəri zamanı Rusiya ilə Ermənistan arasında Dostluq, Əməkdaşlıq və Qarşılıqlı Yardım haqqında Müqavilənin bağlanmasının 25-ci ildönümü ilə bağlı bəyanat imzalanıb. Bəyanatda çoxsaylı maddələrlə yanaşı, Metsamorun köhnəlməsi nəzərə alınaraq, Rusiyanın yardımı ilə yeni AES-in tikintisilə bağlı maddə var. Paşinyan məlum addımı ilə sözügedən razılaşmanı da pozmş oldu.
“Paşinyan Rusiya ilə rəsmi imzaladığı sənədi heçə sayaraq belə addım atmaqla Qərbə özünü antirus komandasında göstərməyə çalışır”
Məsələyə münasibət bildirən AMİP-in sədr müavini Afsəddin Nəbiyevin fikrincə, bu onu göstərir ki, Paşinyan Rusiya ilə bağlı öhdəlikləri yerinə yetirmək istəmir: “Əvvəla, Metsamor şəhərində yerləşən AES-in istehsal etdiyi enerji Ermənistanın elektrik ehtiyacının 40 faizindən çoxunu təşkil edir. Stansiya 1976-cı ildən istismara verilsə də, alimlər və bu sahənin mütəxəssisləri stansiyanın aktiv seysmik zonada yerləşməsini təhlükə mənbəyi kimi qiymətləndirirlər. Üstəlik AES-in yüksək dağlıq ərazidə yerləşməsi "bütün bölgə üçün təhlükə" hesab olunur. Stansiya İrəvan şəhərindən 36 km aralıda yerləşsə də, Türkiyə sərhədinin 17 kilometrliyindədir. Stansiya təhlükəli vəziyyətdə olduğu üçün mütəxəssislər həyəcan cağırışları etsələr də, bugünədək Ermənistan hökuməti heç bir real addım atmayıb. 2015-ci ildən etibarən stansiyada yenidənqurma işləri aparmaq üçün Rusiya ilə müqavilə imzalandı. Bu günlərdə aydın oldu ki, tərəflər öz üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirməyib. Rusiya stansiyanın yenidən təmirinə avadanlıqlar verəcəyinə söz versə də, Paşinyan etiraf edib ki, bütün bunlar yalnız vədlərdən ibarət olub. Ona görə Metsamorun təhlükəli vəziyyətdə olduğu nəzərə alınaraq ABŞ-ın Nüvə Tənzimləmə Komissiyası ilə saziş təsdiqlənib. Bütün bunlar onu göstərir ki, Paşinyan hakimiyyəti mümkün olduğu qədər Rusiyadan qopmağa çalışır. Paşinyan Rusiya ilə rəsmi imzaladığı sənədi heçə sayaraq belə addım atmaqla Qərbin nəzərində antirus komandasında özünü göstərməyə çalışır. İstənilən halda, stansiyanın hansı dövlətin nəzarəti altında yenidən modifikasiya olunmasının elə bir böyük əhəmiyyəti yoxdur. Əsas məsələ ondan ibarətdir ki, bu stansiya bölgəmiz üçün təhlükə mənbəyi olduğundan, hansı dövlətin onu yenidən qurmasından, nəzarət etməsindən asılı olmayaraq bu işlər təhlükəsizlik normalarına əməl olunmaqla həyata keçirilsin. Görünür, Ermənistan üçün məsuliyyət tələb edən işlərdə belə siyasət təhlükəsizlikdən daha öndədir. Ancaq belə məsələlər siyasi məsələ olmamalıdır, bu problem bütövlükdə regionun təhlükəsizlik məsələlərindən biridir. Ermənistanla qonşuluqda yerləşən bütün dövlətlər təhlükəli vəziyyətdə olan bu stansiyanı nəzarətdə saxlamalıdır”.
Vidadi ORDAHALLI
