Məlum olduğu kimi, fevralın 6-da ocağı Türkiyənin Kahramanmaraş şəhərinin Pazarcık rayonu olan 7,7 maqnitudalı və 9 saat sonra episentri eyni şəhərin Elbistan rayonu olan 7,6 maqnitudalı iki zəlzələ olub. Güclü yeraltı təkanlardan sonra bölgədə 6,6 maqnitudayadək yüzlərlə afterşoklar qeydə alınıb.
Ən son məlumata görə, Türkiyədə zəlzələdə ölənlərin sayı 18 342 nəfərə çatıb. Təbii fəlakət nəticəsində 74 242 nəfər yaralanıb. Zəlzələ nəticəsində çoxsaylı binalar dağılıb.
O da məlumdur ki, zəlzələ baş verən kimi, bir sıra ölkələr Türkiyəyə yardım etməyə başladılar. Xüsusən də Azərbaycan bu məsələdə daha fəaldır. Ancaq Azərbaycan xaric digər türkdilli ölkələr Türkiyəyə yardım məsələsində demək olar çox passivdilər. Zəlzələ başlayan kimi, 70 ölkə Türkiyə rəhbərliyi ilə əlaqə saxladı, onların içində Orta Asiyanın türkdilli ölkələri yox idi. Bircə Qazaxıstan prezidenti Türkiyəyə yardım ayırmaqla bağlı qərar verdi. Digər türkdilli dövlətlərdən heç bir səs-soraq yoxdu. Üstəlik, bu dövlətlər Türk Dövlətləri Təşkilatında təmsil olunurlar.
Maraqlıdır, digər türkdilli ölkələr bu məsələdə niyə passivdilər?
“Çox güman ki, Qazaxıstandan sonra onların da zəlzələnin fəsadlarının aradan qaldırılmasına köməyi olacaq”
Məsələyə münasibət bildirən Demokratik Dəyişim Partiyası Təşkilat Komitəsinin sədri Əli Mustafayevin fikrincə, ola bilsin, digər türkdilli ölkələr bu məsələdə elə də cevik olmayıblar: “Düşünmürəm ki, bunun hansısa ciddi səbəbləri var. Ona görə ki, 30 ildir Orta Asiyanın türkdilli ölkələri müstəqildir. Sürətlə olmasa da, türk dövlətləri arasında əlaqələr genişlənir. Türkiyədə baş verən zəlzələ hamımızı çox üzdü. Ona görə ki, çox böyük dağıntılar və insan tələfatı var. Bütün bunlar onu deməyə əsas verir ki, dağıntılara görə çox böyük dəstəyə, köməyə ehtiyac var. Artıq məlum olduğu kimi, dünyanın bir sıra ölkələri bu işə qoşulub. Türkiyəyə kömək edirlər. Azərbaycan qardaş ölkəyə kömək edənlərin içində ən öndə gedir. Bununla bağlı bütün imkanlarını səfərbər edib. Hesab edirəm ki, bu, qürurverici bir haldır. Ancaq əminəm ki, digər türk dövlətləri də bu faciəyə laqeyd deyillər. Ola bilsin, bu məsələdə bir az çevik olmayıblar. Bu da özünü, necə deyərlər, başqa mənada göstərib. Çox güman ki, Qazaxıstandan sonra onların da zəlzələnin fəsadlarının aradan qaldırılmasına köməyi olacaq. Ola bilər, bir qədər gec reaksiya verirlər, amma hər halda reaksiyanın olacağına əminəm. Artıq belə məlumatlar var ki, Türkiyəyə yardımla bağlı Qırğızıstanda müəyyən hazırlıqlar gedir. Yardımlar etməyə hazırlaşırlar. O baxımdan əminəm ki, Orta Asiyanın türk dövlətləri bu məsələdə fəal olacaqlar və Türkiyəyə ciddi dəstək verəcəklər. Hər halda belə arzulayıram və düşünürəm. İnanıram ki, belə olacaq. Ümid edirəm ki, türk milləti bu faciədə bir yerdə olacaq və bir-birinə dəstək olacaqlar”.
Vidadi ORDAHALLI
