Erməni nəşri “Hraparak” təxminən 10 gün əvvəl separatçıbaşı Araik Arutunyanın Rusiyanın “Arsaxa münasibətdə mövqeyini və siyasətini aydınlaşdırmaq” üçün Moskvaya getdiyini və artıq geri döndüyünü yazıb. Nəşr qondarma “dövlət naziri” Ruben Vardanyanın da Moskvaya getdiyini (halbuki qaçdığı deyilir - Ə.T) qeyd edir.
Nəşr iddia edir ki, guya Vardanyanı Moskvaya “Arsaxın daxili siyasi problemlərini müzakirə etmək və mövcud vəziyyətin həllini tapmaq üçün dəvət ediblər”. Guya ki, Azərbaycan tərəfi Laçın yolunun açılması müqabilində Vardanyanın istefasını tələb edib. Guya Araik də Moskvada kifayət qədər “yüksək səviyyədə” görüşlər keçirib.
“İrəvanda Vladimir Putinlə görüşündən sonra Kreml ona daha çox güvəndi və demək olar ki, birbaşa dedi: “Vardanyan müdaxilə edərsə, buraxın, biz onu təyin etməmişik” - deyə nəşr iddia edib.
Göründüyü kimi, erməni mediası Laçın yolunda keçirilən aksiyanın əsl mahiyyətini dəyişməyə, saxtalaşdırmağa və onu Vardanyanın üstündə cəmləşdirməyə cəhdlər edir, eyni zamanda da guya A.Arutunyanı Moskvada Putinin qəbul etdiyi iddiasını irəli sürür.
Erməni mediası məsələni belə qələmə verməyə çalışır ki, guya Azərbaycanın Laçın yolunda aksiya keçirməsində məqsəd Vardanyanın istefasına nail olmaq, onu Qarabağdan qovmaqdır. Başqa bir tərəfdən isə, guya Putinin Araiki şəxsən qəbul etdiyini iddia edirlər.
Ekspertlər hesab edir ki, Laçın yolunun bağlanması məsələsinin bu cür təhrif edilməsi yolverilməzdir, bu aksiya Azərbaycanın mədənlərində, təbii yataqlarında ermənilərin apardığı qanunsuz istismara qarşıdır ki, ermənilər bunu dayandırsın və o yataqlar yenidən Azərbaycanın nəzarətinə keçsin. Bu dövlətimizin halal haqqıdır ki, Xankəndidəki təbii ehtiyatlar yatağını nəzarətə götürsün.
“... Arutunyan kimdir ki, onu o səviyyədə qəbul etsinlər”
Məsələyə şərh verən Azərbaycan Naminə Alyans Partiyasının sədri Abutalıb Səmədov “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, QHT-lərin Şuşa-Laçın yolunda keçirdiyi aksiyanın səbəbi və məqsədi aydındır. “Təbii sərvətlərimizin qanunsuz istismarının qarşısını almaq və qızıl, mis və molibden yataqlarında monitorinq keçirmək tələbi ilə çıxış edən ekologiya mütəxəssislərinin tələbi rus sülhməramlıları tərəfindən 2022-ci ilin dekabr ayının 3-də qəbul olundu. Razılaşmaya görə, dekabrın 10-da bu monitorinq həyata keçirilməli idi. Lakin həmin gün “dövlət naziri” Ruven Vardanyan bir qrup başıpozuğu ətrafına toplayaraq bu monitorinqin keçirilməsinə imkan vermədi. Yalnız bundan sonra QHT fəallarının Şuşa-Laçın yolunda iki aya yaxındır davam edən və bundan sonra da davam edəcək aksiyası başladı. Tələb aydındır. Qarabağ ərazisi Azərbaycanın ərazisidir, Praqada və Soçidə imzalanmış sənədlərdə həm Ermənistan, həm Fransa, həm Avropa İttifaqı, Soçidə imzalanmış sənəddə Rusiya Azərbaycanın bütün ərazisi üzərində suverenliyini öz imzaları təsdiq etdilər. Bu Azərbaycana imkan verir ki, öz ərazisində, istənilən yerdə monitorinq keçirsin. Ona heç kim mane ola bilməz və olmamalıdır. Qarabağda yaşayan erməniləri də qorxudan budur. Onlar monitorinqin beynəlxalq mütəxəssislər tərəfindən keçirilməsinə ehtiraz etmirlər, ancaq Azərbaycanın monitorinq keçirməsinə etiraz edirlər. Çünki bu artıq Azərbaycanın Qarabağ üzərində suverenliyinin etiraf olunmasıdır ki, Qarabağ erməniləri bundan oddan qorxan kimi qorxurlar.
Azərbaycan Prezidenti ilin əvvəlində aksiyanın dayandırılması şərtini açıq şəkildə dilə gətirdi, monitorinq keçirilməsinə şərait yaradılsın, bundan sonra aksiya dayandırıla bilər. Eyni zamanda dəfələrlə Ruben Vardanyana Azərbaycan hakimiyyətinin münasibəti də müxtəlif səviyyələrdə dilə gətirilib. Vardanyan Azərbaycan hakimiyyətinin nəzərində Moskvadan göndərilmiş provaktordur və Azərbaycan hakimiyyəti onunla hər hansı bir danışıqlar aparmaq niyyətində deyil. Bu şəraitdə həm ermənilər, həm də Vardanyanın Moskvadakı ağaları, təbiidir ki, onun Qarabağdan çıxarılması barədə düşünməyə başlayıblar. Son müzakirələr də görünür bu məqsədə xidmət edir. Vardanyan həm Rusiyanın maraqlarına zidd olan fəaliyyət göstərir, həm Ermənistan üçün problemlər yaradır, həm də Qarabağ erməniləri üçün çox ciddi problemlər yaradıb və bu səbəbdən Azərbaycanın tələblərinə əməl olunmalı və Ruben Vardanyan Qarabağdan gəldiyi kimi yola salınmalıdır”.
A.Arutunyanın Moskvada Putinlə görüşməsi ilə bağlı erməni mediasının iddiasına gəlincə, A.Səmədov bunu erməni nəşrinin uydurması hesab edir: “Araik Arutyunyanın Moskvada yüksək səviyyədə görüşlər keçirməsi və Putunlə görüşməsi iddiası nəşrin uydurmasıdır. Rusiya prezidenti özünün ən yaxın silahdaşlarını belə qəbul etməkdən çəkinir və bütün iclaslar, demək olar ki, onlayn formatda keçirilir. Bu şəraitdə Araik Arutyunyan kimdir ki, onu o səviyyədə qəbul etsinlər. Ümumiyyətlə, Rusiya prezidenti səviyyəsində qəbul olunmasına nə ehtiyac var? Hətta Lavrovun, yaxud Rusiya prezidentinin hansısa bir köməkçisinin onu qəbul etməsi Araik Arutyunyan üçün çox böyük şərəf olardı”.
Bu xəbərin erməni nəşrinin uydurması olduğunu bir daha vurğulayan A.Səmədov hesab edir ki, orada Araikin elə bir ciddi rolu da yoxdur, Volkovun qoyduğu bütün tələblərə onsuz da ermənilər dönmədən əməl edirlər. “Hesab edirəm ki, sadəcə tələblər qoymaq lazımdır. Rusiya öz mövqeyini dəqiqləşdirməlidir, qəti tələblər qoymalıdır. Bu tələblərin birincisi Vardanyanın Qarabağdan çıxarılması, ikincisi monitorinqin keçirilməsinə şərait yaradılmasıdır. Güman edirəm, artıq ermənilər də başa düşürlər ki, onların başqa çıxış yolu yoxdur”-deyə A.Səmədov qeyd etdi.
Əli TURABOV