İki aya yaxındır ki, vətəpərvər QHT təmsilçilərinin fədakarlığı sayəsində sərvətlərimizin Ermənistana daşınmasının qarşısı alınıb. İki aya yaxındır ki, Ermənistanda istehsal olunan minalardan ibarət “humanitar yüklər” Azərbaycan ərazisinə daşınmır.
Bu şübhəsiz ki, xalqımızın böyük qələbəsidir. Ancaq iş bununla bitmir. Sona qədər bu mövqedə dayanmalı, tələblərimizin icra olunmasına və digər zəruri addımların atılmasına nail olmalıyıq.
Dəfələrlə qeyd olunduğu kimi, vətəndaş cəmiyyətinin nümayəndələrinin və ekologiya fəallarının Şuşa-Laçın yolunda həyata keçirdiyi etiraz aksiyası Azərbaycan ictimaiyyətinin Rusiya sülhməramlılarının yerləşdiyi Azərbaycan ərazilərində həyata keçirilən qeyri-qanuni iqtisadi fəaliyyətə, təbii sərvətlərin talanmasına və ekologiyaya dəyən zərərə haqlı narazılığının nəticəsidir.
Məlumdur ki, ötən ilin 3 dekabr tarixindən etibarən Rusiya sülhməramlı kontingentinin yerləşdiyi Azərbaycan ərazilərində faydalı qazıntı yataqlarının qanunsuz istismarı, bundan irəli gələn ekoloji və digər törəmə fəsadlar ilə bağlı aidiyyəti dövlət qurumlarının nümayəndələrindən ibarət heyət sülhməramlı kontingentin komandanlığı ilə danışıqlar aparıb. Qızılbulaq qızıl və Dəmirli mis-molibden yataqlarına yerində baxış, qanunsuz istismarın dayandırılması, müxtəlif istiqamətlər üzrə monitorinq və inventarizasiyanın aparılması, ətraf mühitə potensial risklərin qiymətləndirilməsi və dəymiş zərərin nəticələrinin aradan qaldırılması tələb olunub.
Əldə olunmuş razılığa uyğun olaraq, 10 dekabr tarixində faydalı qazıntıların qanunsuz istismar olunduğu ərazilərə Azərbaycan nümayəndələrinin səfər etmək cəhdinə baxmayaraq, bu səfərə Ruben Vardanyanın dəstəsi tərəfindən maneçilik törədilib.
Yalnız bundan sonra Xankəndi- Laçın yolunda QHT fəallarının etiraz aksiyası başlayıb və tələblərimizə əməl olunmayana qədər bu aksiya davam edəcək. Tələblər isə çox sadədir. Azərbaycan mütəxəssisləri tərəfindən qanunsuz istismar olunan yataqlarda monitorinq keçirilməsinə şərait yaradılmalıdır.
Ruben Vardanyanın idarə etdiyi ermənilərdən ibarət bir qrup başıpozuq dəstə buna nəyin bahasına olursa-olsun mane olmağa çalışır. Çünki, anlayırlar ki, monitorinqin keçirilməsi Qarabağ üzərində Azərbaycanın suverenliyinin qəbul edilməsi və ərazi bütövlüyümüzün etiraf olunmasıdır. Ermənistan rəhbərliyi ötən il Praqada və Soçidə imzalanan sənədlərə qol çəkməklə bu reallığı qəbul etdi və Ruben Vardanyanın idarə etdiyi Qarabağ ermənilərinin də bu reallığı qəbul etməkdən başqa çarəsi yoxdur.
Eyni zamanda, Laçın dəhlizində gömrük və sərhəd xidməti postları artıq qurulmalı və ermənilərə başa salınmalıdır ki, Azərbaycan ərazisindən onlara qarşılıqsız olaraq heç vaxt, heç bir “eksterritorial dəhliz” verilməyəcək. Yalnız “Zəngəzur dəhlizi”nə belə bir statusun verilməsi halında Azərbaycan hakimiyyəti buna razılıq verə bilər. Ermənilərə o da izah olunmalıdır ki, 10 noyabr 2020-ci il tarixli bəyanat Laçın dəhlizində gömrük və sərhəd xidməti postlarını qurmağa qətiyyən mane olmur.
Erməni saytları Vardanyanın Qarabağdan qaçdığını və Moskvadakı “ağalarının” yanına getdiyini yazırlar. Güman edirəm ki, o geriyə qayıtmağa cəhd göstərərsə bunun qarşısı alınmalı və “Moskvanın provokatoru” bir daha Qarabağa buraxılmamalıdır.
Abutalıb SƏMƏDOV