Erməni mediası Rusiya sülhməramlı kontingentinin mühəndis-istehkamçı qruplarının obyektlərin və ərazilərin minalardan təmizlənməsini davam etdirdiyini yazır.
Qeyd edirlər ki, gün ərzində 0,4 hektar ərazi təmizlənib. Guya 23 noyabr 2020-ci il tarixindən etibarən Rusiya sülhməramlı kontingentinin mühəndis-istehkam dəstələri tərəfindən 2507,7 hektar ərazi, 689,5 km yol, 1940 bina partlamamış mina və mərmilərdən təmizlənib, 26762 partlayıcı və zərərli obyekt aşkar edilib. Bu erməni mətbuatının yaydıqlarıdır.
Qeyd edək ki, ortada Rusiya sülhməramlıları tərəfindən Qarabağda minaların təmizlənməsi prosesi ilə əlaqədar müəmmalı suallar var, onların bu prosesdə iştirakı ilə bağlı müəyyən şübhəli suallar meydana çıxır.
“...Bu rəqəmlər hamısı əsassızdır”
Bu müəmmaların çözülməsi əlbəttə vacibdir. Mövzu ilə əlaqədar politoloq Mehman İsmayılovun fikrini öyrəndik.
- Ermənistan sülhməramlılarla minaların təmizlənməsi, onların xəritələrinin üzə çıxarılması məsələsində əməkdaşlıq edirmi?
- Birincisi, məsələnin bu cür qoyulması düzgün deyil.
- Niyə?
- Çünki 30 il müddətində Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərini ermənilər rusların nəzarəti ilə minalayıblar. Ruslar ermənilərlə birlikdə öz basdırdıqları minaları təmizləyirlər. Təbii, əgər gerçəkdən təmizləyirlərsə...
- Rusiya sülhməramlılarının minaları təmizlədiyinə inanmırsız?
- İnandırıcı gəlmir. Digər tərəfdən də, rusların səsləndirdiyi bu rəqəmlərin özü nə dərəcədə həqiqətə uyğundur? Doğrudanmı, 2507,7 hektar ərazi, 689,5 km yol təmizlənib? Əgər ərazi minalardan həqiqətən də təmizlənibsə, demək o xəritə əsasında təmizlənib. Ya da vizual axtarışla mina axtaranların fəaliyyəti nəticəsində bu iş mümkün olub. Əgər xəritə ilə tapıblarsa, onda rusların və ermənilərin əlində bu xəritə var?
- Belədirsə, onda ruslar niyə erməniləri məcbur etmirlər ki, o xəritələri Azərbaycana versinlər?
- Elə sual da budur. Əgər o xəritə rusların və ermənilərin əlində varsa onu niyə Azərbaycana vermirlər? Rusların özlərinin o xəritələri bizə verməməsinin, yaxud onların erməniləri buna məcbur etməməsinin səbəbi var. Biz hamımız bilirik ki, minalanma prosesinin həyata keçirilməsində Rusiya mütəxəssisləri ermənilərlə birgə iştirak ediblər. Bizim ərazilərimizi Ermənistan Rusiya ilə birlikdə işğal edib. O dövrdə Sovet İttifaqının, sonra da Rusiya Federasiyasının hərbi hissələri Azərbaycanın torpaqlarının işğal edilməsində iştirak edib. O mühəndis-istehkam qurğularını ruslar, iranlılar, fransızlar və ermənilər birgə inşa etmişdilər. Onları isə 44 günlük savaş müddətində Azərbaycan darmadağın etdi. Yəni ortaya bir məntiqli sual çıxır. Əgər minaların xəritəsi sənin əlində varsa, sən onun əsasında minaları belə “uğurla” təmizləyirsənsə, bəs o xəritələr Azərbaycana niyə verilmir? Biz bilirik ki, rus ordusunun baş qərərgahında həmin minaların xəritəsi var.
Belə fərz edək ki, Azərbaycan müharibəni udmasaydı və desəydi ki, mən işğalda olan torpaqları istəmirəm, öz suverenliyimi əlimdə olan ərazilərlə təmin edəcəyəm, bəs onda bunlar o torpaqları basdırdıqları dəhşətli minalardan necə təmizləyəcəkdilər? Ona görə də, bu minaların xəritələri Ermənistanda da, ruslarda da var. Bu ərazilər rus mütəxəssisləri ilə birgə minalanıb.
- Belə qəddarlıq olar, niyə belə amansızlıq ediblər, indi də xəritələri vermirlər...
- Burada məqsəd o olub ki, azərbaycanlı qaçqın və köçkünlər öz yurdlarına qayıtmasınlar. Azərbaycanın bərpa işlərini sürətlə apara bilməməsi üçün minalanmış ərazilərin xəritələri Azərbaycana verilmir. Azərbaycan nə qədər sürətlə minaları təmizləyib axırına çıxarsa bir o qədər də sürətlə tikinti işini aparacaq, eyni zamanda məcburi köçkünlər geri qayıdacaq. Nəticədə də rusların və ermənilərin istəmədiyi etnik balans pozulacaq. Ona görə də onlar Ağdamın, Füzulinin, bütün Qarabağın ərazisini nöqtə-nöqtə minalayıblar ki, bu terrora qarşı Azərbaycan onillərlə mübarizə aparsın, tikinti-bərpa işlərini apara, infrastrukturu qura bilməsin. Çünki cənab Prezident dedi ki, ona 25 milyard dollar pul və 30 il zaman lazımdır. Bu çox dəhşətli bir problemdir. Əslində, ermənilər bütün növ terroru Azərbaycana qarşı həyata keçirib, bu da mina terrorudur. Azərbaycanın tikinti-bərpa işlərini sürətlə aparmasında nə Rusiya maraqlıdır, nə də Ermənistan, ona görə də xəritələr bizə verilmir.
- Mehman müəllim, sülhməramlıların minalardan təmizlənmə prosesində iştirakı bir sıra müəmmalı, şübhəli suallar yaradır...Sizin fikriniz nədir?
- Birincisi, Rusiyanın bizim ərazimizdə olan hərbi kontingenti sülhyaratma qüvvəsi deyil. Biz bilirik ki, onların məqsədi Qarabağdan istifadə edib Azərbaycanı daim Rusiyanın təsir zonasında saxlamaqdır. İkincisi, 28 ay müddət keçib, Rusiyanın sülhməramlıları Qarabağın ərazisində olan separatçı ermənilərə, Ermənistanın qanunsuz olaraq orada qalan qoşunlarına hərbi təlim keçir. Onları öyrədir. Bu müddət ərzində Ermənistan Azərbaycanın ərazisinə 2700 mina gətirib basdırıb. Rusiyanın sülhməramlıları imkan verib ki, gəlib minanı basdırsınlar, Laçın yolundan hərbi militarist məqsədlər üçün istifadə etsinlər. Belə olan vəziyyətdə Rusiyanın səsləndirdiyi bu rəqəm nə dərəcədə inandırıcıdır? Sən separatçıların, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə qarşı vuruşan ermənilərin yanındasan, onlara təlim keçirsən. Sən separatçıya təlim keçirsənsə, necə mina təmizləməklə məşğulsan? Yaxşı, minanı təmizləyirsən ki, Azərbaycanın məcburi köçkünləri, qaçqınları geri qayıtsınlar. Eləmi? Bəs separatçıya niyə hərbi təlim keçirsən? Minanı daşımağa niyə imkan yaradırsan?
- Bəs minaları təmizlədiklərini açıqlamaqla nə demək istəyirlər?
- Onlar görüntü yaradırlar ki, guya Rusiyadan başqa heç kəs burada sülhyaratma missiyasını həyata keçirə bilməz. Onlar Avropanın, ümumiyyətlə Qərb dünyasının qarşısında belə bir şəkil yaratmağa çalışırlar ki, Rusiya burada işğalçılqla yox, sülhyaratma ilə məşğuldur. Baxın, minaları təmizləyir, atəşkəs rejiminin qorunmasına şərait yaradır, Rusiya tərəfsizdir. Rusiya tərəfsizdirmi? Tərəfsiz deyil. Rusiyanın qoşunları Ermənistanın ərazisindədir, Ermənistan KTMT-nin üzvüdür, Ermənistanı yaradan, Azərbaycanın torpaqlarını işğal edib Ermənistana verən Rusiyadır. Rusiya tərəfsiz deyilsə ondan necə sülhyaratma qüvvəsi alınar? Əsaslandırmaq olarmı ki, onlar burada sülhyaratma missiyası həyata keçirir? Qətiyyən yox. Əgər o məntiqlə yanaşırıqsa ki, onlar sülhyaratma ilə yox, işğalla məşğuldurlar, işğal üçün də bu mina terroru bunlara çox yardım edir, onda bu rəqəmlər hamısı əsassızdır.
İradə SARIYEVA
