Mənzil bazarında böyük tərpəniş başlayır

Tarix: 08.12.2015 / 01:50
Bölmə: İqtisadiyyat

Bank sektorunda baş verən son hadisələr və kredit şərtlərində müşahidə olunan dəyişikliklər indi daşınmaz əmlak sektoruna marağı artırmaqdadır. Belə görünür ki, insanların böyük əksəriyyəti, vəsaitlərini bankda saxlamaqdansa, mənzil və digər daşınmaz əmlakın alqı-satqısına daha çox üstünlük verir. Son məlumatlar da göstərir ki, vətəndaşlar pullarını yenidən əmlaka qoymağa başlayıb. Tikinti şirkətlərinin reklam kampaniyaları nəticəsində ölkədə mənzil və fərdi evlərin alınmasına yatırılan vəsaitlər kəskin artıb.

Məlumat üçün bildirək ki, ipoteka krediti də daxil olmaqla, daşınmaz əmlakın tikintisinə və alınmasına təkcə bu ilin oktyabr ayında 117,2 milyon manat kredit verilib. Sonuncu dəfə daşınmaz əmlakın kreditləşməsində belə kəskin artım bu ilin fevral ayında, Azərbaycanda baş vermiş devalvasiyadan sonra qeydə alınıb. Həmin ay dollarla verilmiş kreditlərin hesabına daşınmaz əmlakın kreditləşməsi 64,1 milyon manat təşkil etmişdi. Sonrakı aylarda isə bu sahəyə verilmiş kreditlər 30 milyon manatı keçməyib, hətta bəzi aylarda azalma müşahidə edilib. İndi isə birdən-birə, sentyabr ayındakı 2,4 milyon manatlıq azalmadan sonra daşınmaz əmlak kreditlərində 120 milyon manata yaxın artım baş verib. Buna paralel olaraq bank müştərilərinin sayında azalma qeydə alınır. Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestrindəki ümumi statistik məlumatlara görə, bu ilin 10 ayında cəmi borcalanların sayı 202 min 954 sayda artaraq 2 milyon 519 min 494-ə çatıb.

Müqayisə üçün qeyd edək ki, 2014-cü ilin 10 ayında borcalanların sayı 308 min 977 sayda artmışdı. Başqa sözlə, ötən ilin 10 ayı ilə müqayisədə bu ilin 10 ayı ərzində borcalanların sayı 106 min 23 sayda az artıb. Bu ilin yanvar-oktyabr aylarıda kredit məlumatlarının sayı 1 milyon 551 min 731 artıb ki, bu da ötən ilin anoloji dövrü ilə müqayisədə 33,4% azdır.

Daha bir maraqlı məqam ondan ibarətdir ki, cari ilin yanvar-oktyabr aylarının yekunlarına görə, Azərbaycanda 83,2 milyon manat məbləğində ipoteka krediti verilib. Bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 1,2 milyon manat və yaxud 1,5% çoxdur. Bu ilin əvvəlindən noyabr ayının 1-nə olan dövrdə dövlət büdcəsindən Azərbaycan İpoteka Fonduna 41,6 milyon manat vəsait ayrılıb.Banklar tərəfindən verilmiş ipoteka kreditləri 83,2 milyon manat olub. AİF tərəfindən yenidən maliyyələşdirilmiş ipoteka kreditlərinin həcmi 89,9 milyon manat təşkil edib.

Beləliklə, qeyd edilən statistik rəqəmlərdən bəlli olur ki, daşınmaz əmlak bazarında aktivlik artır. İndi böyük əksəriyyət vəsaitlərini, banklarla müqayisədə, daşınmaz əmlaka yatırmağa daha çox üstünlük verir. İpoteka hesabına mənzil sahibi olmaq istəyənlərin sayındakı artım da prosesə təsirsiz ötüşmür. Qeyd edək ki, indiyədək dövlət ipoteka proqramı çərçivəsində 17 843 ailəyə ümumilikdə 723,784 milyon manat həcmində ipoteka krediti verilib. Nəticədə, dövlət ipoteka kreditləşməsinin həcmi ilin əvvəlindən 14,4% artıb. Hazırda bu sahəyə daha böyük həcmdə vəsait ayrılması gözlənir. Bu da, öz növbəsində, daşınmaz əmlak bazarında aktivliyin daha da da yüksəlməsinə rəvac verəcək. Onu da nəzərə almaq lazımdır ki, ipoteka şərtlərində də ciddi dəyişiklik gözlənir. Şərtlərin əhəmiyyətli dərəcədə sadələşdirilməsi, faizlərin aşağı salınması gözlənir. Xatırladaq ki, Azərbaycanda dövlət xəttilə ipoteka kreditləşməsinə 2006-cı ildə başlanıb. Hazırda adi ipoteka krediti ilkin ödəniş 20% olmaqla, illik 8% dərəcəsi ilə maksimum 25 il müddətinə verilir. Maksimal məbləğ 50 min manat təşkil edir. Güzəştli və ya sosial ipoteka üçün isə ilkin ödəniş 15%, illik faiz dərəcəsi 4%-dir. Bu kreditlər üçün maksimal müddət 30 il təşkil edir. Amma ilkin ödenişə görə heç də hamı bu kreditlərdən istifadə edə bilmir. Nəzərdə tutulur ki, yeni şərtlərdə ilkin ödənişlər ləğv olunsun. İlkin ödənişlərin ləğvi, maksimal məbləğin artımı, faizlərin aşağı salınması ilə ipoteka kreditləşməsi hesabına daha çox sayda insanın mənzil sahibi olması gözlənir. Bu halda ölkədə yenidən tikinti bumunun başlanması da istisna edilmir. Hesab edilir ki, belə şariətdə banklardan daha çox həcmdə vəsaitin daşınmaz əmlak sektoruna axınını gözləmək olar.

Tahir TAĞIYEV

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

Tarix: 07.07.2026 / 20:11

İran müharibəsi qlobal enerji təminatında yeni böhran yaradıb...

Tarix: 07.07.2026 / 16:35

Beyləqanın Əlinəzərli kəndində fermerlər üçün aqrar sığorta təlimi keçirilib

Tarix: 07.07.2026 / 12:56

Azərbaycanda vençur kapitalı fondları yaradılacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 21:45

Ermənistan Azərbaycanla Türkiyənin elektrik şəbəkəsinə qoşulmaq istəyir...

Tarix: 06.07.2026 / 21:05

Avropanın daha bir dövləti Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsinə qoşulur...

Tarix: 06.07.2026 / 19:25

Ermənistan məhsullarının Avropaya çatdlrılmasında ağır problemlər yarandı...

Tarix: 06.07.2026 / 17:09

Rusiya Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana 30 vaqon propan göndərdi

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...