Azərbaycanlı fermerlərə Rusiyada yenə problem yaradılır

Tarix: 21.11.2015 / 02:37
Bölmə: İqtisadiyyat

Azərbaycan fermerlərinin məhsullarının idxalında Rusiya tərəfi həmişə əsas bazarlar sırasında yer alıb. Xüsusən də Moskvanın Qərbdən gələn aqrar məhsullara embarqo tətbiq etməsindən sonra Azərbaycan mallarına tələbat xeyli artıb. Elə fermerlər də Rusiya bazarlarına məhsul çıxarılmasından məmnun olduqlarını bildirir. Amma son vaxtlar bu istiqamətdə yenidən problem müşahidə olunmaqdadır.

Artıq məlumat verildiyi kimi, Dağıstan Respublikası üzrə Rusiya Kənd Təsərrüfatı Nəzarət Xidməti İdarəsinin əməkdaşları Azərbaycanla sərhəddə iki partiya nar və xurmanı saxlayıb. İddia olunur ki, respublikaya ümumi çəkisi 16,6 ton olan yoluxmuş meyvə keçirməyə cəhd edilib. İdarə bildirir: "Saxlama üçün əsas Dağıstanın Federal Dövlət Büdcə müəssisəsi "VNİİKR"nin meyvələrdə Şərq meyvəyeyəni və çəmən küskütü aşkar edildiyini təsdiqləyən çıxarışı olub". Rusiya Kənd Təsərrüfatı Nəzarət Xidmətinin məlumatına əsasən, bu karantin zərərvericiləri yaxın xaricdən gətirilən ixracat məhsullarında aşkar edilir. Mal sahibinə qarşı isə inzibati tədbirlər görüldüyü bildirilir.

Dövlət Fitosanitar Nəzarət Xidmətinin rəisi Camal Quliyev isə Rusiya tərəfinin arqumentlərini əsassız sayır. Onun sözlərinə görə, Azərbaycandan ixrac olunan yüklərə ətraflı fitosanitar karantin baxışı ilk yüklənmə yerində həyata keçirilir. Baxışdan sonra isə Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi yanında Dövlət Fitosanitar Nəzarət Xidmətinin yerli qurumları tərəfindən yükə fitosanitar sertifikat verilir. O, məsələ ilə bağlı mətbuata açıqlamasında bildirib: "Xidmətin müfəttişləri Dövlət Gömrük Komitəsinin müfəttişləri ilə birlikdə həmin yükə baxış keçirib və yükdə qeyd edilən zərərli orqanizmlər aşkar edilməyib. Rusiya tərəfinin iddia etdiyi kimi, nəqliyyat vasitəsinin süprüntüsündə də həmin orqanizmlər aşkar edilməyib. Eyni zamanda, qeyd edilən karantin növləri ümumiyyətlə bu məhsullara aid olmadığından, yük sahibi inzibati məsuliyyətə cəlb olunmayıb. Həmin yükün göstəriciləri standartların tələblərinə uyğun olduğu üçün daxili bazarda satılmasında heç bir məhdudiyyət qoyulmayıb".

Beləliklə, Moskva yenə də əsası olmayan iddialar irəli sürərək azərbaycanlı fermerlər üçün problem yaratmağa başlayıb. Ümumiyyətlə, Azərbaycandan Rusiya bazarlarına kənd təsərrüfatı məhsulları aparan sahibkarların Rusiya ərazisində ciddi problemləri ortaya çıxıb. Bunlardan biri də Rusiya hökumətinin yük maşınlarına tətbiq etdiyi yol vergilərini artırmasıdır. Elə bu səbəbdən Rusiya ərazisində yük avtomobili sürücüləri genişmiqyaslı tətillər də keçirib. İndinin özündə də rusiyalı sürücülər Rusiya Federasiyasının müxtəlif ərazilərində aksiyalar keçirir, Azərbaycandan dəmiryolu ilə gedən kənd təsərrüfatı mallarını avtomobillərinə yükləməkdən imtina edirlər. Bu səbəbdən Rusiya Federasiyasının Dağıstan Respublikasının Dərbənd dəmiryol stansiyasında Azərbaycandan gedən kənd təsərrüfatı məhsulları yüklənmiş vaqonların boşlamasında problem yaranıb. Azərbaycanlı sahibkarlar Rusiyada yük sürücülərinin bu aksiyasının onlara ciddi ziyan vurduğunu deyir.

Fermerlərin sözlərinə görə, indi Dərbənddə 200-dən artıq vaqon dayanıb. Dəmiryol stansiyalarında növbə gözləyən təkcə vaqonlar deyil, Azərbaycanın bölgələrindən Rusiyaya meyvə yükləmək üçün gələn yük avtomobillərinin sürücüləri də avtomaşınlarının boşalmasını gözləyir. Hazırda Rusiya vətəndaşı olan sürücülər Moskvanın yol rüsumunu artırmasına etiraz olaraq işə çıxmaqdan imtina edir. Bu səbəbdən Dərbənd stansiyasında Azərbaycandan gedən malların tıxacı yaranıb və bundan da, hələ ki, zərər görən soydaşlarımızdır. Azərbaycan tərəfdə həm avtomobil, həm də dəmiryolu ilə kənd təsərrüfatı mallarının qonşu ölkəyə keçməsində heç bir problem olmasa da, Rusiya tərəfinin yaratdığı problemin yaxın tezlikdə çözülməsi vacib sayılır. Əks təqdirdə fermerlərimiz bundan çox ciddi zərər çəkəcək. Rusiya MDB ölkələri arasında Azərbaycanın əsas ticarət tərəfdaşıdır. 2014-cü ildə Rusiya Azərbaycanın ticarət dövriyyəsində üçüncü sırada yer alıb. Təkcə bu ilin 9 ayında Azərbaycanın Rusiya ilə ticarət dövriyyəsi 1,4 milyard dollar təşkil edib. Bunun da 470 milyon dolları ixracın payına düşüb. İxracda aqrar məhsulların pay daha çox olub.

Lakin indi bu məsələyə əngəl yaradılması fermerlərin maraqları ilə qətiyyən uzlaşmır. Belə vəziyyət həm də Rusiya bazarlarında aqrar məhsulların bahalaşması ilə müşayiət oluna bilər. Hər halda, Moskvanın bu məqamı da nəzərə alması vacibdir.