Əhalinin banklara inamsızlığının müqəssirləri...

Tarix: 20.11.2015 / 02:03
Bölmə: İqtisadiyyat

Fikrət Yusifov: "Bunun səbəbi əsasən banklardan biri ətrafında yaranan hadisələr idi"

"O ki qaldı bankların əhalidə marağı artırmasına, bunun üçün banklar əmanətlərə görə faiz dərəcələrini mümkün qədər artırmalıdır"

Əhalinin banklara etibar edib pullarını əmanət qoyması ənənəsi bizdə tədricən formalaşırdı. Düzdür, hələ də banklara etibar etməyənlər qalsa da, pulunu əmanət şəklində banklara yerləşdirənlərin sayı günü-gündən artmaqda idi.

Lakin dollara nisbətən manatın kursunun düşməsi bu işə xeyli mane oldu. Artıq əhali pulunu, el dili ilə desək, yenidən yastığın altında saxlamağa üstünlük verir.

Bu barədə mətbuata açıqlama verən Mərkəzi Bankın sədri Elman Rüstəmov bir sıra məqamlara toxunub. E.Rüstəmov dövriyyədəki pul kütləsinin azalmasının səbəblərini izah edərək deyib ki, azərbaycanlılar həmişə sanballı miqdarda nağd pul saxlamağı xoşlayıblar. Yəni insanlar bank sektoruna və kredit kartlarına o qədər də etibar etmirlər: "Təsəvvür etmək çətindir ki, hansısa amerikalı cibində 10-20 dollardan artıq nağd pul saxlayar. Xırda kupyurlar ona çaypulu verməyə lazımdır, bütün qalan ödənişlərini isə bank kartı ilə həyata keçirir. Ona görə də pullar həmişə dövriyyədədir. Azərbaycanda isə yaxşı qazancı olan istənilən şəxsin cibində yəqin ki, azı bir neçə yüz manat tapmaq olar. Üstəlik, daha bir neçə min dolları da hər ehtimala qarşı evində saxlayır. Əhalinin əksər hissəsi öz pullarını banklarda yox, evdə, yastığın altında saxlamağa üstünlük verir. İnsanlar dollar almağa milyardlarla manat xərcləyir və sonra valyutanı yastığın altına qoyurlar. Bu dollar kütləsi iqtisadiyyata heç cür xidmət etmir, eynilə Mərkəzi Bankın anbarlarına yığılan manat kütləsi kimi".

Bütövlükdə, bunun başlıca səbəbi nə ilə bağlıdır və çıxış yolunu ekspertlər nədə görür?

Məsələyə münasibət bildirən "Ekonomiks" Beynəlxalq İqtisadi Araşdırmalar Birliyinin sədri, iqtisad elmləri doktoru, professor Fikrət Yusifov bunu bəzi bankların yarıtmaz fəaliyyəti ilə əlaqələndirir: "Bunun səbəbi əsasən banklardan biri ətrafında yaranan hadisələr idi. Bu bank sürətlə müflisləşməyə doğru getdi və nəticədə insanlar bankdakı əmanətlərini geri götürməyə çətinlik çəkdilər. Bu barədə mətbuatda çoxsaylı informasiya yayılırdı və təbii ki, əmanətçilər də bundan narahat olurdular. Nəticədə nə baş verdi? Ölkədə banklara qarşı inamsızlıq mühiti yarandı və bundan fəaliyyətini normal şəkildə qurmuş, öz rüblük və illik maliyyə hesabatlarını internet səhifələrində mütəmadi yerləşdirən, şəffaf idarəçilik normalarına üstünlük verən banklar da əziyyət çəkməli oldular. Sonrakı mərhələdə manatın dəyərdən düşməsi isə inamsızlıq mühitini bir qədər də möhkəmləndirdi".

F.Yusifov hesab edir ki, milli valyutaların dəyərinin dəyişməsi ehtimalları əhalini banklara əmanət yerləşdirməkdən çəkindirməməlidir: "Tutaq ki, milli valyutanın dəyərində hansısa dəyişiklik baş verir, bu halda pul vəsaitinin evdəki seyfdə və ya bankda olmasının bir fərqi varmı? Yox təbii, bunun heç bir mənası yoxdur. O ki qaldı bankların əhalidə marağı artırmasına, zənnimcə, bunun üçün banklar əmanətlərə görə faiz dərəcələrini mümkün qədər artırmalıdır. Aydındır ki, bu, bankların mənfəətinin azalmasına gətirib çıxaracaq. Ancaq banklar unutmamalıdır ki, hazırkı dövr banklardan müştərilərə güzəştə getməyi tələb edir.

Bu vaxta qədər banklar yüksək kredit faizlərinin hesabına kifayət qədər mənfəət əldə edə biliblər. İndi əmanətlərə görə faiz dərəcələrini artırmaq əhalinin banklara inamını təmin etməyin ən real yollarından biridir".

Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 26.10.2026 / 21:46

Naxçıvanın büdcəsi 13 milyon kəsildi - maraqlı səbəblərdən danışılır...

Tarix: 26.10.2026 / 11:50

Kimlərin pensiyalarına əlavələr ediləcək? - AÇIQLANDI...

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 10:36

Sabahdan vint, bolt və qaykaların ixrac tarifi 20 DƏFƏ ARTIRILIR...

Tarix: 21.10.2026 / 17:06

Azərbaycan daha bir rekord vurdu - "tranzitlərin rekordu"...

Tarix: 21.10.2026 / 16:50

Neft Fondumuzun çox valyuta qazanmasına mane olan tək səbəb var...

Tarix: 21.10.2026 / 13:35

Azərbaycanda yeni bank yaradıla bilər - Aİ-dən TƏKLİF...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...