Pensiya yaşında islahat ideyası cəmiyyətdə fəal tərpənişlər oyatdı

Tarix: 30.09.2015 / 04:20
Bölmə: İqtisadiyyat

"Vətəndaş 63 deyil, 65 yaşında pensiyaya çıxırsa, pensiya daha gec ödənilir, bununla da DSMF vəsaitə qənaət etmiş olur"

Vüqar Bayramov: "Gələcəkdə əmək qabiliyyətliliyin müddətinə və orta ömür müddətinə uyğun olaraq pensiya yaşına baxılması mümkündür"

Gələcəkdə Azərbaycanın pensiya sistemi maliyyə çatışmazlığı ilə üzləşə bilər. Bunu mətbuata açıqlamasında Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun sədri Elman Mehdiyev deyib. Fond sədri qeyd edib ki, Azərbaycanın pensiya-sığorta sisteminin icbari dövlət sosial sığortası ilə əlaqəsi olmayan çoxlu xərcləri var:

"Unutmamalıyıq ki, icbari sosial sığorta üzrə ödənişlər edən vətəndaşlar müəyyən müddətdən sonra öz pensiyalarının arxasınca gələcəklər. Biz bu vəsaitləri dövlət büdcəsindən olan transfertlərlə yanaşı, əhalinin pensiya təminatına göndəririk, məsələn, 1992-ci ilədək təyin edilmiş pensiyaların ödənməsi üçün əhalinin bəzi güzəştli kateqoriyasına. Belə xərclərin sosial sığortaya aidiyyəti olmasa da, biz bunun hamısını icbari sosial sığorta üzrə ödənişlərin hesabına toplanmış vəsaitlərdən maliyyələşdiririk".

Fond sədrinin fikrincə, bu tendensiya qalsa, Azərbaycanın pensiya sistemi müəyyən vəsait çatışmazlığı ilə üzləşə bilər: "Cəmiyyətdə, istehsalatda insanların iş fəaliyyəti və yaxud peşə fəaliyyəti müddətləri ilə pensiyaya çıxma yaşı arasında müəyyən uyğunluq olmalıdır. Bu gün büdcədən maliyyələşən təşkilatlarda çalışma dövrü 65 yaşdır. Amma bizim pensiya yaşı kifayət qədər aşağıdır".

E.Mehdiyev pensiyaya çıxma yaşının artırılıb-artırılmayacağını belə şərh edib: "Yaxın günlərdə bu aktuar tədqiqatların nəticələri ictimaiyyətə açıqlanacaq. Burda müxtəlif alternativlər var. Bir sıra məsələlərə pensiya yaşını dəyişdirməklə real, optimal səviyyəyə çatırlar. Bir sıra hallarda gözlənilən pensiya ödənişi müddətinin dəyişdirilməsi yolu ilə bu balanslaşdırılır. Amma hansı variant seçilməlidir? Azərbaycan üçün hansı variant daha əlverişli ola bilər? Bunun üçün müəyyən alternativlər ortaya qoyulur. Yalnız o alternativlərdən sonra biri seçilir. Bu barədə hər hansı fikir demək hələ ki, tezdir".

Bir şeyi də nəzərə almaq lazımdır ki, get-gedə pensiya alanların sayı çoxalır. Nəzərə alsaq ki, 70 yaşa qədər bir çoxlarının əmək qabiliyyəti potensialı var və fiziki imkanları buna imkan verir, o baxımdan pensiya yaşı niyə də artırılmasın?

Sözügedən məsələni dəyərləndirən iqtisadçı-ekspert Vüqar Bayramov hesab edir ki, bu istiqamətdə kompleks tədbirlər görülməlidir. Onun fikrincə, büdcədən kənar digər vəsaitlərin cəlb edilməsinə də önəm verilməlidir: "DSMF çalışmalıdır ki, cəlb edilən vəsaitlərin digər qiymətli kağızlar və səhm bazarında yerləşdirilməsini həyata keçirsin və daha çox büdcədən kənar vəsaitlər, eləcə də mövcud vəsaitlərin idarə edilməsi hesabına gəlir əldə etməyə çalışsın. Eyni zamanda, özəl pensiya fondlarının formalaşdırılması və özəl pensiya banklarının da hesabına vəsaitlərin cəlb edilməsi də əsas məqsədlərdən olmalıdır. Gələcəkdə əmək qabiliyyətliliyin müddətinə və orta ömür müddətinə uyğun olaraq pensiya yaşına baxılması mümkündür. Növbəti ildə DSMF daha çox gəlir əldə etmək imkanına malik olacaq. Buna görə də pensiya yaşının artırılması güman olunmur. Büdcə gəlirlərində azalmalar proqnozlaşdırılsa da, DSMF-nin gəlirlərində artımların olacağı gözlənir. Belə ki, neft qiymətinin aşağı düşməsi Azərbaycanda iş yerlərinin kəskin ixtisarına gətirib çıxarmayıb. Rəsmi statistikada belə yeni iş yerləri sayının artması da göstərilib. Bu ondan xəbər verir ki, DSMF gələn il daha çox vəsait cəlb etmək imkanına malik olacaq. Nə qədər çox vəsait cəlb edilirsə, bir o qədər yaxşıdır. Pensiya yaşının artırılmasının əsas məqsədi vəsaitlərə qənaət etməkdir. Vətəndaş 63 deyil, 65 yaşında pensiyaya çıxırsa, pensiya daha gec ödənilir, bununla da DSMF vəsaitə qənaət etmiş olur".

Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 26.10.2026 / 21:46

Naxçıvanın büdcəsi 13 milyon kəsildi - maraqlı səbəblərdən danışılır...

Tarix: 26.10.2026 / 11:50

Kimlərin pensiyalarına əlavələr ediləcək? - AÇIQLANDI...

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 10:36

Sabahdan vint, bolt və qaykaların ixrac tarifi 20 DƏFƏ ARTIRILIR...

Tarix: 21.10.2026 / 17:06

Azərbaycan daha bir rekord vurdu - "tranzitlərin rekordu"...

Tarix: 21.10.2026 / 16:50

Neft Fondumuzun çox valyuta qazanmasına mane olan tək səbəb var...

Tarix: 21.10.2026 / 13:35

Azərbaycanda yeni bank yaradıla bilər - Aİ-dən TƏKLİF...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...