Azərbaycana idxal edilən benzin ucuzlaşa bilər

Tarix: 24.12.2014 / 03:48
Bölmə: İqtisadiyyat

Dünya bazarında neftin qiymətləri yenidən müxtəlif istiqamətlərdə dəyişməkdə davam edir. Belə ki, son üç gün ərzində neftin qiyməti müəyyən qədər yüksəlsə də, yenidən onun ucuzlaşması müşahidə olunur. Ümumiyyətlə, proseslər neftin sabit qiymət ətrafında bərqərar olmasını böyük sual altına alır. Hazırda əsas fikir ondan ibarətdir ki, gələn il ərzində də neftin qiyməti, az da olsa, aşağı düşməkdə davam edəcək.
Bu xüsusda yenidən aktualaşan məsələ Azərbaycana idxal olunan benzinin qiymətinin aşağı salınması ilə bağlıdır. Xatırladaq ki, bu məsələ bir müddət əvvəl parlamentdə də qaldırılmışdı. Həmin vaxt deputat Vahid Əhmədov idxal olunan benzinin qiymətinin aşağı salınmasını təklif edib. Deputat deyib ki, dünya bazarında neftin qiyməti kəskin aşağı düşür: "Hazırda bazarlarda qiymət 60 dollardır. Bununla əlaqədar Rusiya, Türkiyə, Gürcüstanda benzinin qiymətində ciddi enmələr baş verir. Tarif Şurası bu məsələyə baxmalıdır. Hesab edirəm ki, ölkədə benzinin qiymətinin tənzimlənməsinə ehtiyac var".
Hazırda ölkədə Aİ-95 "Premium" benzininin pərakəndə satış qiyməti sərbəstdir. Aİ-92 və Aİ-80 markalı avtomobil benzininin pərakəndə satış qiyməti 1 litr üçün 70 qəpik, dizel yanacağının pərakəndə satış qiyməti 1 litr üçün 60 qəpikdir. Lakin idxal benzinin qiymətinin aşağı salınmasına qarşı çıxanlar da var. Məsələn, Milli Məclisin iqtisadi siyasət komitəsinin sədri Ziyad Səmədzadə dünya bazarında neftin ucuzlaşmasına görə Azərbaycanda benzinin satış qiymətinin aşağı salınmasına tərəfdar deyil. Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda benzinin qiymətinin aşağı salınması üçün ciddi araşdırmalar aparılmalı, digər makroiqtisadi göstəricilər təhlil edilməlidir: "Əməkhaqqı azalmırsa, inflyasiya yoxdursa, istehlak qiymətlərinin dinamikasında sabitlik varsa, onda benzinin ucuzlaşdırılmasına da ehtiyac yoxdur. Dünya bazarında neft ucuzlaşıb deyə Azərbaycanda benzinin qiymətini aşağı sala bilmərik. Bəzi ölkələr bunu edib. Amma həmin ölkələrdəki inkişaf səviyyəsinə, baş verən iqtisadi durumlara baxmaq lazımdır". Belə görünür ki, bu məsələ ətrafında ciddi fikir ayrılığı qalmaqdadır. Amma ekspertlərin böyük əksəriyyəti arasında o fikir hakimdir ki, neftin qiyməti enirsə, idxal benzinin qiyməti aşağı düşməlidir. İqtisadçı ekspert Vüqar Bayramovun bu xüsusda fikirləri olduqca maraqlıdır. Öncə bəzi ölkələrdə qiymət artımına diqqət çəkən ekspert bildirir: "Nə qədər paradoksal olsa da, bu ilin iyunundan bəri benzinin qiyməti neft ölkələri olan İndoneziyada 30, Malayziyada 8 faiz yüksəlib". Onun sözlərinə görə, "qara qızıl" idxal edən Hindistanda qiymət 9, Çində 10, ABŞ-da isə 20 faiz aşağı düşüb: "Məsələnin iqtisadi tərəfi bəlkə də paradoksal deyil. Neft ölkələri benzini baha satmaqla qiymət azalmalarından yaranan mövcud və potensial kəsirləri qapamağa çalışır, istehlakçı ölkələr də, bu prosesi bazar tənzimlədiyi üçün, bununla dövlət xidmət sektorunda və xərcləmələrdə artıma nail olmağa çalışırlar. Azərbaycanda Aİ 92 markalı benzinin qiyməti dövlət tərəfindən tənzimləndiyi üçün onun ucuzlaşdırılması məqsədəuyğun deyil. Tənzimlənən qiymətlərin dünya bazar qiyməti ilə birbaşa əlaqəsi olmadığından, birjalardakı dəyişikliklərə reaksiya verməməsi iqtisadi baxımdan da məqbuldur. Çünki bir sıra digər ödənişlər və eləcə də subsidiyaların məbləği məhz tənzimlənən qiymətə uyğun olaraq müəyyənləşdirilir. Bununla belə, istehsalçı ölkədə ucuzlaşdığı üçün idxal olunan Aİ 95 və Aİ 98 markalı benzinin qiymətinin aşağı salınması olduqca vacibdir. Bu markalı benzinlərin qiymətini bazar müəyyənləşdirdiyi üçün mənbə ölkədəki dəyişikliklərə reaksiya verilərək sözügedən benzin markalarının ucuz qiymətə təklif edilməsi nəinki vacibdir, həmçinin bu, bazarın diqtəsidir". Lakin benzin satış məntəqələri hələ də idxal olunun benzinin qiymətini aşağı salmaq niyyətində deyil. İqtisadçı ekspertlər isə vurğulayır ki, iqtisadiyyatı bazar mexanizmləri ilə tənzimlənən bir çox ölkədə benzinin qiymətində azalma müşahidə olunur. Odur ki, səslənən fikirlərə görə, Azərbaycanda da müvafiq qurumlar bu sahədəki vəziyyəti yenidən dəyərləndirməli və Tarif Şurasına benzinin qiymətinin endirilməsi ilə bağlı müraciət etməlidir.
Qeyd edək ki, əvvəllər 93 qəpiyə satılan "Premium Euro-95" markalı benzinin qiyməti bu ilin avqustundan 97 qəpiyə təklif olunur. Sonradan "Azpetrol" şirkəti "Premium Avro-95" markalı benzinin qiymətini aşağı salıb. Dünya bazarında neftin qiymətinin aşağı düşməsi ilə əlaqədar olaraq şirkət "Premium" benzinin satış qiymətinə yenidən baxıb və oktyabrın 1-dən həmin markalı benzinin qiyməti 2 qəpik aşağı salınaraq 95 qəpiyə olub. Nazirlər Kabinetinin 31 mart 2014-cü il tarixli qərarına əsasən, idxal olunan "Avro-5" ekoloji normalarının tələblərinə uyğun oktan ədədi 95 və daha yüksək olan avtomobil benzinləri dövlət tərəfindən tənzimlənən malların siyahısına aid edilməyib. Başqa sözlə, Azərbaycanda yanacaqdoldurma məntəqələrində satılan "Premium Euro-95" benzini ölkəyə xaricdən idxal edilir və idxal edilən benzinin qiyməti dövlət tərəfindən tənzimlənmir. Lakin indiki şəraitdə bu markalı benzinlərin qiymətinin enməsi zəruri sayılır.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

Tarix: 28.10.2026 / 12:23

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları xarici dövlət borcunu 20 dəfə üstələdi...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...