ABŞ Prezidenti Donald Tramp altı ölkədən ABŞ-a səyahətlərə məhdudiyyət qoyan yeni sərəncam imzalayıb. Sərəncama əsasən üç ay müddətinə həmin bu ölkələrdən səyahətlərə üç aylıq, bütün qaçqınlara isə dörd aylıq qadağa tətbiq olunur. Federal hakimlıər oxşar sərəncamın icrasının qarşısını ötən ay almışdılar.
"Bu sərəncam milli təhlükəsizliyin gücləndirilməsi üçün atılan zəruri addımdır," deyə dövlət katibi Reks Tillerson mətbuat konfransında bəyan edib: “Amerika xalqını qorumaq prezidentin ümdə vəzifəsidir”.
Yeni sərəncama əvvəlki ölçüyə "müsəlman qadağası” kimi baxan tənqidçilərin necə münasibət bəsləyəcəyi aydın deyil.
Yeni sərəncam əvvəlkindən bir neçə xüsusiyyəti ilə fərqlənir. Nəzərə çarpan başlıca dəyişiklik İraqın bu siyahıdan xaric edilməsidir. Yeni sərəncam yalnız İran, Liviya, Somali, Sudan, Suriya və Yəmən vətəndaşlarına tətbiq ediləcək.
Yeni sərəncamda izzət periodu da var. Belə ki, sərəncam dərhal yox, 16 martda qüvvəyə minəcək və 27 yanvardan öncə viza almış adamlara şamil olunmayacaq.
Hətta bu dəyişikliklərələ belə "müsəlmanların ABŞ-a girişinə total və tam qadağa"ya səsləmiş Tramp kampaniyasının öz vədini qismən də olsa yerinə yetirdiyini düşünən qüvvələrin səfərbər olub-olmayacağına dair suallar qalır.
Amerika İslam Əlaqələri Şurası yaydığı bəyanatda yeni ölçünü “özəyində müsəlman qadağası” adlandırıb ki, bunu da bəyanat müəllifləri “ayriseçkiliyə yol açan və anti-konstitutsional” qərar hesab edir.
ABŞ-ın İŞİD-ə qarşı mübarizəsində müttəfiq olan İraq siyahıdan Reks Tillersonun İraq hökuməti ilə danışıqlarından sonra çıxarılıb. Həmin söhbətdə razılığa gəlinib ki, İraq vətəndaşları ilə bağlı yoxlama sistemi kifayət qədər mükəmməldir və əlavə qadağalara ehtiyac yoxdur.
İraq bu ölkənin adının ABŞ səfər qadağınından çıxarılmasını alqışlayıb və bildirib ki, bu, ABŞ və İraq qüvvələrinin İslam Dövləti adlanan təşkilatla döyüşdüyü bir vaxtda “pozitiv mesajdır”.
“Associated Press” və “Reuters xəbər” verirlər ki, İraq qadağan siyahısından ABŞ Dövlət Departamenti və Pentaqonun təzyiqi ilə çıxarılıb.
Bu iki təsisat hesab edirdilər ki, qadağan hazırda İraqın şimalındakı Mosul şəhəri uğrunda döyüşlərin getdiyi bir vaxtda iki ölkə arasında hərbi-siyasi əməkdaşlığa əngəl törədə bilər.
İraq hökumətinin sözçüsü Saad al-Hadithi martın 6-da verdiyi bəyanatda deyib ki, fərmana düzəliş edilməsi ABŞ və İraq arasında “həqiqi partnyorluğun” mövcudluğundan xəbər verir.
İraq Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü isə deyib ki, fərmanın redaktə edilməsi Bağdad və Vaşinqton arasında strateji müttəfiqliyi möhkəmləndirib”.
Fərmanın əvvəlki variantı İraq hökumətini və iraqlıları qəzəbləndirmiş, hətta İraq parlamenti ABŞ vətəndaşlarının ölkəyə gəlişinə qadağan qoyulması məsələsini müzakirə etmişdi. Lakin o vaxt İraqın baş naziri Haider al-Abadi belə tədbirlərin görülməsindən imtina etmişdi.
Qeyd edək ki, ABŞ-ın Federal məhkəməsi prezidentin immiqrasiya ilə bağlı əvvəlki fərmanını əngəlləmişdi. Yanavarda qəbul edilmiş həmin fərmanda İraq, İran, Suriya, Sudan, Yəmən, Liviya və Somali vətəndaşlarının ölkəyə gəlişinin müvəqqəti qadağan edilməsi nəzərdə tutulurdu.
Baki-xeber.com
