İnsanlar, eləcə də bütün canlılar üçün oksigen bir həyat mənbəyidir. Bu baxımdan meşələr Yer kürəsinin ən qiymətli sərvəti hesab olunur. Çünki planetimizin əsas oksigen mənbəyi məhz meşələrdir. Buna görə də insan həyatını meşələrsiz təsəvvür etmək qeyri-mümkündür. Onu da qeyd edək ki, meşələrin faydası təkcə havaya buraxdığı oksigenlə məhdudlaşmır.
Meşələr həm də torpaqda su balansını nizama salır, kəskin iqlim dəyişikliyinin qarşısını alır, güclü küləklərin təsirini zəiflədir, sovrulan qum kütlələrinin hərəkətini saxlayır, sellərin və torpaq sürüşməsinin qarşısını alır. Bundan başqa, meşələr qar örtüyünün bərabər yayılması və tədricən əriməsinə imkan yaradır, buxarlanmanı zəiflədir, qrunt sularının səviyyəsini endirir. Meşələr həmçinin havanı tozdan, avtomobil və sənaye müəssisələrinin buraxdığı zərərli maddələri təmizləməkdə güclü filtr rolunu oynayır.
Bəllidir ki, yay mövsümü ərəfəsində ölkə vətəndaşları istirahət üçün dağlıq rayonlara üz tuturlar. Onlar istirahət vaxtlarının böyük qismini meşələrdə keçirməyə üstünlük verirlər.
İstər yerli, istərsə də xarici turistlər bölgələrdə istirahət etməyə üstünlük verir. Xüsusən Qubanın Qəçrəş bölgəsi həftəsonları istirahət üçün ideal yerlərdən hesab edilir. Paytaxt Bakıya yaxın ərazidə yerləşməsi minlərlə turistin sözügedən əraziyə səfər etməsinə şərait yaradır. Yerli və xarici turistlərin istirahət üçün seçdiyi ərazilərdən biri də Qəçrəş meşəsidir. Təəssüf ki, özünəməxsus təbiəti ilə seçilən, havası və gözəlliyi ilə turistləri cəlb edən Qəçrəş meşəsi hazırda məişət tullantıları üçün ayrılan poliqona çevrilir. Qəçrəşə gələn qonaqlar arasında turizm obyektlərində istirahət edənlərlə yanaşı təbiət qoynunda, yəni meşəlik ərazidə süfrə açıb dincələnlər də az deyil. Təəssüf doğuran məqam ondan ibarətdir ki, təbiət qonunda istirahət edən şəxslər yedikləri və içdiklərinin qalıqlarını özləri ilə deyil, elə ordaca qoyub yollarına davam edirlər. Qəçrəş meşəsində olan istənilən şəxs içki şüşələri, tərəvəz qabıqları, konfet kağızları və müxtəlif plastik tullantıların ağacların altında və yol kənarlarında olduğunu müşahidə edər.
Turizm obyektlərinin sahibləri isə yalnız öz ərazilərini təmiz saxlayırlar. Quba və Qəçrəş meşəsində olan tullantılar onu deməyə əsas verir ki, bu ərazilərdə uzun müddətdir iməcilik keçirilmir. Həmçinin, həmin ərazidə zibil qabı belə yoxdur. Belə olan halda istirahət edən şəxslər əllərində olan tullantını yol kənarına və ya ağacların ətrafına atır.
Elçin Rüstəmov: “Ərazinin zibillənməsi meşə üçün təhlükəli olmaqla yanaşı, gələn xarici turistlərin ölkəmiz haqqında düşüncəsinə təsir edir”
Məsələ ilə bağlı fikir bildirən turizm eksperti Elçin Rüstəmov bizimlə söhbətində bildirdi ki, turistik ərazilərin hər birində mütləq yerlər təyin edilərək, tullantı qutuları quraşdırılmalı və “Bura zibil atmayın” kimi məlumat lövhələri yerləşdirilməlidir: “Ərazinin zibillənməsi meşə üçün təhlükəli olmaqla yanaşı, gələn xarici turistlərin ölkəmiz haqqında düşüncəsinə də təsir edir. Meşələr hansı rayonun ərazisindədirsə, oranın məsul şəxsləri təmizliyə xüsusi diqqət yetirməlidir. Turistlərin sıx olduğu ərazilərdə insanların istirahətinə mane olmayacaq şəkildə tullantı qabları yerləşdirilməlidir”.
Həmsöhbətimiz onu da vurğuladı ki, meşəlik ərazilərə tullantıların atılması bəzən xoşagəlməz halların baş qaldırmasına səbəb olur. Kimsə siqaret çəkir və onu söndürmədən otluq əraziyə atır. O zaman həmin ərazidə yanğın qeydə alınır. Bu kimi halların baş verməməsi üçün o cür yerlərə xüsusi nəzarət tətbiq olunmalıdır.
Günel CƏLİLOVA
