Bildiyimiz kimi, artıq ölkəmizdə seroloji tədqiqatlara başlanıb. Dünya təcrübəsində pandemiya dövründə sınanan və müsbət nəticələr verən seroloji tədqiqatların ölkəmizdə də keçirilməsi məqsədəuyğun sayılıb. Onu da bildirək ki, proses Azərbaycanda seroloji testlərin keçirilməsi üzrə fəaliyyət proqramına uyğun olaraq təşkil edilir.
Seroloji testlərin aparılmasında əsas məqsəd əhali arasında COVID-19 xəstəliyinin keçirilməsi haqqında təsəvvürlərin əldə olunması, xəstəliyi keçirmiş şəxslərdə yaranmış immunitet səviyyəsinin öyrənilməsidir. Seroloji tədqiqatların keçirilməsinin vacibliyini və əhəmiyyətini artıq bütün vətəndaşlar dərk etməli və prosesə könüllü şəkildə qoşulmalıdırlar.
Seroloji tədqiqatlar pandemiyanın ikinci dalğasının qarşısının alınmasında nə kimi rol oynayacaq? Eyni zamanda, hazırda vətəndaşlar könüllü şəkildə tədqiqata necə dəstək verirlər?
“…seroloji testlərin onlara zərəri yox, əksinə, xeyri var”
TƏBİB-in İnfeksion Xəstəliklər üzrə İşçi Qrupunun rəhbəri, həkim-infeksionist Vasif Əliyev “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, seroloji testlərin keçirilməsinin əhalinin özü üçün əhəmiyyəti böyükdür. V.Əliyevin sözlərinə görə, insanların çoxu bu xəstəliyi yüngül formada, yaxud gizli formada keçirdiyi üçün, onda bu xəstəliyə qarşı immunitet olub-olmadığını bilmir. Bu testin də keçirilməsində məqsəd bu amili üzə çıxarmaqdır. “Seroloji testlərin mahiyyəti insanların bu xəstəliyi keçirib-keçirməməsini müəyyən etməkdir. Yəni bunu müəyyən etməyin yeganə yolu seroloji tədqiqatların keçirilməsidir”.
Görülən bu işlərin sonrakı pandemiya strategiyasında çox mühüm rol oynaya biləcəyini qeyd edən V.Əliyevin sözlərinə görə, seroloji testlərin keçirilməsi bizə imkan verir ki, istər növbəti dalğalar zamanı, istərsə də yumşaldılmalar sonrası xəstəliyin sahəsinin artması baş verərsə, onda bu xəstəliyin əhalimizə olan təhlükəsini əvvəlcədən müəyyən edək. “Bizim əhalinin nə qədər faizinin bu virusu daha öncədən keçirib-keçirmədiyini və ona qarşı nə dərəcədə immunitetinin olub-olmadığı müəyyən edilir. Bu, növbəti dalğalarda müəyyən qədər də olsa qoruyuculuq rolunu oynayır”.
V.Əliyev qeyd etdi ki, seroloji testlər əhalinin 18-65 yaş qruplarını əhatə edir. Vətəndaşlarımızın bu prosesə könüllü münasibətinə gəlincə, V.Əliyev qeyd etdi ki, təsadüfi seçilən şəxslərə zəng edilir, onlara seroloji testlərin mahiyyəti izah olunur və onların razılığı əldə edildikdən sonra müayinə həyata keçirilir. “Bunlar təsadüfi seçilmiş şəxslərdir. Yəni hər şəxsi götürüb bu testdən keçirə bilmərik. Seroloji testlərin keçirilməsi dövlət hesabınadır, bunun üçün analiz verənlərdən heç bir maddi təmənna umulmur, bu testlər tamamilə zərərsizdir. İnsanlara zəng edilir və seçilmiş şəxsin icazəsi alındıqdan sonra artıq o, müayinəyə dəvət edilir. Seroloji testlər sırf könüllülük prinsipi ilə keçirilir. Açığı, layihəyə hələ yeni başlanıb. Bununla belə, əhali arasında könüllü olaraq seroloji testdən keçməyə maraq göstərənlər də var. Təbii, etiraz edənlər də olacaq. Fikrimcə, insanları düzgün şəkildə maarifləndirdikdən sonra onlar biləcəklər ki, seroloji testlərin onlara zərəri yox, əksinə, xeyri var. Biz xəstəlik haqqında məlumat əldə etmək üçün bunun əsas vasitə olduğunu əhalinin diqqətinə lazımi səviyyədə çatdıra bilsək, bir həkim kimi düşünmürəm ki, insanlar bu layihədə iştirak etməkdən imtina etsinlər. İnsanlar bilməlidirlər ki, seroloji testlərin onlar üçün heç bir ziyanı yoxdur.
Bunun üçün isə maarifləndirici tədbirlərin daha geniş səviyyədə həyata keçirilməsi çox önəmlidir. İnsanlar öz hesablarına gedib test verirlər. Amma indi dövlət bu layihəni maliyyələşdirdikdən sonra vətəndaş heç bir maliyyə vəsaiti xərcləmədən nə üçün də könüllü şəkildə bu testdən keçmək istəməsin? Bu testlər çox bahalı testlərdir. Birincisi, onun insanların sağlamlığı üçün heç bir təhlükəsi yoxdur. İkincisi də insanlar virusa qarşı qorunub-qorunmadığı haqda məlumat əldə edir. Buna etiraz edə biləcək insanı təsəvvür edə bilmirəm” - deyə V.Əliyev vurğuladı.
İradə SARIYEVA
