Bəhruz Quliyev: “...Ermənistanın hər iki tərəflə paralel şəkildə strateji tərəfdaşlıq iddiası real diplomatiyadan daha çox siyasi avantüradır”
“Ermənistan İranla strateji tərəfdaşlıq sənədi imzalamaq niyyətindədir”. Bunu Ermənistan Baş naziri Paşinyan jurnalistlərə bildirib.
O, Ermənistan-İran münasibətlərinin yüksək səviyyədə olduğunu deyib: "İranla çox möhkəm münasibətlərimiz var və biz onları strateji tərəfdaşlıq sənədi formasında rəsmiləşdirməyə çalışırıq".
Qeyd edək ki, bu ilin 15 yanvarında ABŞ və Ermənistan strateji tərəfdaşlıq sazişi imzalayıb.
Sənədi Ermənistanın xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan və ABŞ-ın ovaxtkı dövlət katibi Entoni Blinken Vaşinqtonda imzalayıblar.
Qeyd edək ki, İrəvan və Vaşinqton arasında ikitərəfli strateji dialoqu strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə qaldırmaq niyyəti hələ 2024-cü ilin iyununda elan edilmişdi.
Ermənistan bu ilin əvvəlində ABŞ-la strateji tərəfdaşlıq sənədi imzaladı, indi də İranla imzalamaq istəyir.
“Bu, Ermənistanın deyil, regionun gələcəyi üçün də təhlükəli presedent yaradır”
Ermənistanın indi də İranla belə bir sənəd imzalamaq istəməsinə münasibət bildirən “Səs” qəzetinin baş redaktoru, siyasi ekspert Bəhruz Quliyev “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın İranla strateji tərəfdaşlıq sənədi imzalamaq niyyəti ilə bağlı açıqlaması ilk baxışdan diplomatik gediş kimi görünə bilər. “Lakin məsələ daha dərindən təhlil ediləndə bu addımın ciddi geosiyasi ziddiyyətlər və risqlər doğurduğu aydın olur. Xatırladaq ki, Ermənistan qısa müddət əvvəl ABŞ-la strateji tərəfdaşlıq sənədi imzalayıb. ABŞ isə İrana qarşı sanksiyalar tətbiq edən, Tehranın regional və nüvə siyasətini açıq şəkildə təhlükə hesab edən əsas qlobal gücdür. Belə olan halda sual təbii şəkildə ortaya çıxır: "Bir-birinə düşmən münasibətdə olan iki dövlətlə eyni vaxtda strateji tərəfdaş olmaq mümkündürmü?"
Əslində Paşinyan hökumətinin bu cəhdi Ermənistanın müstəqil və ardıcıl xarici siyasətindən çox, geosiyasi çaşqınlığını və çıxılmaz vəziyyətini nümayiş etdirir. Ermənistan nə ABŞ-ın regionda etibarlı tərəfdaşı ola bilir, nə də İranın strateji planlarında əsas oyunçu statusu qazana bilir. Rəsmi İrəvan sadəcə olaraq bir tərəfi digərinə qarşı “sığorta aləti” kimi istifadə etməyə çalışır” - deyə, ekspert bildirdi.
B.Quliyev qeyd edib ki, İranla strateji tərəfdaşlıq niyyəti, ilk növbədə, Ermənistanın Zəngəzur məsələsində mövqelərini möhkəmləndirmək, regionda təcriddən çıxmaq və iqtisadi blokadanı qismən də olsa yumşaltmaq cəhdidir. “Digər tərəfdən, ABŞ-la imzalanmış sənəd Paşinyanın Qərbə “üz tutmaq” görüntüsü yaratmaq istəyi ilə bağlıdır. Lakin bu iki xətt bir-birini tamamlamır, əksinə, bir-birini təkzib edir.
Reallıq ondan ibarətdir ki, strateji tərəfdaşlıq emosional və ya taktiki sənəd deyil, uzunmüddətli etimad, ortaq təhlükəsizlik maraqları və siyasi uyğunluq tələb edir. ABŞ-la İran arasında dərin ideoloji, siyasi və hərbi qarşıdurma fonunda Ermənistanın hər iki tərəflə paralel şəkildə strateji tərəfdaşlıq iddiası real diplomatiyadan daha çox siyasi avantüradır.
Hesab edirəm ki, bu siyasət nə regionda sabitliyə xidmət edir, nə də Ermənistanın təhlükəsizliyini möhkəmləndirir. Əksinə, Paşinyan hökuməti bu cür ziddiyyətli addımlarla Ermənistanı daha da etibarsız tərəfdaş imicinə sürükləyir və onu böyük güclərin toqquşan maraqları arasında risqli mövqeyə yerləşdirir.
Ermənistanın ABŞ və İran kimi bir-birinə düşmən olan dövlətlərlə eyni vaxtda strateji tərəfdaşlıq qurmaq cəhdi siyasi qeyri-ciddilik, strateji baxış çatışmazlığı və regional reallıqları düzgün oxuya bilməmək anlamına gəlir. Bu isə Ermənistanın deyil, regionun gələcəyi üçün də təhlükəli presedent yaradır, "- deyə şərhçi əlavə etdi.
İradə SARIYEVA
