Ermənistanda cari il iyunun 20-də keçiriləcək növbədənkənar parlament seçkiləri ərəfəsində əsas siyasi qüvvələrin, erməni xalqından daha çox, Moskvanın dəstəyini qazanmağa çalışması müşahidə edilir. Bu, xüsusən də “Qarabağ klanı”nın təmsilçisi olan sabiq prezident Robert Köçəryana şamil edilir. Yaranmış vəziyyətdə Ermənistan baş naziri Nikol Paşinyan da yaxşı bilir ki, Kremlin dəstəyi olmadan yenidən hakimiyyətdə qalması ciddi sual altına düşəcək. Elə bu səbəbdən Paşinyan da indi, erməni xalqından daha çox, Rusiyanın dəstəyini almağa çalışır. Onun son Rusiya səfəri də, ekspertlərin fikrincə, daha çox buna hesablanıb.
Bunlar fonunda təsadüfi deyil ki, Paşinyan Rusiya prezidenti Vladimir Putinə xeyli təriflər yağdırıb. Paşiyan Putinlə görüş zamanı Rusiya sülhməramlı qoşunlarının Qarabağda olmasının bölgədə sabitlik və təhlükəsizliyin önəmli amilinə çevrildiyini bildirib. O, Rusiyanın bölgədə atəşkəsin bərpa olunması və blokadaların aradan qaldırılmasında rolunu yüksək qiymətləndirib. İndi Rusiyanın təsiri bütün ağırlığı ilə Paşinyan komandasının üzərində hiss edilir. Rus hərbi ekspert İqor Korotçenko isə qeyd edir ki, İrəvan və buradakı siyasi qüvvələr, o cümlədən də Paşinyan Kremldən çox asılıdır: “Təsadüfi deyil ki, Paşinyan Kremldəki danışıqlarda özünü tərəfdaş kimi yox, müftəxor kimi aparır. Ondan soruşmaq istərdim: “İşləməyə çalışmısınız?”. Ekspert ermənilərin işləmək istəklərinin olmamasından narazılığını dilə gətirib: “Boş-bekarlar kütləsi İrəvanda dolaşır, mitinqlər keçirir, işləmək istəmirlər. Rusiya isə onlara subsidiya, güzəştli kreditlər verməlidir, silah tədarük etməlidir, onların təhlükəsizliyini təmin etməlidir. Bəlkə, onlara sadəcə rus general-qubernatoru lazımdır?”. Korotçenko hesab edir ki, Kreml Ermənistanda kimin hakimiyyətdə olacağı və bunun nəticələrini dəqiq hesablamalıdır. İndiki halda diqqət ona yönəldilir ki, Rusiyanın regionda maraqlarının təmini və məlum 10 noyabr bəyanatının şərtlərinin icrası üçün Paşinyanın hakimiyyətdə qalması Kremlə sərf edir. Təsadüfi deyil ki, görüş zamanı Putin Azərbaycan, Rusiya və Ermənistan liderlərinin Dağlıq Qarabağ üzrə 10 noyabr 2020-ci il və 11 yanvar 2021-ci il bəyanatlarının həyata keçirilməsinin gedişinə xüsusi toxunub. Putin Ermənistanın inkişafı üçün bölgədə kommunikasiyalar üzərindən blokadanın götürülməsinin vacibliyini qeyd edib. Onun sözlərinə görə, regionda iqtisadi-ticarət əlaqələri və nəqliyyat marşrutlarının bərpa olunması Ermənistanın inkişafı üçün yeni imkanlar yaradacaq. Bu fonda Rusiya üçün Paşinyanın hakimiyyətdə qalması daha sərfəli sayılır. Ermənistanın Respublika Partiyası sədrinin müavini Armen Aşotyan isə bildirir ki, Nikol Paşinyan bu gün Vladimir Putindən çox asılıdır. O, Paşinyanın artıq Putin qarşısında özünü daha çox itirməsinin də bunun nəticəsi olduğunu qeyd edir: “Moskva görüşü ilə bağlı videoda aydın görünür ki, Nikol Paşinyan strateji müttəfiqlə münasibətlər çərçivəsində hərbi-texniki və ümumiyyətlə ikitərəfli hərbi formatın dəqiq adlarını xatırlamır, bilmir və hətta təsəvvür etmir. İclasın ilk kadrlarından bir daha aydın olur ki, bütün erməni xalqının adına utanc gətirən bu cahil və səliqəsiz avara hələ də Ermənistanı və erməni xalqını təmsil edir. Özünün 4 dəqiqə 37 saniyəlik giriş nitqində bu cılız 10 dəfə şparqalkasına baxmağı bacardı. Tam 10 dəfə".
Bunlar fonunda, Putinin dostu olsa belə, Robert Köçəryana Rusiyadan istənilən dəstəyin verilməsi inandırıcı sayılmır. Tanınmış rusiyalı politoloq Aleksey Fenenko isə bildirir ki, Robert Köçəryanın Ermənistan daxilində də dəstəyi yoxdur: “Mənə elə gəlir ki, Robert Köçəryan, nə olursa-olsun, artıq siyasətdən getmiş sayılır. Adətən ayrıldıqdan sonra qayıtmaq son dərəcə çətin olur. Üstəlik, Robert Köçəryan müxalifətin digər lideri Vazgen Manukyandan daha mülayimdir. Erməni radikalları isə hakimiyyətdə aqressiv siyasətçi istəyirlər. Köçəryanın problemi onun radikallar üçün həddindən artıq mülayim, qərblilər üçün Rusiyapərəst, Rusiyapərəst seçicilər üçün isə ifrat qərbpərəst sayılmasıdır. Bu, onun əsas problemidir. Onun Ermənistanda heç bir elektoral dəstəyi yoxdur. Biz bir fiquru da unuduruq, halbuki o, siyasi ssenaridə çox vacibdir. Söhbət Ermənistan prezidenti Armen Sarkisyandan gedir. O, Nikol Paşinyana qarşı oyuna başlayarsa, nəticə Ermənistanın hazırkı baş naziri üçün çox əlverişli olmaya bilər. Vazgen Manukyanın elektoratına gəldikdə, bu, küçə və aqressiv şəhər marginalıdır. Onlar müharibənin nə olduğunu yaxşı anlamırlar, amma böyük məmnuniyyətlə “Müharibə tələb edirik!”, - deyə qışqırmağa hazırdırlar. Manukyan da məhz onlara oynayır.
Ermənistan siyasətinin xüsusiyyətləri ilə bağlı bir vacib məqama da toxunmaq istərdim. “Qarabağ klanı”nın tam dağılması və parçalanması baş verdi. Əvvəllər bu klan əhəmiyyətli bir qüvvə idi, ancaq keçən payız hadisələrindən sonra onun kiçik qruplara parçalandığını görürük. “Qarabağlılar” heç bir konsolidasiya edilmiş namizəd irəli sürə bilmirlər və bu, Paşinyanın xeyrinədir”.
Tahir TAĞIYEV
