Azərbaycan və Türkiyə arasında hərbi müstəvidə əlaqələr getdikcə daha da dərinləşməkdədir. Sayı artan hərbi təlimlər, digər istiqamətlər üzrə genişlənən əməkdaşlıq Azərbaycan və Türkiyə xaricində də diqqətlə izlənilir. Məsələn, Ermənistan Azərbaycan və Türkiyənin son 9 ayda sayca 4-cü dəfə hərbi təlim keçirməsini ciddi qorxu ilə seyr edir. Erməni mediası yazır ki, regionda Azərbaycan-Türkiyə tandemi hərbi cəhətdən daha da güclənir.
Yeri gəlmiişkən qeyd edək ki, Azərbaycan və Türkiyə Müdafiə Nazirliklərinin birgə illik planına əsasən, hər iki ölkənin hərbi qulluqçularının iştirakı ilə əməliyyat-taktiki təlimləri başlayıb. Ölkəmizdə təşkil olunan təlimlər Azərbaycan ordusunun hərbi birliklərinin cavabdehlik zonalarının müxtəlif istiqamətlərində yerləşən ümumqoşun poliqonlarında keçirilir. Təlimlərin əsas məqsədi Azərbaycan və Türkiyə ordularının əməliyyat bölmələrinin qarşılıqlı fəaliyyətinin təkmilləşdirilməsi və döyüş qabiliyyətinin yüksəldilməsi, əməliyyat bölmə komandirlərinin hərbi qərar qəbuletmə, təşəbbüs göstərmə və idarəetmə bacarıqlarının inkişaf etdirilməsidir. Təlimlər aprelin 9-da başa çatacaq. Bu günlərdə isə müdafiə nazirləri Zakir Həsənov və Hulusi Akar videoformatda görüş keçirib. Görüş zamanı türkiyəli nazir iki ölkənin tarixi və mədəni baxımdan bir-birinə bağlı olduğunu, keçmişdə olduğu kimi, bu gün də bir-birinin yanında olduğunu bildirib. Azərbaycan Ordusunun 44 günlük Qarabağ zəfərinə toxunan Akar, “Bir millət, iki dövlət” prinsipinə uyğun olaraq, Qarabağın azad olunmasına da sadiq qalındığını, bunu bütün dünyanı gördüyünü bildirib: “Türkün yumruğu erməninin başına endirildi. 30 ildən bəri davam edən haqsızlıq, oradakı qardaşlarımızın sıxıntıları, çox şükür ki, sona çatdı. Bu qalibiyyət tarixə qızıl hərflərlə yazılacaq”. O, qazanılmış qələbə münasibətilə Azərbaycanı bir daha təbrik edərək deyib ki, Azərbaycan Ordusunun dövrün tələblərinə uyğun yenidən qurulması, modernizasiya edilməsi və iki qardaş ölkənin silahlı qüvvələrinin gələcəkdə də birlikdə fəaliyyət göstərməsi üçün “Yol xəritəsi” hazırlanıb və reallaşdırılmasına başlanılıb. O bildirib ki, Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş torpaqlarında həyat ən qısa zamanda normallaşmalıdır. Bunun üçün bölgənin təhlükəsizliyi vacibdir: “Qarabağın minalardan təmizlənməsi üçün əməkdaşlarımızı ora göndərdik, hazırda onlar işləyirlər. Azərbaycanlı qardaşlarımız da bu işi öyrəniblər və bizə dəstək verirlər. İnşallah, ən qısa zamanda oralarda təmizləmə işlərini başa çatdırıb həyatın normallaşmasına töhfə verəcəyik. Ölkəmiz, xalqımız və torpağımızın xarici təhdidlərə və təhlükələrə qarşı qorunması bizim üçün çox önəmlidir. Bu mövzuda həmişə hazır olmalıyıq. Türkiyənin Azərbaycanın haqqını və mənafeyini qorumaqda qərarlı olduğunu hər kəsin bilməsi lazımdır”.
Bu fonda daha bir maraqlı məqam da üzə çıxıb. Belə ki, Azərbaycan Türkiyədən silah idxalını kəskin artırıb. Məlumat üçün bildirək ki, Türkiyə bu ilin birinci rübündə xaricə 650 milyon dollara yaxın silah-sursat ixrac edib. 2021-ci ilin birinci rübündə müdafiə sahəsində ixracın həcmi 2020-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 74,6% artıb və 647,3 milyon dollar təşkil edib. Türkiyədən Azərbaycana hərbi təyinatlı məhsulun ixracı 2021-ci ilin birinci rübündə 2020-ci ilin analoji dövrü ilə müqayisədə 850,4% artıb. Bu da o deməkdir ki, silah idxalında Türkiyə Azərbaycanın əsas tərəfdaşına çevrilir. Əslində bu məsələnin anonsları ötən ildən verilmişdi. Keçən il Hulusi Akarla görüş zamanı Prezident İlham Əliyev hərb müstəvisində qarşılıqlı əməkdaşlığı yüksək qiymətləndirdiyini bildirib. Burada dövlət başçısının toxunduğu daha bir önəmli məqam isə Azərbaycanın Türkiyədən yeni hərbi texnika almaqla bağlı hazırlığı olub. Belə ki, Prezidentin sözlərinə əsasən, yaxın zamanlarda Türkiyə, bütün başqa sahələrdə olduğu kimi, hərbi-texniki əməkdaşlıq sahəsində də Azərbaycanın bir nömrəli tərəfdaşı olacaq: “Bizim, bütün sahələrdə olduğu kimi, hərbi və hərbi-texniki sahədə də işbirliyimiz, əməkdaşlığımız sürətlə inkişaf edir. Sirr deyil ki, Türkiyənin hazırda çox güclü hərbi sənaye potensialı vardır və biz də bu potensialdan faydalanırıq. Biz çox sevinirik ki, Türkiyə bu gün ən müasir silahlar, hərbi texnika istehsal edir. Biz, əlbəttə ki, bugünə qədər olduğu kimi, bundan sonra da bu imkanlardan faydalanmaq istəyirik. Əminəm ki, yaxın zamanlarda Türkiyə, bütün başqa sahələrdə olduğu kimi, hərbi-texniki əməkdaşlıq sahəsində də bizim üçün bir nömrəli tərəfdaş olacaqdır. Bildiyiniz kimi, həm siyasi, həm iqtisadi, həm də başqa sahələrdə bizim əlaqələrimiz bütün ölkələr üçün örnəkdir. Siz bilirsiniz, mən dəfələrlə demişəm ki, bu gün dünyada Türkiyə və Azərbaycan qədər bir-birinə yaxın və bağlı olan ölkələr yoxdur. Bu həqiqətdir. Bu, həm tarixi və etnik köklərə əsaslanan həqiqətdir, eyni zamanda, biz – iki qardaş ölkə öz siyasətimizlə bu birliyi daha da möhkəmləndirdik”. Xatırladaq ki, indiyə qədər Azərbaycanın silah aldığı əsas ölkə Rusiya olub. Amma proseslər göstərir ki, artıq bu məsələdə Rusiyanı Türkiyə əvəzləməyə başlayacaq. Türkiyənin isə Azərbaycana satacağı silahların çeşid və həcmi kifayət qədərdir. Bura ilk növbədə pilotsuz uçuş aparatları daxildir. Bununla yanaşı, Azərbaycanın Türkiyədən “Atak” helikopterləri, “Altay” tankları və digər hərbi texnika alması da gözləniləndir. Həmçinin “Qasırğa”, “Pələng” kimi reaktiv atış sistemlərinin yeni partiyalarının alınması, digər növ müasir silahların idxalı da istisnalıq təşkil etmir.
Ramil QULİYEV
