Məlum olduğu kimi, koronavirusla əlaqədar biznesin və sahibkarların ayaqda qala bilməsi üçün dövlətin dəstəyinə ciddi ehtiyacları vardı. Dövlət isə o dəstəyi ilk günlərdən göstərdi. İqtisadiyyat Nazirliyi tərəfindən Vergi Məcəlləsinə və “Sosial sığorta haqqında” Qanuna zəruri dəyişikliklərlə bağlı təkliflər hazırlanıb və artıq Milli Məclisə təqdim olunub. Təkliflər paketində geniş vergi güzəştləri və tətillər nəzərdə tutulur.
Koronavirus pandemiyasının bilavasitə təsir etdiyi fəaliyyət istiqamətləri üzrə vergi ödəyiciləri bu il ərzində əmlak və torpaq vergilərindən tamamilə azad ediləcəklər. Bura mehmanxanalar, turoperatorlar, sərnişindaşıma şirkətləri, idman-sağlamlıq, istirahət və əyləncə obyektləri, tədris və ixtisasartırma kursları, məktəbdənkənar təhsil müəssisələri, psixoloji mərkəzlər və s. daxildir.
Əmlak və torpaq vergisindən azad olunmaları ilə yanaşı, həmin sahələrdə fəaliyyət göstərən vergi ödəyicilərinə seçdikləri vergitutma metodundan asılı olaraq, bu il ərzində bir sıra yeni güzəştlərin verilməsi də nəzərdə tutulur. Belə ki, mənfəət (gəlir) vergisi rejimində fəaliyyət göstərənlərə əldə edilən mənfəətin 75 faizi miqdarında vergi güzəştləri veriləcək. Sadələşdirilmiş verginin ödəyicisi olan ictimai iaşə və sərnişin daşımaları fəaliyyəti həyata keçirən vergi ödəyicilərinə isə 50 faiz güzəşt verilməsi nəzərdə tutulur.
Bütövlükdə, qeyd olunan güzəştlər sözügedən sahələrin qorunmasında, həmin sahibkarlıq subyektlərinin ayaqda qala bilməsində necə rol oynayacaq?
“Sözügedən güzəşt dövlət və bələdiyyədən götürülən torpaqlara aiddir”
Sözügedən məsələni dəyərləndirən İqtisadi Resursların Öyrənilməsi Mərkəzinin direktoru Ruslan Atakişiyev vergi güzəştlərinə müsbət prizmadan yanaşır. Onun fikrincə, pandemiyanın bilavasitə təsir etdiyi fəaliyyət sahələri üzrə vergi ödəyicilərinə 2021-ci il yanvarın 1-dək olan dövr üzrə əmlak və torpaq vergiləri üzrə tam məbləğdə vergi güzəştlərinin verilməsi nəzərdə tutulur: “Bu güzəşt dövlət və bələdiyyədən götürülən torpaqlara aiddir. Məsələn, əkin sahəsi dövlətdən, bələdiyyədən icarəyə götürülübsə, şəxsin yerləşdiyi ofis dövlətin əmlakıdırsa, o cümlədən, sənaye məhəllələrindəki yerlər gələn il yanvarın 1-dək icarə haqqından azad ediləcək. Digər bir misal olaraq, kimsə bələdiyyə və yaxud dövlət torpağını götürüb taxıl əkirsə, o, ilin sonunadək icarə haqqı verməyəcək. İctimai iaşə və ölkədaxili sərnişindaşıma fəaliyyəti üzrə sadələşdirilmiş vergi məbləğinə 50 faiz güzəştin verilməsi də nəzərdə tutulur. Burada vergi 8 faizdir, indi bu 4 faizə düşəcək. Ümumiyyətlə, bu dəyişikliklər koronavirus pandemiyası dövründə biznesin fəallığını qoruyub saxlayır, biznesin tamamilə dayanmasının qabağını alır. Məqsəd odur ki, pandemiya dövründə biznes tam dayanmasın, ən azından, minimum səviyyədə fəaliyyət göstərsin və pandemiya bitdikdən sonra qısa bir zamanda bərpa oluna bilsin”.
Vidadi ORDAHALLI
