Məlum olduğu kimi, pandemiya ilə mübarizə apardığımız dövrdə də Azərbaycan dövləti ölkədə sosial-iqtisadi sahənin inkişafına xüsusu diqqət yetirir. Bu istiqamətdə çoxsaylı tədbir görülür, inkişafa təkan verən layihələr həyata keçirilir.
Dövlət Gömrük Komitəsinin hesabatına istinadən “Trend”in yaydığı məlumata görə, Azərbaycanda sosial-iqtisadi sahənin inkişafına kapital qoyuluşları artıb. Bu vəsaitlərin 69 faizi və ya 2,02 milyard manatı məhsul istehsalına, 21,1 faizi və ya 619,7 milyon manatı xidmət sahəsinə, 9,9 faizi və ya 288,7 milyon manat yaşayış evlərinin tikintisinə xərclənib.
Əsas kapitala yönəlmiş vəsaitin 58,2 faizi və ya 1,703 milyard manatını daxili fondlar təşkil edir. Vəsaitlərin 57,5 faizi və ya 1,684 milyard manatı birbaşa tikinti-montaj işlərinə xərclənib.
Kapital qoyuluşlarının ümumi həcmində müəssisə və təşkilatların payı 66,9 faiz, büdcə vəsaitlərinin payı 17,7 faiz, qeyri-büdcə vəsaitləri 8 faiz, özəl vəsaitlər 6,4 faiz, bank kreditləri 4,5 faiz, digər vəsaitlər 2,7 faiz təşkil edib.
Virusla mübarizə dövründə Azərbaycanda sosial-iqtisadi sahənin inkişafına kapital qoyuluşlarının artması nə ilə bağlıdır?
Əli Əlirzayev: “Büdcədə nəzərdə tutulan investisiya layihələrinin yerinə yetirilməsi nəticəsində sosial-iqtisadi sahədə kapital qoyuluşunun həcmində artım baş verdi”
Tanınmış iqtisadçı, professor Əli Əlirzayev hesab edir ki, bu sahədə artımın müşahidə edilməsi pandemiya dövründə sosial-iqtisadi sahəyə xüsusi önəm verilməsi ilə bağlıdır: “Bilirsiniz ki, bu göstərici pandemiya dövrünün başlandığı ilk vaxtları əks etdirir. Büdcədə nəzərdə tutulan investisiya layihələrinin yerinə yetirilməsi nəticəsində sosial-iqtisadi sahədə kapital qoyuluşunun həcmində artım baş verdi. Bundan əlavə, bilirik ki, pandemiya dövründə də dövlət sosial-iqtisadi sahəyə xüsusi diqqət yetirdi. Bilirsiniz ki, sahibkarlara dəstək məqsədilə xüsusi vəsait ayrıldı, eyni zamanda da sosial sahədə maliyyə ayrımları baş verdi”.
Ə.Əlirzayev hesab edir ki, pandemiya dövründə də Azərbaycanın sosial-iqtisadi həyatı inkişafdan qalmadı, əksinə, bu cür uğurlara nail oldu. Onun dediyinə görə, burada sosial sahənin payı daha çoxdur. Bu özünü daha çox maaşların artmasında, sahibkarlara yardım məsələsində, sosial sahədə maliyyə yardımlarının artırılması sahəsində baş verib. Sahibkarlara iş yerlərinin saxlanmasına görə verilən dəstək, bununla bağlı xüsusi proqramın işlənib hazırlanmasının bu məsələyə təsir etdiyini deyən Ə.Əlirzayev qeyd edir ki, sahibkarlar da dövlətin onlara göstərdiyi dəstəyə görə daha keyfiyyətli məhsullar istehsal edərək daxili bazarın tələbatını ödəməlidirlər.
Ruslan Atakişiyev: “Bunun əsas səbəbləri yanvar, fevral, mart aylarına kimi sırf iqtisadi sabitliyin mövcud olmasındadır”
Digər tanınmış iqtisadçı-ekspert Ruslan Atakişiyevin qənaətinə görə, iqtisadiyyatın inkişafı ilə bağlı olaraq bütün mənbələr hesabına əsas kapitala yönələn vəsaitin 2,9 milyard manat təşkil etməsi əsasən pandemiyaya qədərki dövrü əhatə edir. “Pandemiya dünyada 2019-cu ilin dekabrında başlasa da, Azərbaycanda iqtisadi sahələrin, biznes fəaliyyətinin məhdudlaşdırılması, karantin tədbirləri daha çox martın sonuna doğru tətbiq edilməyə başladı. Ona görə də yanvar, fevral, mart ayları imkan verirdi ki, iqtisadiyyata invesitisiya qoyulsun. 2020-ci ilin birinci rübündə ölkənin sosial-iqtisadi inkişafının yekunlarına həsr olunan, Prezidentin yanında keçirilən müşavirədə bildirildiyi kimi, birinci rübdə büdcəyə qeyri-neft mənbələri hesabına 700 mindən çox əlavə vəsait daxil olub. Bunun əsas səbəbləri yanvar, fevral, mart aylarına kimi sırf iqtisadi sabitliyin mövcud olmasındadır” - deyə R.Quliyev vurğuladı.
İradə SARIYEVA
