Cavid Zeynallı: “Turistlərin daha çox səfərə gəldiyi yaz və yay aylarında yerli turizm şirkətləri öz proqramına mütəmadi olaraq teatrları da əlavə etməklə, ölkənin mədəniyyəti, intellektual mühiti haqqında daha müsbət imic yarada bilərlər” Xəyalə Rais: “Teatrların yerli turizm şirkətləri ilə əməkdaşlıq etməsi ənənəyə çevrilməlidir”
Dünyada turistlərin ən çox maraq göstərdiyi məkanlardan biri teatrlar və muzeylərdir. Ölkəyə gələn turistlərin xeyli hissəsinin teatrlarla maraqlandığı məlumdur. Turistləri əsasən opera, eləcə də musiqili teatrların cəlb etdiyi bildirilir. Azərbaycanın həm paytaxtında, həm də bölgələrində müxtəlif profilli teatrlar fəaliyyət göstərir. Lakin teatrlara turist cəlb etmə sahəsində yerli teatrlar elə də böyük nailiyyətlərə imza ata bilməyiblər. Sözsüz ki, bu da teatrların yerli turizm şirkətləri ilə sıx əməkdaşlıq etməməsi ilə bağlıdır. Əslində, xarici turistlərin teatrlara cəlb edilməsi işi ilə teatrlar özləri məşğul olmalıdırlar.
Araşdırma zamanı məlum oldu ki, respublika teatrları arasında yalnız Azərbaycan Dövlət Musiqili Teatrı turizm şirkətləri ilə əməkdaşlıq edir. Teatrın saytında verilən məlumata görə, teatr rəhbərliyi yerli turizm şirkətləri ilə əməkdaşlıqda maraqlıdır. Belə ki, ötən həftə yerli turizm şirkətləri olan "Baku Travel-Tourism”, "ALDE Tour”, "Aristokrat Travel”, "E&C Travel", “Zdtravel”, “Zenit tour”, “İntravel” və digərlərinin nümayəndələri ilə teatrda görüş təşkil edilib.
Qeyd edək ki, Azərbaycan Dövlət Musiqili Teatrının direktoru, əməkdar incəsənət xadimi, sənətşünaslıq üzrə fəlsəfə doktoru Əliqismət Lalayev deyib ki, işgüzar münasibətlər mədəni turizmin inkişafına daha böyük töhfələr verəcək: “Təklif edərdim ki, gələcəkdə təşkil edəcəyiniz ekskursiya turlarına Musiqili Teatrın möhtəşəm binasını da əlavə edəsiniz. Əminəm ki, Musiqili Teatr öz maraqlı tamaşaları və tarixi baxımdan qədimliyi ilə yanaşı, müasir üslubda yenidən qurulan binası ilə də turistlərin diqqətini cəlb edəcək. Mədəniyyətimizin təbliği baxımından bu istiqamətdə əməkdaşlığımızı genişləndirsək, daha uğurlu layihələrə imza ata bilərik”.
Musiqili teatrın yerli turizm şirkətləri ilə sıx əməkdaşlığı nəticəsində bu teatra gələn turistlərin sayında artım olacağına ümidlər az deyil. Qeyd edək ki, ölkənin digər teatrlarının da yerli turizm şirkətləri ilə əlaqələrinə ehtiyac var.
Daha hansı teatrlar yerli turizm şirkətləri ilə əməkdaşlıq edirlər?
Azərbaycan Dövlət Gənc Tamaşaçılar Teatrından bildirdilər ki, teata xarici turistlər gəlir, lakin teatr hələ yerli turizm şirkətləri ilə yaxından əməkdaşlıq etmir.
Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrından da aldığımız məlumata görə, teatra xarici tamaşaçılar, turistlər böyük maraq göstərir. Bunların əsasən şəhərimizin qonaqları olduğu vurğulanır.
A.Şaiq adına Dövlət Kukla Teatrına gələn balaca tamaşaçılar arasında əcnəbi uşaqlar olur, lakin onları bura turizm şirkətləri gətirmirlər.
Akademik Milli Dram Teatrının mətbuat xidmətinin rəhbəri Cavid Zeynallı “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, Bakıda fəaliyyət göstərən turizm şirkətləri turistlərin Azərbaycana səfərini təşkil edəndə proqrama həmişə olmasa da, bəzən teatr tamaşalarına baxışı da əlavə edirlər: “Bununla bağlı Akademik Milli Dram Teatrına müraciət olanda, onlara bilet satışı həyata keçirilir, dil maneələri ilə bağlı problemlər aradan qaldırılır. Türkiyə, Rusiya, İran vətəndaşları bizim repertuarda olan tamaşalarımıza baxıblar. Akademik Milli Dram Teatrında tamaşaların subtitrlə nümayişi ənənəsi var. Ötən il IV İslam Həmrəyliyi Oyunları ilə bağlı xüsusi repertuar planı hazırlanmışdı. May ayında oynanılan tamaşalar beynəlxalq tədbirin iştirakçılarına rus və ingilis dilində subtitrlərlə təqdim olundu.
Son vaxtlar Azərbaycana gələn turistlərin sayında ciddi artım qeydə alınır, turizm sahəsində həyata keçirilən islahatlar artıq öz müsbət təsirini göstərir. Buna görə də düşünürük ki, turistlərin daha çox səfərə gəldiyi yaz və yay aylarında yerli turizm şirkətləri öz proqramına mütəmadi olaraq teatrları da əlavə etməklə, ölkənin mədəniyyəti, intellektual mühiti haqqında daha müsbət imic yarada bilərlər. Biz Akademik Milli Dram Teatrı olaraq, əməkdaşlığa, qarşılıqlı mübadiləyə hər zaman hazırıq. Bununla bağlı hər hansı layihə olarsa, məmnuniyyətlə öz töhfəmizi verərik”.
Teatrşünas Xəyalə Raisin sözlərinə görə, teatrlara turist tamaşaçıların cəlb edilməsi ölkəmizdə mədəni turizmin inkişafına xidmət etməklə yanaşı, həm də teatrlarımızın qarşısına yeni tələblər qoyacaq. O hesab edir ki, xarici tamaşaçıların qarşısına teatrlar müasir tələblərə cavab verən tamaşalarla çıxacaqlar: “Teatrların yerli turizim şirkətləri ilə əməkdaşlıq etməsi ənənəyə çevrilməlidir. Bu istiqamətdə təşəbbüslər var, ancaq hələlik azdır. Hesab edirəm ki, bütün teatrlar turist tamaşaçıları dəvət etməkdə maraqlı olmalıdırlar. Bilirsiniz, bütün dünyada teatrlar tamaşaçıları cəlb etmək üçün müxtəlif proqramlar, layihələr işləyib hazırlayırlar. Özünü doğruldan layihələrdən biri də yerli və xarici turizim şirkətləri ilə əməkdaşlıqdır. Turizm şirkətləri turistlərə təklif etdikləri servis paketində teatrların da adlarını, onlar barədə məlumatı, onların repertuarını qeyd edirlər. Təbii ki, turistlər üçün Azərbaycan teatrlarını görmək çox maraqlıdır. Bu gün teatrlarımızda turistlərə, əcnəbi tamaşaçılara da rast gəlirik. Ancaq onların sayı daha çox olmalıdır. Mədəni turizmin inkişafına xüsusi diqqət yetirilməlidir ki, əcnəbi turistlər bizim mədəniyyətimizlə də yaxından tanış ola bilsinlər”.
İradə SARIYEVA