Mərkəzi Bankın ehtiyatlarının artımı nə ilə bağlıdır?

Tarix: 10.07.2015 / 02:09
Bölmə: İqtisadiyyat

Rəsul Cahangirli: "Bu müsbət haldır"

"Neftin dünya bazarında 65-67 dollara satılması ölkənin valyuta ehtiyatlarının artmasına səbəb olub"

Azərbaycan Mərkəzi Bankının kassasındakı nağd xarici valyuta ehtiyatları nəzərə alınmadan rəsmi ehtiyat aktivləri bu ilin may ayı ərzində 847,1 mln. dollar və ya 14,5 faiz artaraq 6 683,2 mln. dollar təşkil edib. Bu barədə AMB-dən mətbuata bildirilib. Artım əsasən valyuta və depozitlər bəndində qeydə alınıb.
Qeyd edək ki, rəsmi ehtiyat aktivlərinin maksimal səviyyəsi 2014-cü ilin iyun ayında olub və 15 027,3 mln. dollar təşkil edib. O zamandan etibarən azalan göstərici ancaq bu ilin mayında artım göstərib. Məlumat üçün qeyd edək ki, ilin əvvəli ilə müqayisədə rəsmi ehtiyat aktivləri 5 975,5 mln. dollar və ya 47,2 faiz azalıb.
Məlum olduğu kimi, dünya bazarında ötən il neftin qiymətində müşahidə olunan ucuzlaşma tendensiyası valyuta gəlirlərinə də təsirsiz ötüşmədi. Bu, istər-istəməz, Azərbaycanın valyuta gəlirlərinin azalmasına gətirib çıxardı. Nəticədə istər AMB-nin, istərsə də Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Fondunun gəlirlərində azalma müşahidə olundu. Digər tərəfdən, manatın dollar qarşısında məzənnəsinin saxlanmasına hər ay sərf olunan on milyonlarla vəsait valyuta gəlirlərinin azalmasını gətirib çıxardı. Ən nəhayət, devalvasiyadan sonra əmanətçilərin kütləvi şəkildə manatda saxladıqları vəsaitlərini dollara çevirməsi nağd ehtiyatları azaltdı. O baxımdan indi tendensiyanın müsbətə doğru dəyişməsi yaxşı haldır.
Məsələyə münasibət bildirən ekspert Rəsul Cahangirlinin sözlərinə görə, ehtiyatların artması müxtəlif faktorlarla bağlıdır: "Bu müsbət haldır. Fikrimcə, ehtiyatların artmasını Mərkəzi Bankın banklardan valyuta alışı həyata keçirməsi ilə əlaqələndirmək olar. Məsələ ondadır ki, 2014-cü ilin sonlarından başalayaq ölkənin əsas bankı dollar intervensiyası edərək manat kütləsini dövriyyədən çıxarıb. Nəticədə banklar manat qıtlığı ilə üzləşib. Təxminən 4 milyard dollar ekvivalentində olan manat hazırda dövriyyədən çıxarılıb. Pul bazası sentyabr ayındakı 11,8 milyard manatdan apreldəki 7,4 milyard manata düşmüşdü. Ancaq may ayında pul bazası 179 milyon manat artaraq 7,6 milyard manata yüksəlib. Bu vəsait məhz banklardan dolların alınaraq onları manatla təmin etmək tədbirləri nəticəsində baş verib. Hətta valyuta ehtiyatlarının investisiya tranşında təxminən 38 faizini təşkil edən avronun may ayında 2 faiz, 13 faizini təşkil edən funt sterlinqin isə 0,4 faiz ucuzlaşması da ehtiyatların artmasına mane ola bilməyib. Digər tərəfdən, neftin qiymətində də təxminən 10 faizlik artım olub. Bir müddət Azərbaycan nefti dünya bazarında 65-67 dollara satılmağa başladı və bu, ölkənin valyuta ehtiyatlarının artmasına səbəb oldu. Ancaq son zamanlar neftin qiymətində ucuzlaşma müşahidə olunur. Neftin qiymətinin ucuzlaşması davamlı olsa və qiymətlər 50 dollar olarsa, o zaman manata təzyiqlər yenidən artacaq. Bu baxımdan növbəti yaxın aylarda ölkədə və dünyada gedən iqtisadi prosesləri yaxından izləmək lazımdır. Çünki nəzərə almaq lazımdır ki, sözügedən proseslər bu və ya digər dərəcədə ölkənin makroiqtisadi göstəricilərinə təsir göstərir. O cümlədən, bu, manatın durumuna da birbaşa təsir göstərir. Ona görə də buna kompleks yanaşmaq lazımdır".
Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

Tarix: 07.07.2026 / 20:11

İran müharibəsi qlobal enerji təminatında yeni böhran yaradıb...

Tarix: 07.07.2026 / 16:35

Beyləqanın Əlinəzərli kəndində fermerlər üçün aqrar sığorta təlimi keçirilib

Tarix: 07.07.2026 / 12:56

Azərbaycanda vençur kapitalı fondları yaradılacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 21:45

Ermənistan Azərbaycanla Türkiyənin elektrik şəbəkəsinə qoşulmaq istəyir...

Tarix: 06.07.2026 / 21:05

Avropanın daha bir dövləti Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsinə qoşulur...

Tarix: 06.07.2026 / 19:25

Ermənistan məhsullarının Avropaya çatdlrılmasında ağır problemlər yarandı...

Tarix: 06.07.2026 / 17:09

Rusiya Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana 30 vaqon propan göndərdi

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...