Dollarla kredit verilişinin dayandırılması təklif olunur

Tarix: 29.04.2015 / 04:05
Bölmə: İqtisadiyyat

Samir Əliyev: "Fikrimcə, dollar kreditlərinin limitləşdirilməsi zamanı çatıb"

"Çıxış yolu bankların manat kreditlərini bərpa etməsidir"

Devalvasiyadan 2 aydan çox vaxt keçib. Ötən müddətdə narahatlıq doğuran məqam ondan ibarətdir ki, banklar kreditləri məhz dollarla verir. Hər vəchlə manatla kredit verməkdən yayınır. Baxmayaraq ki, Azərbaycan Mərkəzi Bankının rəhbərləri kreditlərin manatla da verilməsini tövsiyə etmişdi.
Ötən ilin sonlarından etibarən məhdudlaşdırılmağa başlayan manat kreditlərini devalvasiyadan sonra əldə etmək xüsusilə mümkünsüz olub. Banklar getdikcə milli valyutada kredit vermək siyasətindən imtina edir. Müştərilərinə xarici valyutada kredit təklif edirlər, əhali və sahibkarlar isə manat kreditinə üstünlük verir. Səbəb bir tərəfdən bank sektorunda manat qıtlığıdırsa, digər tərəfdən, devalvasiya gözləntisidir. Hər iki tərəfin bununla bağlı öz arqumentləri var. Ancaq reallıq ondan ibarətdir ki, ölkə iqtisadiyyatı bundan əziyyət çəkir.
Əhali kütləvi şəkildə əmanətlərini dollara çevirir. 2015-ci ilin yanvar-fevral aylarında əmanətlərdə dolların payı 38,5 faizdən 62,3 faizə yüksəlib. Kredit qoyuluşunda isə dollar mövqeyini 27,3 faizdən 40,5 faizə yüksəldə bilib.
Ümumilikdə, banklar manatla deyil, məhz dollarla kredit vermələrini bundan sonra da davam etdirəcəklərsə, o zaman buna hansısa məhdudiyyət, yəni limit qoyula bilərmi?
Sözügedən məsələni şərh edən iqtisadçı-ekspert Samir Əliyev, prinsipcə, bunun tərəfdarıdır: "Kredit təşkilatlarının hazırkı kredit siyasəti onların faiz gəlirlərini azaltmaqla yanaşı, problemli kreditlərin həcminin artmasına zəmin yaradır. Sahibkarların ucuz maliyyəyə çıxışı daha da çətinləşib. Həm istehlak kreditləşməsinin, həm də büdcə xərclərinin məhdudlaşdırılması səbəbindən istehlak bazarında tələbatın azalması müşahidə edilir. Çıxış yolu bankların manat kreditlərini bərpa etməsidir. Bankların belə niyyəti isə sezilmir. Kredit portfeli əsasən xarici öhdəliklər və dollar əmanətləri hesabına formalaşan, mərkəzləşdirilmiş kreditlərə əlçatanlığı zəif olan banklar milli valyutada kredit verməkdə maraqlı olmayacaq. Bunun üçün Mərkəzi Bankın məsələyə müdaxiləsi tələb olunur. Mərkəzi Bank öz tənzimləyici alətlərindən istifadə etməklə problemi yoluna qoya bilər. Fikrimcə, dollar kreditlərinin limitləşdirilməsi zamanı çatıb. Mərkəzi Bank alətləri vasitəsilə xarici valyutada kreditlərin verilməsini limitləşdirməli, bununla da bankları milli valyutada kredit verməyə vadar etməlidir".
S. Əliyevin fikrincə, bir sıra ölkələrdə belə limitlər tətbiq edilir: "Cənubi Koreya və Tayvan yerli şirkətlərə daxili istifadə üçün xarici valyutada kreditlərin verilməsinə məhdudiyyət tətbiq edib. Tələblərə görə, dollar krediti götürmək istəyən müəssisənin xarici fəaliyyəti və ya xarici gəlirləri olmalıdır. Türkiyə xarici valyutada verilən istehlak kreditlərinə məhdudiyyətlər tətbiq edir. Əsas maliyyə mənbələrindən olan əmanətlərin dollarlaşmasını məhdudlaşdırmaq üçün xarici valyutada resurs cəlbi şərtləri sərtləşdirilməlidir. Digər tərəfdən, dollar əmanətlərinin sığortalanma faizinin 12 faizdən 6 faizə endirilməsi məqsədəuyğun olardı. Azərbaycanda dollarla kredit verilməsinin qadağan edilməsi kimi təkliflər yer alıb. Düşünürəm ki, bu addımı atmaqda tələsmək lazım deyil. Daha çox məhdudlaşdırma tədbirləri görülə bilər"

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 28.10.2026 / 12:23

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları xarici dövlət borcunu 20 dəfə üstələdi...

Tarix: 28.10.2026 / 12:10

Azərbaycanın dövlət borcu açıqlandı

Tarix: 28.10.2026 / 10:11

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı - 122 dollar...

Tarix: 27.10.2026 / 18:56

Azərbaycan Rusiya ilə təbii qaz alışı sazişi imzalayacaq...

Tarix: 27.10.2026 / 18:02

Azərbaycana mal əti idxalı kəskin artdı - yerli istehsal "ölür", bazar bahalaşır...

Tarix: 26.10.2026 / 21:46

Naxçıvanın büdcəsi 13 milyon kəsildi - maraqlı səbəblərdən danışılır...

Tarix: 26.10.2026 / 11:50

Kimlərin pensiyalarına əlavələr ediləcək? - AÇIQLANDI...

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...