Dollarla kredit verilişinin dayandırılması təklif olunur

Tarix: 29.04.2015 / 04:05
Bölmə: İqtisadiyyat

Samir Əliyev: "Fikrimcə, dollar kreditlərinin limitləşdirilməsi zamanı çatıb"

"Çıxış yolu bankların manat kreditlərini bərpa etməsidir"

Devalvasiyadan 2 aydan çox vaxt keçib. Ötən müddətdə narahatlıq doğuran məqam ondan ibarətdir ki, banklar kreditləri məhz dollarla verir. Hər vəchlə manatla kredit verməkdən yayınır. Baxmayaraq ki, Azərbaycan Mərkəzi Bankının rəhbərləri kreditlərin manatla da verilməsini tövsiyə etmişdi.
Ötən ilin sonlarından etibarən məhdudlaşdırılmağa başlayan manat kreditlərini devalvasiyadan sonra əldə etmək xüsusilə mümkünsüz olub. Banklar getdikcə milli valyutada kredit vermək siyasətindən imtina edir. Müştərilərinə xarici valyutada kredit təklif edirlər, əhali və sahibkarlar isə manat kreditinə üstünlük verir. Səbəb bir tərəfdən bank sektorunda manat qıtlığıdırsa, digər tərəfdən, devalvasiya gözləntisidir. Hər iki tərəfin bununla bağlı öz arqumentləri var. Ancaq reallıq ondan ibarətdir ki, ölkə iqtisadiyyatı bundan əziyyət çəkir.
Əhali kütləvi şəkildə əmanətlərini dollara çevirir. 2015-ci ilin yanvar-fevral aylarında əmanətlərdə dolların payı 38,5 faizdən 62,3 faizə yüksəlib. Kredit qoyuluşunda isə dollar mövqeyini 27,3 faizdən 40,5 faizə yüksəldə bilib.
Ümumilikdə, banklar manatla deyil, məhz dollarla kredit vermələrini bundan sonra da davam etdirəcəklərsə, o zaman buna hansısa məhdudiyyət, yəni limit qoyula bilərmi?
Sözügedən məsələni şərh edən iqtisadçı-ekspert Samir Əliyev, prinsipcə, bunun tərəfdarıdır: "Kredit təşkilatlarının hazırkı kredit siyasəti onların faiz gəlirlərini azaltmaqla yanaşı, problemli kreditlərin həcminin artmasına zəmin yaradır. Sahibkarların ucuz maliyyəyə çıxışı daha da çətinləşib. Həm istehlak kreditləşməsinin, həm də büdcə xərclərinin məhdudlaşdırılması səbəbindən istehlak bazarında tələbatın azalması müşahidə edilir. Çıxış yolu bankların manat kreditlərini bərpa etməsidir. Bankların belə niyyəti isə sezilmir. Kredit portfeli əsasən xarici öhdəliklər və dollar əmanətləri hesabına formalaşan, mərkəzləşdirilmiş kreditlərə əlçatanlığı zəif olan banklar milli valyutada kredit verməkdə maraqlı olmayacaq. Bunun üçün Mərkəzi Bankın məsələyə müdaxiləsi tələb olunur. Mərkəzi Bank öz tənzimləyici alətlərindən istifadə etməklə problemi yoluna qoya bilər. Fikrimcə, dollar kreditlərinin limitləşdirilməsi zamanı çatıb. Mərkəzi Bank alətləri vasitəsilə xarici valyutada kreditlərin verilməsini limitləşdirməli, bununla da bankları milli valyutada kredit verməyə vadar etməlidir".
S. Əliyevin fikrincə, bir sıra ölkələrdə belə limitlər tətbiq edilir: "Cənubi Koreya və Tayvan yerli şirkətlərə daxili istifadə üçün xarici valyutada kreditlərin verilməsinə məhdudiyyət tətbiq edib. Tələblərə görə, dollar krediti götürmək istəyən müəssisənin xarici fəaliyyəti və ya xarici gəlirləri olmalıdır. Türkiyə xarici valyutada verilən istehlak kreditlərinə məhdudiyyətlər tətbiq edir. Əsas maliyyə mənbələrindən olan əmanətlərin dollarlaşmasını məhdudlaşdırmaq üçün xarici valyutada resurs cəlbi şərtləri sərtləşdirilməlidir. Digər tərəfdən, dollar əmanətlərinin sığortalanma faizinin 12 faizdən 6 faizə endirilməsi məqsədəuyğun olardı. Azərbaycanda dollarla kredit verilməsinin qadağan edilməsi kimi təkliflər yer alıb. Düşünürəm ki, bu addımı atmaqda tələsmək lazım deyil. Daha çox məhdudlaşdırma tədbirləri görülə bilər"

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

Tarix: 07.07.2026 / 20:11

İran müharibəsi qlobal enerji təminatında yeni böhran yaradıb...

Tarix: 07.07.2026 / 16:35

Beyləqanın Əlinəzərli kəndində fermerlər üçün aqrar sığorta təlimi keçirilib

Tarix: 07.07.2026 / 12:56

Azərbaycanda vençur kapitalı fondları yaradılacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 21:45

Ermənistan Azərbaycanla Türkiyənin elektrik şəbəkəsinə qoşulmaq istəyir...

Tarix: 06.07.2026 / 21:05

Avropanın daha bir dövləti Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsinə qoşulur...

Tarix: 06.07.2026 / 19:25

Ermənistan məhsullarının Avropaya çatdlrılmasında ağır problemlər yarandı...

Tarix: 06.07.2026 / 17:09

Rusiya Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana 30 vaqon propan göndərdi

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...