Avronun ucuzlaşması Azərbaycan üçün sərfəli sayılmadı

Tarix: 23.04.2015 / 04:25
Bölmə: İqtisadiyyat

Dollar qarşısında zəifləməkdə davam edən avro bundan sonra daha kəskin şəkildə məzənnə itkisinə məruz qala bilər. Buna əsas səbəb Yunanıstanın defolt olma ehtimalının artması və prosesin yaxın bir neçə gündə baş verə biləcəyidir. Ekspertlər isə bildirir ki, yunan hökuməti defolt olduğunu elan etsə, həmçinin, kreditorlara borcunu qaytarmaqdan imtina etsə, Avropa Birliyindən çıxsa, bu, avronun məzənnəsinə olduqca sərt şəkildə təsir göstərəcək.
Məlumatlara görə, aprelin sonuna kimi beynəlxalq kreditorlarla razılaşma əldə olunmayacağı halda Yunanıstan defolt elan edə bilər. Qeyd edək ki, borcun ödənilməsi qrafikinə əsasən, Afina 1 may tarixinə kimi Beynəlxalq Valyuta Fonduna 203 milyon, 12 maya kimi 770 milyon avro, iyunda isə daha 1,6 milyard avro ödəməlidir. Lakin hökumətin pulu yoxdur. Afina defoltdan xilas olmaq üçün büdcəni doldura biləcək mənbələr tapmağa çalışır. Qısamüddətli perspektivdə defoltun elan edilməsi yunan maliyyə sektoruna Avropa Mərkəzi Bankının yardımının dayandırılması, yunan banklarının bağlanması və iqtisadi vəziyyətin daha da pisləşməsinə gətirib çıxaracaq. Hazırda Yunanıstanın kreditorlara borcunun ümumi məbləği 320 milyard avro təşkil edir. Yeni borc alınması isə olduqca çətinləşib. Avropa Mərkəzi Bankının vitse-prezidenti Viktor Konstankio ümid edir ki, bu vəziyyətdə Yunanıstanın avrozonadan çıxması baş verməyəcək. Ancaq bu baş verərsə, avronun kəskin ucuzlaşması, investorların avroya inamının kəskin azalması qaçılmaz sayılır.
Hazırda borclarını ödəmək üçün maliyyə mənbələri axtarışında olan Yunanıstan hökuməti dövlət təşkilatlarına əllərindəki pulları Mərkəzi Bankda saxlamaq tapşırığı verib. Beləliklə, Yunanıstan gələn ay Beynəlxalq Valyuta Fonduna vaxtı çatan borclarını ödəmək üçün dövlətin pul ehtiyatlarına əl atır. Yunan hökumətinin verdiyi bu son qərar kreditorlardan yeni maliyyə yardımı almağa çalışan baş nazir Aleksis Tsipras və hökumətinin maliyyə baxımından çətin vəziyyətə düşdüyünü göstərir. Hazırda çıxarılan qərara görə, bələdiyyələr və bəzi dövlət fondları, yaxın müddətli ödəmələr istisna olmaqla, bütün nağd pul vəsaitlərini mərkəzi banka yatırmalıdır. Qərar pensiya fondlarını və bəzi dövlət orqanlarını əhatə etmir.
Parlament tərəfindən təsdiq olunması lazım gələn qərar müxalifət partiyaları tərəfindən tənqid edilib. Bəzi yerli rəhbərlər isə qərara tabe olmayacaqları barədə xəbərdarlıq ediblər. Əvvəllər ölkədə nazir olmuş mühafizəkar deputat Kyriakos Miksotakis qeyd edir":Hökumətin nağd pul tapmaq üçün ümidsiz axtarışları elə bir hal alıb ki, artıq konstitusiyaya belə hörmət edilmir". Hazırda narahatlıq doğuran məqam baş verənlərin avronun kursuna necə təsir göstərməsidir. Yunanıstanla bağlı məlumatlar əslində indidən avronun məzənnəsinə mənfi təsir göstərməkdədir. Beynəlxalq bazarlarda avronun dollar qarşısında geriləməsi davam edir. Ölkəmiz üçün də proseslərin necə inkişaf edəcəyi maraqlıdır. Xatırladaq ki, Azərbaycanın valyuta ehtiyatlarında dollardan sonra avronun böyük payı var. Onu da nəzərə alaq ki, Dövlət Neft Fondunun malik olduğu qiymətli kağızların 40 faizdən artığı Avrozonanın payına düşür. Neft Fondu risqləri sığortalamaq üçün vəsaitlərin bir qismini dollarda saxlayır və dolların səbətdə payı avro ilə müqayisədə daha çoxdur. Bundan əlavə, avronun bütövlükdə valyuta səbətində payının 30 faizə yaxın olması avro ilə saxlanan vəsaitlərin dəyərinin aşağı düşməsinə gətirib çıxaracaq. Avro nə qədər məzənnə itirəcəksə, dövlət rezervlərinin avroda saxlanan hissəsi, praktik olaraq, o qədər azalacaq. Ona görə də, avronun məzənnəsinin aşağı düşməsi birmənalı şəkildə Azərbaycan iqtisadiyyatı üçün əlverişli deyil. Həm dövlət rezervlərinin azalması, həm də Avropaya ixracın artması Azərbaycan iqtisadiyyatına neqativ təsir göstərir.
Qeyd edildiyi kimi, avronun ucuzlaşması Azərbaycanın ixracına da mənfi təsir edə bilər. Xüsusən də Avropa ölkələrinə çıxarılan qeyri-neft sektoruna aid məhsullar üçün ucuz avro müsbət heç nə vəd etmir. Ekspertlərin qənaətinə görə, avronun ucuzlaşması ölkəmizə bu valyuta ilə idxal olunan malların ucuzlaşaması, ixrac olunan malların isə bahalaşması deməkdir. Beynəlxalq analitiklər isə avronun daha da ucuzlaşacağını gözləyir. Onu da xatırladaq ki, avro bölgəsində inflyasiyanın yüksəldilməsi üçün Avropa Mərkəzi Bankı dövriyyəyə daha çox avro buraxmağa başlayıb. Xüsusi proqram çərçivəsində hər ay dövriyyəyə 60 milyard avro buraxılacaq və həmin pula dövlət və özəl qiymətli kağızların alınması nəzərdə tutulur. Məqsəd Avrozonada illik inflyasiya səviyyəsini 2 faizə yaxın həddə saxlamaqdır. Proqram 2016-cı ilin sentyabr ayına qədər davam edəcək və vəziyyətdən asılı olaraq uzadıla da bilər. Bu müddətdə Avropa iqtisadiyyatına yönəldilən vəsaitin həcmi 1,1 trilyon avro olacaq.
Bu isə avronu daha da dəyərdən salacaq və bu halda avronun manat qarşısında dəyərdən düşməsi qaçılmaz olacaq.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 28.10.2026 / 12:23

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları xarici dövlət borcunu 20 dəfə üstələdi...

Tarix: 28.10.2026 / 12:10

Azərbaycanın dövlət borcu açıqlandı

Tarix: 28.10.2026 / 10:11

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı - 122 dollar...

Tarix: 27.10.2026 / 18:56

Azərbaycan Rusiya ilə təbii qaz alışı sazişi imzalayacaq...

Tarix: 27.10.2026 / 18:02

Azərbaycana mal əti idxalı kəskin artdı - yerli istehsal "ölür", bazar bahalaşır...

Tarix: 26.10.2026 / 21:46

Naxçıvanın büdcəsi 13 milyon kəsildi - maraqlı səbəblərdən danışılır...

Tarix: 26.10.2026 / 11:50

Kimlərin pensiyalarına əlavələr ediləcək? - AÇIQLANDI...

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...