Dünyada qızılın da bahalaşmasının əks-sədası Azərbaycana çatdı

Tarix: 17.03.2015 / 01:57
Bölmə: İqtisadiyyat

Dünya bazarlarında son günlərdə qızılın qiymətində yenidən artım müşahidə olunur. Dolların bahalaşması fonunda qızılın ucuzlaşması gözlənilsə də, hazırda bunun əksi baş verməkdədir. Belə vəziyyət qızıl bazarında qiymətlərin yüksəlməsinə təsirsiz ötüşmür. Digər tərəfdən nəzərə almaq lazımdır ki, qızıl məmulatları üçün yeni aksiz vergilərinin müəyyən olunması da qiymətlərin artımında öz rolunu oyanayır.
Qeyd edək ki, Vergi Məcəlləsinə edilən son dəyişikliklərlə əlaqədar olaraq Azərbaycana idxal olunan platin, qızıl, ondan hazırlanmış zərgərlik və digər məişət məmulatı emal olunmuş, çeşidlənmiş, çərçivəyə salınmış və bərkidilmiş almaz aksizli malların siyahısına daxil edilib. Bununla da ölkəyə idxal olunan qızılın min çəki vahidindəki miqdarından asılı olaraq 0,8-2 manat arası aksiz vergisi tutulur. Dəyişikliklərə əsasən, idxal olunan platinin hər qramına görə aksiz dərəcəsi 2 manat təşkil edir. Qızılın, ondan hazırlanmış zərgərlik və digər məişət məmulatlarının aksiz dərəcəsi min çəki vahidindəki miqdarına görə müəyyənləşir.
Belə ki, qızılın min çəki vahidindəki miqdarı 375 olduqda aksiz dərəcəsi hər qrama görə 0,8 manat, 500 olduqda hər qrama görə 1 manat, 585 olduqda hər qrama görə 1,2 manat, 750 olduqda hər qrama görə 1,5 manat, 958 olduqda hər qrama görə 1,8 manat, 999 olduqda hər qrama görə 2 manatdır.
Bundan başqa, idxal olunan emal olunmuş, çeşidlənmiş, çərçivəyə salınmış və bərkidilmiş almazın 1 karatı üçün aksiz dərəcəsi 200 manat olmaqla iki cür hesablanır. İdxal olunan almazın bir ədədinin miqdarı 1 karatdan aşağı olsa, aksiz dərəcəsi almazın faktiki miqdarına mütənasib olaraq azaldılır. Almazın bir ədədinin miqdarı 1 karatdan yuxarı olduğu halda aksizin məbləği aksiz dərəcəsi ilə almazın faktiki miqdarının hasilinə uyğun olaraq 2-10 manat arası vergi tutulur. Bütün bunlar, ekspertlərə görə, zərgərlik məmulatlarını istənilən halda bahalaşdırır. Lakin yerli hasilat məhsullarının daxili zərgərlik sənayesinə yönəldilməsi vəziyyəti tamamilə dəyişmək iqtidarındadır. Özü də nəzərə almaq lazımdır ki, qızıl hasilatı artır. Belə ki, cari ilin yanvar-fevral aylarında Azərbaycanda qızıl hasilatı 336 kiloqram təşkil edib ki, bu da ötən ilin analoji dövrünün göstəricisindən 64,4% çoxdur. 2014-cü ildə isə Azərbaycanda 1872,5 kiloqram qızıl hasil olunub. Xatırladaq ki, Azərbaycanda qızıl və gümüş 1997-ci il avqustun 21-də imzalanmış PSA (Hasilatın Pay Bölgüsü) tipli müqavilə çərçivəsində hasil olunur. Müqavilə 6 yatağın - Naxçıvanda 1, Gədəbəydə 2, hazırda erməni işğalı altında olan Kəlbəcər və Zəngilanda 3 yatağın işlənməsini nəzərdə tutur. Müqavilədə Azərbaycanın payı 51%, Böyük Britaniyanın "Anglo Asian Mining Plc." şirkətinin payı 49% təşkil edir. "Gədəbəy" yatağından ilk qızıl hasilatına 2009-cu ildə başlanıb. Dünya bazarlarında qızılın qiymət artımı ölkəmizdə hasilatın daha sərfəli hala gəlməsini də şərtləndirir. Manatın son devalvasiyası isə qızıl hasilatını daha sərfəli hala gətirib. Artıq məlumdur ki, "Anglo Asian Mining Plc." şirkəti manatın devalvasiyası nəticəsində 2015-ci maliyyə ilində bu layihə üzrə xərclərə 6,5 milyon manat qənaət edəcək. Qeyd olunur ki, manatın ABŞ dollarına nisbətən 34% səviyyəsində devalvasiyası məhsullarını ABŞ dolları ilə satan və xərclərini Azərbaycan manatı ilə həyata keçirən "Anglo Asian Mining Plc." şirkəti üçün müsbət effekt göstərəcək: "Manatın devalvasiyası Azərbaycanda inflyasiyanın artmasına gətirib çıxaracaq. Bununla belə, indiki məzənnə mübadiləsinin saxlanması və aşağı inflyasiya şəraitində bu, 2015-ci maliyyə ilində şirkətin xərclərində 6,5 milyon dollara qənaət etməyə imkan verəcək".
Beləliklə, qızıl hasilatı daha sərfəli hala gəlir. Hasilatın daxili bazara yönləndirilməsi isə nəticədə qızıl bazarında qiymətlərin ucuzlaşmasına gətirib çıxarmaq iqtidarındadır. Ümumiyyətlə, Azərbaycan qızıl sahəsinə son dövrlər daha çox diqqət yetirir. Bir müddət əvvəl isə Prezident İlham Əliyev "AzerGold" Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin yaradılması haqqında Sərəncam imzalayıb. Sərəncama əsasən, Cəmiyyət tərəfindən əlvan metal filizi yataqlarının öyrənilməsinin, tədqiqinin, kəşfiyyatının, işlənməsinin və idarə olunmasının, bu sahədə yeni texnologiyaların tətbiqinin, maddi-texniki bazanın müasirləşdirilməsinin və ondan səmərəli istifadənin, habelə bu sahənin inkişafı ilə bağlı digər işlərin yerinə yetirilməsi müəyyən edilib.
QSC-də ümumi yığıncağın səlahiyyətlərinin həyata keçirilməsi bir neçə dövlət orqanına həvalə edilib. Bütün bunlar qızıl sənayesinin inkişafının dövlətin xüsusi diqqət mərkəzində olduğunu aydın nümayiş etdirir.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

Tarix: 07.07.2026 / 20:11

İran müharibəsi qlobal enerji təminatında yeni böhran yaradıb...

Tarix: 07.07.2026 / 16:35

Beyləqanın Əlinəzərli kəndində fermerlər üçün aqrar sığorta təlimi keçirilib

Tarix: 07.07.2026 / 12:56

Azərbaycanda vençur kapitalı fondları yaradılacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 21:45

Ermənistan Azərbaycanla Türkiyənin elektrik şəbəkəsinə qoşulmaq istəyir...

Tarix: 06.07.2026 / 21:05

Avropanın daha bir dövləti Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsinə qoşulur...

Tarix: 06.07.2026 / 19:25

Ermənistan məhsullarının Avropaya çatdlrılmasında ağır problemlər yarandı...

Tarix: 06.07.2026 / 17:09

Rusiya Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana 30 vaqon propan göndərdi

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...