Mənzil alqı-satqısından 18 faiz tutqu məsələsi dərin mübahisələrə yol açıb

Tarix: 09.02.2015 / 01:41
Bölmə: İqtisadiyyat

Oqtay Haqverdiyev: "Büdcəyə əlavə daxilolmaları təmin etmək istəyirlərsə, bunu başqa adla edə bilərdilər"
"Hətta daşınmaz əmlakın kommersiya məqsədilə satılması belə, ƏDV yaratmır"

Vergilər Nazirliyi daşınmaz əmlaka görə əlavə dəyər vergisinin (ƏDV) tutulması qaydalarına aydınlıq gətirib. Xatırladaq ki, nazirliyin son 3 ildə daşınmaz əmlak satan hüquqi və fiziki şəxslərdən əlavə dəyər vergisi ödənilməsini tələb etdiyi barədə xəbərlər yayılıb. Söhbət kommersiya obyektləri ilə yanaşı, qeyri-kommersiya, lakin yaşayış mənzili olmayan əmlaklar, eyni zamanda şəxsin qeydiyyatda olmadığı, lakin ona məxsus olan şəxsi mənzillərdən gedir.
Nazirliyin verdiyi açıqlamada bildirilir ki, Vergi Məcəlləsinin 102.1.9-cu maddəsinə əsasən, vergi ödəyicisinin azı 3 il ərzində əsas yaşayış yeri olduğu daşınmaz əmlakın satışından gəliri vergidən azaddır. Bu da o deməkdir ki, belə daşınmaz əmlak 3 ildən sonra satılarsa, vergiyə cəlb olunmur. Qeyri-yaşayış sahəsi hesab olunan daşınmaz əmlakın satılması hüquqi və fiziki şəxsin sahibkarlıq fəaliyyəti hesab olunur. Vergi Məcəlləsinin XI fəslinin müddəalarına əsasən, belə daşınmaz əmlakın satışından əldə edilən gəlir ƏDV-yə, habelə mənfəət və gəlir vergisinə cəlb edilir. Vergi Məcəlləsinin 218.1-ci maddəsinə əsasən, Məcəllənin XI fəslinin müddəaları nəzərə alınmaqla, ƏDV məqsədləri üçün qeydiyyata alınmamış və ardıcıl 12 aylıq dövrün istənilən ayında vergi tutulan əməliyyatların həcmi 120 000 manat və ondan az olan şəxslər sadələşdirilmiş vergi ödəyicisi olmaq hüququna malikdir. Məcəllənin 219.1-ci maddəsinə əsasən, hesabat dövrü ərzində vergi ödəyicisi tərəfindən təqdim edilmiş mallara (işlərə, xidmətlərə) və əmlaka görə əldə edilmiş ümumi hasilatın, habelə satışdankənar gəlirlərin həcmi vergitutma obyektidir. Vergi Məcəlləsinin 155.1-ci maddəsinə əsasən, sahibkarlıq fəaliyyəti göstərən və ardıcıl 12 aylıq dövrün istənilən ayında (aylarında) vergi tutulan əməliyyatlarının həcmi 120 000,0 manatdan artıq olan şəxslər (Vergi Məcəlləsinin 218.1.1.1-ci və 218.1.1.3-cü maddələrində göstərilənlər istisna olmaqla) Vergi Məcəlləsinin 157.3.1-ci maddəsində göstərilən tarixdən 10 gün ərzində ƏDV-nin məqsədləri üçün qeydiyyata dair ərizə verməyə borcludur. Bir əqd və ya müqavilə üzrə əməliyyatın ümumi dəyəri 120 000 manatdan artıq olduqda, bu əməliyyat ƏDV tutulan əməliyyat sayılır və həmin əməliyyatı həyata keçirən şəxs bu əməliyyatın aparıldığı günədək ƏDV-nin məqsədləri üçün qeydiyyata dair ərizə verməyə borcludur. Məcəllənin 159.1-ci maddəsinə əsasən, malların təqdim edilməsi, işlərin görülməsi, xidmətlərin göstərilməsi və vergi tutulan idxal ƏDV-nin vergitutma obyektidir.
Bu yeniliklə bağlı bir sıra anlaşılmazlıqlar ortaya çıxır. Ola bilər ki, hansısa ailə aldığı mənzili üç il orda yaşamadan satmağa məcbur oldu. Yeniliyə görə, bu halda 18 faiz vergi ödənilməlidir. Mənzil sövdələşmələrində qiymətlərin baha olduğunu nəzərə alsaq, bu heç də az məbləğ etmir. Ümumiyyətlə, mənzil alqı-satqısı ƏDV-nin ödənilməsinə cəlb edilə bilərmi?
İqtisadçı-ekspert Oqtay Haqverdiyev qəzetimizə açıqlamasında bildirdi ki, həmin məlumatı eşidəndə təəccüblənib: "İqtisadi nəzəriyyənin əsasları ilə ziddiyyət təşkil edir. Büdcəyə əlavə daxilolmaları təmin etmək istəyirlərsə, bunu başqa adla edə bilərdilər. Məsələn, yeni bir qanun qəbul edərdilər və adını qoyardılar "Daşınmaz əmlak alqı-satqısının vergiyə cəlb olunması". Yoxsa bu əməliyyatın ƏDV adı ilə edilməsi biabırçılıqdır. Hətta daşınmaz əmlakın kommersiya məqsədilə satılması belə, ƏDV yaratmır. Bu yeniliyi təzədən nəzərdən keçirmək lazımdır. Bir daha xatırladıram ki, ƏDV-ni yaradan tələblər tamamilə başqadır".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

Tarix: 28.10.2026 / 12:23

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları xarici dövlət borcunu 20 dəfə üstələdi...

Tarix: 28.10.2026 / 12:10

Azərbaycanın dövlət borcu açıqlandı

Tarix: 28.10.2026 / 10:11

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı - 122 dollar...

Tarix: 27.10.2026 / 18:56

Azərbaycan Rusiya ilə təbii qaz alışı sazişi imzalayacaq...

Tarix: 27.10.2026 / 18:02

Azərbaycana mal əti idxalı kəskin artdı - yerli istehsal "ölür", bazar bahalaşır...

Tarix: 26.10.2026 / 21:46

Naxçıvanın büdcəsi 13 milyon kəsildi - maraqlı səbəblərdən danışılır...

Tarix: 26.10.2026 / 11:50

Kimlərin pensiyalarına əlavələr ediləcək? - AÇIQLANDI...

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...