Qaz və işıq qiy­mət­lə­ri­nin də­yiş­mə­si ilə bağ­lı büd­cə­nin gə­lir və xərclə­ri 300 mil­yon ma­nat ar­tı­rıl­dı

"Dün­ya­nın ək­sər öl­kə­lə­ri­nin iq­ti­sa­diy­ya­tın­da mən­fi ten­den­si­ya­lar, mak­ro­iq­ti­sa­di prob­lem­lər Azər­bay­can iq­ti­sa­diy­ya­tı­na da tə­sir edib". APA-nın mə­lu­ma­tı­na gö­rə, bu­nu Mil­li Məc­li­sin ic­la­sın­da sədr Oq­tay Əsə­dov de­yib.

O bil­di­rib ki, nef­tin qiy­mə­ti­nin 3 də­fə aşa­ğı düş­mə­si Azər­bay­ca­nın val­yu­ta gə­lir­lə­ri­nin azal­ma­sı­na sə­bəb olub: "Bu­na gö­rə də Azər­bay­can Mər­kə­zi Ban­kı­nın mo­ne­tar si­ya­sə­tin­də mü­va­fiq də­yi­şik­lik edil­mə­si zə­ru­rə­ti ya­ra­nıb. Azər­bay­can Pre­zi­den­ti­nin dü­şü­nül­müş və uğur­lu si­ya­sə­ti nə­ti­cə­sin­də möv­cud prob­lem­lə­rə bax­ma­ya­raq, öl­kə iq­ti­sa­diy­ya­tı öz da­ya­nıq­lı­ğı­nı qo­ru­yub sax­la­yıb. 2017-ci il və qar­şı­da­kı 3 il ər­zin­də iq­ti­sa­di ar­tım proq­noz­laş­dı­rı­lır. Gə­lən ilin döv­lət büd­cə­sin­də qey­ri-neft sek­to­run­dan da­xi­lol­ma­la­rın ar­tı­rıl­ma­sı nə­zər­də tu­tu­lur. Döv­lət Neft Fon­dun­dan transfertlər 1,5 mil­yard ma­nat azal­dı­la­raq 6,1 mil­yard ma­nat proq­noz­laş­dı­rı­lır. Döv­lət Neft Fon­dun­dan transfertlə­rin azal­dıl­ma­sı ya­xın il­lər­də də da­vam edə­cək".

2017-ci il üçün döv­lət büd­cə­si­nin gə­lir və xərclə­ri ar­tı­rıl­ma­sı tək­lif olu­nur. Bu­nu isə döv­lət büd­cə zər­fi­nin mü­za­ki­rə­si za­ma­nı ma­liy­yə na­zi­ri Sa­mir Şə­ri­fov de­yib.

Onun söz­lə­ri­nə gö­rə, Ta­rif Şu­ra­sı­nın bə­zi kom­mu­nal xid­mət­lə­rin qiy­mət­lə­ri­nin dif­fe­ren­si­al­laş­dı­rıl­ma­sı ilə əla­qə­dar gə­lən ilin döv­lət büd­cə­sin­də gə­lir və xərclər 300 mln. ma­nat ar­tı­rı­lıb. Baş­qa söz­lə, gə­lən ilin döv­lət büd­cə­si­nin gə­lir­lə­ri 1,88%, xərclə­ri isə 1,81% ar­tı­rı­lıb. Bu­nun­la da, gə­lən il döv­lət büd­cə­si­nin gə­lir­lə­ri 16 mlrd. 255 mln. ma­nat, xərclə­ri 16 mlrd. 900 mln. ma­nat (o cüm­lə­dən, mər­kəz­ləş­di­ril­miş gə­lir­lə­ri 15 mlrd. 634 mln. 706 min ma­nat, yer­li gə­lir­lə­ri 620 mln. 294 min ma­nat, mər­kəz­ləş­di­ril­miş xərclə­ri 16 mlrd. 211 mln. 286 min ma­nat, yer­li xərclə­ri 688 mln. 714 min ma­nat) məb­lə­ğin­də nə­zər­də tu­tu­lur.

Qeyd edək ki, bu­na qə­dər gə­lən il döv­lət büd­cə­si­nin gə­lir­lə­ri 15 mlrd. 955 mln. ma­nat, xərclə­ri 16 mlrd. 600 mln. ma­nat (o cüm­lə­dən, mər­kəz­ləş­di­ril­miş gə­lir­lə­ri 15 334 706,0 min ma­nat, yer­li gə­lir­lə­ri 620 294,0 min ma­nat, mər­kəz­ləş­di­ril­miş xərclə­ri 15 911 286,0 min ma­nat, yer­li xərclə­ri 688 714,0 min ma­nat) məb­lə­ğin­də nə­zər­də tu­tul­muş­du.

Na­zir de­yib ki, "2016-cı il­də ol­du­ğu ki­mi, 2017-ci il­də də öl­kə­də fis­kal yığ­cam­laş­dı­rıl­ma si­ya­sə­ti da­vam et­di­ri­lə­cək". Onun söz­lə­ri­nə gö­rə, Döv­lət Neft Fon­dun­dan büd­cə­yə transfertlə­rin həc­mi mər­hə­lə­li şə­kil­də azal­dı­lır: "Gə­lən il üçün transfertlər 1 mil­yard 515 mil­yon ma­nat və ya 20% azal­dı­la­raq 6,1 mil­yard ma­nat nə­zər­də tu­tu­lub".

Na­zir əla­və edib ki, gə­lən il xərclə­rin op­ti­mal­laş­dı­rıl­ma­sı si­ya­sə­ti da­vam et­di­ri­lə­cək. "Xərclə­rin op­ti­mal­laş­dı­rıl­ma­sı­na bax­ma­ya­raq, əha­li­nin həs­sas tə­bə­qə­lə­ri­nin tə­mi­na­tı­nın güc­lən­di­ril­mə­si, so­si­al öh­də­lik­lə­ri­nin ye­ri­nə ye­ti­ril­mə­si ön­cül hə­dəf­lər ola­raq qa­la­caq və bu­nun üçün ma­liy­yə tə­mi­na­tı ya­ra­dı­la­caq", - de­yə o bil­di­rib.

2017-ci il üçün sərt pul proq­ra­mı ha­zır­la­nıb

Azər­bay­can Mər­kə­zi Ban­kı­nın (AMB) İda­rə He­yə­ti­nin səd­ri El­man Rüs­tə­mov de­yib: "2008-ci il­dən baş­la­yan böh­ran­dan ötən 9 il­də biz yal­nız bu il böh­ra­nı hiss et­dik".

Onun söz­lə­ri­nə gö­rə, AMB-nin ida­rə­o­lu­nan mə­zən­nə re­ji­mi­nin ma­na­tın mə­zən­nə­sin­də əhə­miy­yə­ti olub: "Ca­ri il­də ilin əv­və­li ilə mü­qa­yi­sə­də ma­nat cə­mi 11% ucuz­la­şıb. 2016-cı ilin ye­kun­la­rı­nı nə­zə­rə al­saq, öl­kə iq­ti­sa­diy­ya­tı, qlo­bal çə­tin­lik­lə­rə və ye­ni­dən ba­lanslaş­dır­ma pro­ses­lə­ri­nə bax­ma­ya­raq, da­vam­lı­lıq və da­ya­nıq­lıq nü­ma­yiş et­di­rir".

"Azər­bay­can Mər­kə­zi Ban­kı gə­lən il də sərt pul si­ya­sə­ti­ni da­vam et­di­rə­cək". El­man Rüs­tə­mov be­lə de­yib.

Onun söz­lə­ri­nə gö­rə, üzən mə­zən­nə­yə ke­çid­lə əla­qə­dar pul si­ya­sə­ti­nin löv­bə­ri­ni də­yi­şə­rək pul küt­lə­si­nin və ba­za­sı­nın hə­dəf­lən­mə­si­nə ke­çi­lib: "Bu­nun üçün 2017-ci il­də də sərt pul proq­ra­mı ha­zır­la­nıb və re­al­laş­dı­rı­la­caq. Əsas məq­səd ar­tıq pul emis­si­ya­sı­na yol ver­mə­mək, ma­na­tın mə­zən­nə­si­nə əla­və təz­yiq ya­rat­ma­maq və bu yol­la qiy­mət­lə­rin, inflya­si­ya­nın yük­səl­mə­si­nin qar­şı­sı­nı al­maq­dır. 2017-ci il­də də ma­liy­yə sa­bit­li­yi məq­səd­lə­ri və bank sis­te­mi­nin lik­vid­li­yi­nin tə­min edil­mə­si zə­ru­rə­ti nə­zə­rə alı­na­raq pul küt­lə­si­nin ste­ri­li­za­si­ya­sı əmə­liy­yat­la­rı­nın həc­mi ar­tı­rı­la­caq, la­zım gə­lər­sə fa­iz də­rə­cə­lə­ri sə­viy­yə­si­nə ba­xı­la­caq. Cid­di fis­kal və mo­ne­tar in­ti­zam, on­la­rın si­ya­si ko­or­di­na­si­ya­sı şə­ra­i­tin­də mə­zən­nə si­ya­sə­ti­nin çe­vik­li­yi­nin ar­tı­rıl­ma­sı, mak­ro­iq­ti­sa­di sa­bit­li­yin tə­min olun­ma­sı­nın möv­cud ne­qa­tiv göz­lən­ti­lə­ri­nin neytral­laş­dı­rıl­ma­sı baş­lı­ca amil ola­caq".

"2014-cü ilin ikin­ci ya­rı­sın­dan baş­la­ya­raq nef­tin qiy­mə­ti­nin 3 də­fə­yə­dək azal­ma­sı, bü­tün neft ix­ra­cat­çı­sı öl­kə­lər­də ol­du­ğu ki­mi, Azər­bay­can üçün də cid­di ça­ğı­rış­lar for­ma­laş­dı­rıb". El­man Rüs­tə­mo­vun söz­lə­ri­nə gö­rə, 2016-cı il­də Azər­bay­ca­nın ix­ra­cı­nın həc­mi­nin 12,8 mlrd. dol­lar ola­ca­ğı göz­lə­nir ki, bu da pik döv­rə, yə­ni 2011-ci ilə nis­bə­tən təx­mi­nən 22 mlrd. dol­lar az­dır: "Neft gə­lir­lə­ri­nin kəs­kin azal­dı­ğı bir şə­ra­it­də son 10 il­də ilk də­fə ola­raq 2015-ci il­də tə­diy­yə ba­lan­sı 2013-cü il­də­ki 17 mlrd. dol­lar pro­fi­sit­dən 200 mln. dol­lar­lıq de­fi­si­tə ke­çib. Ya­ran­mış şə­ra­it­də mak­ro­iq­ti­sa­di or­qan­lar qar­şı­sın­da əsas val­yu­ta gə­li­ri təx­mi­nən 3 də­fə­dən aşa­ğı düş­müş bir iq­ti­sa­diy­ya­tı ye­ni re­al­lıq­la­ra uy­ğun­laş­dır­maq, ye­ni mil­li iq­ti­sa­diy­ya­tı tək­rar ba­lanslaş­dır­maq və­zi­fə­si qo­yu­lub. İlk növ­bə­də mak­ro­iq­ti­sa­di si­ya­sə­tə kor­rek­si­ya is­ti­qa­mə­tin­də büd­cə xərclə­ri­nin yığ­cam­laş­dı­rıl­ma­sı si­ya­sə­ti hə­ya­ta ke­çi­ril­mə­yə baş­la­nı­lıb. 2013-cü il­dən bə­ri büd­cə xərclə­ri 2,1 mlrd. ma­nat və ya 11% aşa­ğı sa­lı­nıb. Büd­cə­yə Döv­lət Neft Fon­dun­dan transfertlər əhə­miy­yət­li şə­kil­də azal­dı­lıb və bu və­sa­it­lə­rin həc­mi 2013-cü il­də 14,5 mlrd. dol­lar­dan mər­hə­lə­lər­lə 2016-cı il­də 4,7 mlrd. dol­la­ra en­di­ri­lib və təx­mi­nən 3 də­fə­dən çox azal­dı­lıb. İq­ti­sa­diy­yat­da val­yu­ta tək­li­fi­nin əhə­miy­yət­li azal­dıl­ma­sı və əsas xa­ri­ci ti­ca­rət tə­rəf­da­şı olan öl­kə­lə­rin mil­li val­yu­ta­la­rı­nın iki də­fə­dən çox de­val­va­si­ya­ya uğ­ra­ma­sı ma­na­tın mə­zən­nə­sin­də adek­vat kor­rek­si­ya edil­mə­si­ni qa­çıl­maz edib. Bu­nu nə­zə­rə ala­raq 2015-ci il­də ma­na­tın de­val­va­si­ya­sı hə­ya­ta ke­çi­ri­lib, ida­rə­o­lu­nan üzən mə­zən­nə re­ji­mi­nə ke­çi­lib. 2016-cı ilin fev­ra­lın­da Mər­kə­zi Bank üzən mə­zən­nə­nin prin­si­pi ola­raq val­yu­ta ba­za­rın­da iş­ti­ra­kı­nı mi­ni­mu­ma en­di­rib. Döv­lət Neft Fon­du­nun val­yu­ta ba­za­rın­da sa­tış­la­rı isə şəf­faf əsas­da elektron ba­za­da təş­kil olun­muş hər­rac­lar va­si­tə­si ilə hə­ya­ta ke­çi­ri­lib".

Baş ban­kir qeyd edib ki, ye­ni mə­zən­nə si­ya­sə­ti­nə ke­çid pul si­ya­sə­ti­nin sərtləş­di­ril­mə­si ilə mü­şa­yi­ət olu­nub, fa­iz də­rə­cə­lə­ri əhə­miy­yət­li yük­səl­di­lib və inflya­si­ya sə­viy­yə­si­nə uy­ğun­laş­dı­rı­lıb. Onun söz­lə­ri­nə gö­rə, baş­lı­ca iq­ti­sa­di qu­rum­lar­la ra­zı­laş­dı­rıl­maq­la sərt pul proq­ra­mı ha­zır­la­nıb və pul ba­za­sı cid­di nə­za­rə­tə gö­tü­rü­lüb: "İlin əv­və­lin­dən pul ba­za­sı cə­mi 11% ar­tıb. Əsas ar­tım ami­li ma­liy­yə sa­bit­li­yi­nə dəs­tək, o cüm­lə­dən bank sis­te­mi­nin lik­vid­li­yi­nin və ödə­niş­lə­ri­nin tə­min olun­ma­sı, əha­li­nin əma­nət­lə­ri­nin qay­ta­rıl­ma­sı ilə bağ­lı olub. Mər­kə­zi Bank ak­tiv ola­raq iza­fi pul küt­lə­si­nin ste­ri­li­za­si­ya­sı, yə­ni döv­riy­yə­dən çı­xa­rıl­ma­sı­nı hə­ya­ta ke­çi­rib. 2015-ci il­də pul küt­lə­si 50% aza­lıb. 2016-cı il­də Mər­kə­zi bank de­po­zit əmə­liy­yat­la­rı və qı­sa­müd­dət­li not­lar va­si­tə­si ilə ste­ri­li­za­si­ya­sı­nı da­vam et­di­rib. Mər­kə­zi Bank ca­ri il­də ma­liy­yə sa­bit­li­yi­nə dəs­tək çər­çi­və­sin­də ve­ril­miş və­sa­it­lə­rin əhə­miy­yət­li his­sə­si­ni ste­ri­li­za­si­ya edib. Bu ste­ri­li­za­si­ya əmə­liy­yat­la­rı­nın həc­mi təx­mi­nən 6 mlrd. ma­nat təş­kil edir. Bu­nun­la iza­fi pul küt­lə­si­nin val­yu­ta və əm­təə ba­zar­la­rı­na da­xil ol­ma­sı və ora­da gər­gin­lik ya­rat­ma­sı­nın qar­şı­sı alı­nıb. Mə­zən­nə kor­rek­si­ya­sı nə­ti­cə­sin­də 2015-2016-cı il­lər­də mil­li iq­ti­sa­diy­ya­tın xa­ri­ci ti­ca­rət­də qiy­mət üs­tün­lü­yü­nü ifa­də edən əsas gös­tə­ri­ci - ma­na­tın no­mi­nal və re­al ef­fek­tiv mə­zən­nə­si əsas ti­ca­rət tə­rəf­daş­la­rı­nın val­yu­ta­la­rı­na nis­bə­tən 50%-dən çox ucuz­la­şıb. Bü­töv­lük­də gö­rü­lən təd­bir­lər stra­te­ji val­yu­ta eh­ti­yat­la­rı­na dü­şən təz­yi­qi azaltmaq­la və 2014-cü ilin transfer­lə­ri ba­za­sın­da, 2015-2017-ci il­lər­də 20 mlrd. dol­lar­dan çox stra­te­ji val­yu­ta eh­ti­yat­la­rı­na qə­na­ət et­mə­yə im­kan ve­rib".

5 mil­yard dol­lar kə­sir...

"2016-cı ilin so­nu­na tə­diy­yə ba­lan­sın­da 5 mlrd. dol­lar həc­min­də kə­sir göz­lə­nir". El­man Rüs­tə­mov əla­və edib ki, son 2 il­də qey­ri-neft və əm­təə id­xa­lı 36%, yə­ni təx­mi­nən 6 mlrd. dol­lar aza­lıb.

Onun söz­lə­ri­nə gö­rə, qey­ri-neft xid­mət­lər ba­lan­sı­nın ümu­mi kə­si­ri 3 də­fə­dən çox aza­lıb. Baş ban­kir əla­və edib ki, bu dövrdə tu­rizm xid­mət­lə­ri üz­rə ba­lans 700 mln. dol­lar yax­şı­la­şıb, de­fi­sit pro­fi­si­tə çev­ri­lib.

"Bü­töv­lük­də neft sek­to­ru nə­zə­rə alın­maq­la öl­kə­nin xa­ri­ci ti­ca­rət və xid­mət­lər ba­lan­sı pro­fi­sit­li­dir. La­kin gö­rül­müş mo­ne­tar və fis­kal təd­bir­lər tə­diy­yə ba­lan­sın­da kə­si­ri tam ara­dan qal­dır­ma­yıb. Proq­noz­la­ra gö­rə, 2016-cı il­də tə­diy­yə ba­lan­sın­da 5 mlrd. dol­lar həc­min­də kə­sir göz­lə­ni­lir. Apa­rı­lan təh­lil­lər gös­tə­rir ki, bu de­fi­si­tin 80%-i bü­töv­lük­də ka­pi­ta­lın və ma­liy­yə­nin hə­rə­kə­ti he­sa­bın­da­kı kə­sir­lə əla­qə­dar­dır. Yə­ni bun­lar fik­sə edil­miş xa­ri­ci öh­də­lik­lər­dir. Ca­ri he­sa­bın hə­lə də kə­sir­lə ol­ma­sı onun­la bağ­lı­dır ki, 2016-cı il­də nef­tin təx­mi­nən 16% ucuz­laş­ma­sı da­vam edib. Nə­ti­cə­də cə­mi ix­ra­cın həc­mi­nin 2015-ci il ilə mü­qa­yi­sə­də 2016-cı ilin so­nu­na 18% və ya 2,8 mlrd. dol­lar aza­la­ca­ğı göz­lə­ni­lir. Qey­ri-neft ix­ra­cın­da da azal­ma mü­şa­hi­də edi­lir. Struk­tur amil­lə­ri tə­miz­lən­mək­lə bu azal­ma­nın həc­mi 20%-dir. Qey­ri-neft id­xa­lı isə hə­lə də qey­ri-neft ix­ra­cı­nı əhə­miy­yət­li üs­tə­lə­mək­də da­vam edir. Tə­diy­yə ba­lan­sı­nın ka­pi­ta­lı­nı və ma­liy­yə­nin hə­rə­kə­ti ba­lan­sı­nın ca­ri il və növ­bə­ti il­lə­rə dü­şən ödə­niş­lə­ri bö­yük transmil­li la­yi­hə olan Cə­nub Qaz Dəh­li­zi­nin ma­liy­yə­ləş­di­ril­mə­si ilə əla­qə­dar xərclər, bir sı­ra döv­lət şir­kət­lə­ri­nin bor­cu və fa­iz ödə­niş­lə­ri, bank sek­to­ru­nun xa­ri­ci borcla­rı üz­rə ödə­niş­lər, döv­lət bor­cu üz­rə ödə­niş­lər və sa­ir da­xil­dir. Bu xa­rak­ter­li ödə­niş­lə­rin son dövrdə əhə­miy­yət­li də­rə­cə­də ki­çil­miş val­yu­ta ba­za­rı­na da­xil ol­ma­sı tə­bii ki, val­yu­ta ba­lan­sın­da gər­gin­lik ya­ra­dır və üzən mə­zən­nə re­ji­min­də mil­li val­yu­ta­nın mə­zən­nə­si­nin for­ma­laş­ma­sı­na cid­di tə­sir gös­tə­rir. Bü­töv­lük­də mə­zən­nə­nin ucuz­laş­ma­sı tə­diy­yə ba­lan­sı­nın prob­lem­lə­ri­ni, yə­ni ka­pi­tal his­sə­si­nin prob­lem­lə­ri­ni həll et­mir. Ək­si­nə be­lə ucuz­laş­ma tə­diy­yə ba­lan­sı­nın bu his­sə­sin­də olan borcla­rı da­ha da ağır­laş­dı­rır. Çün­ki, bu borclar xa­ri­ci val­yu­ta­da fik­sə olu­nub və bu borcla­rı ödə­mək üçün əla­və xərclər tə­ləb olu­nur. Əla­və xərclə­rin bö­yük his­sə­si isə büd­cə­dən ma­liy­yə­ləş­di­yi üçün büd­cə və ver­gi sis­te­mi üçün əla­və gər­gin­lik­lər ya­ra­dır", - de­yə E.Rüs­tə­mov vur­ğu­la­yıb.

"Fis­kal si­ya­sət öl­kə­də mak­ro­iq­ti­sa­di sa­bit­li­yin tə­min olun­ma­sın­da mü­hüm rol oy­na­yır. Bu məq­səd­lə or­ta­müd­dət­li büd­cə xərclə­ri­nin əla­və yığ­cam­laş­dı­rıl­ma­sı la­büd­dür". "Bü­töv­lük­də fis­kal si­ya­sə­tin qar­şı­sın­da əsas və­zi­fə­lər Ma­liy­yə Sa­bit­li­yi Şu­ra­sın­da ge­niş mü­za­ki­rə olu­nub. Bu­ra­da gəl­di­yi­miz əsas nə­ti­cə­lər on­dan iba­rət­dir ki, biz or­ta­müd­dət­li dövrdə əla­və kon­so­li­da­si­ya­ya get­mə­li­yik və bu pro­ses ar­tıq or­ta­müd­dət­li büd­cə­də öz ək­si­ni ta­pıb. İkin­ci prin­sip odur ki, sta­bil­ləş­dir­mə büd­cə­si kə­sir­siz ol­ma­lı­dır. Son bir ne­çə il­də Döv­lət Neft Fon­dun­dan büd­cə­yə transfertlər əhə­miy­yət­li şə­kil­də azal­dı­lıb. Bu transfertlər val­yu­ta ba­za­rı­na val­yu­ta tək­li­fi­nin baş­lı­ca mən­bə­yi­dir. Bi­zim gəl­di­yi­miz ra­zı­lıq on­dan iba­rət­dir ki, iş­lə­nə­cək ye­ni büd­cə qay­da­la­rı, neft, fis­kal, mo­ne­tar sek­to­ra və tə­diy­yə ba­lan­sı­nın kə­si­ri­nin ma­liy­yə­ləş­di­ril­mə­si üçün op­ti­mal bir va­ri­an­tın iş­lə­nib ha­zır­lan­ma­sı­na şə­ra­it ya­ra­da­caq", - de­yə E. Rüs­tə­mov bil­di­rib.

Baş ban­kir fis­kal yığ­cam­laş­dır­ma­nın di­gər as­pek­ti­nin ver­gi­lə­rin op­ti­mal­laş­dır­ma­sı ol­du­ğu­nu qeyd edib: "Ver­gi op­ti­mal­laş­dı­rıl­ma­sı ver­gi sis­te­min­də hə­ya­ta ke­çi­ri­lə­cək is­la­hat­la­rın re­al­laş­dı­rıl­ma­sı üçün mü­hüm amil­dir, mər­hə­lə­dir. Be­lə bir pro­se­sin baş­lan­ma­sı ar­tıq start ve­ril­miş ver­gi is­la­hat­la­rı­na, ver­gi yü­kü­nün op­ti­mal­laş­dı­rıl­ma­sı bü­töv­lük­də uçot-he­sa­bat sis­te­mi­nin ya­ra­dıl­ma­sı, nağdsız ödə­niş­lər sis­te­mi­nin ge­niş­lən­di­ril­mə­si və bu əsas­da bü­töv­lük­də ver­gi-ma­liy­yə sis­te­mi­nin da­ya­nıq­lı­ğı­nın ar­tı­rıl­ma­sı is­ti­qa­mə­tin­də zə­min ya­ra­da­caq".

El­man Rüs­tə­mov ma­na­ta təz­yi­qin azal­dıl­ma­sı üçün han­sı ye­ni tək­lif ha­zır­la­yıb?

"Da­xi­li və xa­ri­ci borclar­la bağ­lı və­sa­it­lə­rin val­yu­ta ba­za­rı­na da­xil ol­ma­sı­nı məh­dud­laş­dır­maq la­zım­dır". Mil­li Məc­li­sin ple­nar ic­la­sın­da 2017-ci il üçün döv­lət büd­cə zər­fi­nin mü­za­ki­rə­si za­ma­nı Azər­bay­can Mər­kə­zi Ban­kı­nın (AMB) İda­rə He­yə­ti­nin səd­ri El­man Rüs­tə­mov be­lə de­yib.

Onun söz­lə­ri­nə gö­rə, in­di qar­şı­da du­ran əsas prob­lem­lər­dən bi­ri borclar və in­ves­ti­si­ya prob­le­mi­nin ba­zar­dan kə­nar­da həll olun­ma­sı­na na­il ol­maq­dan iba­rət­dir: "Bu is­ti­qa­mət­də bi­zim tək­lif­lə­ri­miz var. Bu mə­sə­lə baş na­zi­rin ya­nın­da mü­za­ki­rə olu­nub. Biz dü­şü­nü­rük ki, ke­çid döv­rün­də ma­nevr et­mək­lə həm da­xi­li, həm də xa­ri­ci borcla­ra gö­rə və­sa­it­lə­rin val­yu­ta ba­za­rı­na da­xil ol­ma­sı­nı məh­dud­laş­dır­maq la­zım­dır. Çün­ki be­lə olan şə­ra­it­də ma­na­tın mə­zən­nə­si­nə əla­və təz­yiq ya­ra­nır və ma­na­tın ucuz­laş­ma­sı­na sə­bəb olur. Ma­na­tın ucuz­laş­ma­sı­nın isə so­si­al-iq­ti­sa­di nə­ti­cə­lə­ri­ni yax­şı bi­li­rik".

Xə­bər xid­mə­ti