Bakıda Qafqaz Xalqları Ali Dini Şurasının növbəti iclası keçirilib. Trend-in məlumatına görə, iclasda Şuranın üzvləri və Azərbaycandakı dini konfessiya rəhbərləri iştirak ediblər.
Qafqaz Xalqları Ali Dini Şurasının sədri Şeyxülislam Allahşükür Paşazadə son dövrlərdə görülmüş tədbirlər barədə hesabat məruzəsi ilə çıxış edib. Prezident İlham Əliyevin salamlarını və xoş arzularını Qafqaz müftilərinə çatdıran A.Paşazadə ümumqafqaz əhəmiyyətli dini-mənəvi məsələlər barədə fikirlərini bölüşüb.
“Bu gün çoxmillətli və çoxkonfessiyalı Azərbaycanda ulu öndər Heydər Əliyev tərəfindən əsası qoyulan din-dövlət münasibətləri yüksək səviyyədə inkişaf etdirilir” – deyə A.Paşazadə bildirib.
A.Paşazadə bildirib ki, Azərbaycanda daxili sabitlik mövcuddur: “Dini tolerantlıq dövlət səviyyəsində dəstəklənir. Təbii ki, burada siyasi iradə böyük önəm daşıyır. Son zamanlarda dünyada faciəvi hadisələrin, dini və milli zəmində radikallaşmanın, ekstremizmin, mənəvi dəyərlər böhranının, miqrant probleminin yaşandığı bir dövrdə Azərbaycanın multikultural həyat tərzi nadir mədəniyyət nümunəsidir. Bu bizim həyat tərzimizdir, biz bunu örnək olaraq dünyaya təqdim edirik və fəxr edirik ki, bu elitar ideyanın müəllifi Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevdir. Eyni zamanda, milli-mənəvi mədəniyyətimizin təbliğində müstəsna xidmətləri olan Heydər Əliyev Fonduna və onun prezidenti Mehriban xanım Əliyevaya dərin minnətdarlığımızı bildiririk”.
A.Paşazadə bu il avqustun 27-də Qroznı şəhərində Çeçenistanın məhrum prezidenti Əhməd Kadırovun anadan olmasının 65 illiyinə həsr olunmuş beynəlxalq konfransda Çeçenistan Müsəlmanları Ruhani İdarəsinin təşkilatçılığı ilə keçirilən, İslam dünyasının tanınmış din xadimləri və alimlərinin iştirak etdiyi, Misir, İordaniya və digər müsəlman ölkələrin nüfuzlu üləmalarının, habelə MDB ölkələrindən ümumən 150-dək qonağın təşrif buyurduğu beynəlxalq konfransın işində iştirakı və məruzəsi barədə Şura üzvlərini məlumatlandırıb.
A.Paşazadə oktyabrın 5-də Çeçenistanın prezidenti seçilmiş Ramzan Kadırovun andiçmə mərasimində Qafqaz müsəlmanlarının dini lideri kimi iştirakı barədə də məlumat verib. Qafqaz müsəlmanları, o cümlədən Azərbaycan xalqı adından yenidən Çeçenistanın prezidenti seçilmiş R.Kadırovu səmimi qəlbdən təbrik etdiyini bildirən Şeyxülislam A.Paşazadə onu sabiq prezident Ə.Kadırovun siyasi və mənəvi yolunun layiqli davamçısı kimi görməkdən məmnun olduğunu, uğurlarına hər zaman sevindiyini diqqətə çatdırıb. A.Paşazadə Qroznıya səfəri çərçivəsində Şimali Qafqaz Müftilərini Əlaqələndirmə Şurasının sədri, Qaraçay-Çərkəz müftisi İsmayıl Berdiyev və digər müftilərlə görüşünü, orada müzakirə etdikləri məqamları xatırladıb.
Qafqaz Xalqları Ali Dini Şurasının sədri bu ilin mart ayında iştirak etdiyi Şimali Osetiya-Alaniya müsəlmanlarının qurultayı, Qaraçay-Çərkəz müsəlmanlarının IX hesabat-seçki qurultayı, Kabardin-Balkar müsəlmanlarının VII qurultayını xatırladıb və müfti vəzifəsinə yenidən yekdilliklə seçilmiş Hacımurat Qatsalovu, İsmayıl Berdiyev və Həzrətəli Dzasejevi Şura adından bir daha təbrik edib. A.Paşazadə bu səfərləri çərçivəsində keçirilmiş Şuranın işçi iclasları barədə də məlumat verib.
Qafqaz Xalqları Ali Dini Şurasının sədri Çeçenistanın yeni müftisi Salah Mejiyevin Şuraya üzv seçilməsi məsələsini səsə qoyub. S.Mejiyev yekdilliklə Şuranın üzvü kimi təsdiqlənib.
A.Paşazadə Rusiya Federasiyasının Qafqazdakı subyekt rəhbərləri ilə ünsiyyət və görüşləri, habelə Moskva və bütün Rusiya patriarxı Kirilin 70 illik yubileyi çərçivəsində Rus Pravoslav Kilsəsi rəhbəri ilə keçirdiyi görüşlər və iştirakçısı olduğu təntənəli mərasimlər, habelə Roma Papası Fransiskin Azərbaycana səfəri zamanı onunla görüşü barədə Şura üzvlərinə məlumat verib. Sonra Şimali Qafqaz müftiləri ilə bərabər görülmüş işlərin hesabatını dinləyib, həyata keçirilməsi qarşıda duran məsələləri müzakirə edib. Bölgədə və dünyada baş verən proseslərin fonunda din xadimlərinin vəzifələri və Şimali Qafqazın din xadimlərinin xalqları və dövlətlərinin mənafeləri naminə üzərilərinə düşən məsuliyyət və vəzifələri ətrafında geniş fikir mübadiləsi aparılıb.
Qafqaz Xalqları Ali Dini Şurasının sədri A.Paşazadə Rusiya, İran və Azərbaycan prezidentlərinin bu il Bakıda keçirilmiş üçtərəfli görüşünün regional və qlobal problemlərin həllinə böyük töhfə verdiyini diqqətə çatdıraraq, din xadimlərinin də hər üç ölkədə görüşlər keçirməsinin dost, qonşu xalqlar və dövlətlərin mənafeyinə xidmət edəcəyinə ümidvar olduğunu vurğulayıb. Bu xüsusda, A.Paşazadə bu gün Bakıda keçirilən "Qafqazda dini tolerantlıq ənənələri və Azərbaycanın multikulturalizm modeli" beynəlxalq konfransının davamı olaraq, İran hökumətinin dəvəti ilə 3-6 dekabr tarixlərində bu ölkəyə səfər və orada “Qafqazda İslam” dini konfransının da təşkil edilməsi barədə məlumat verib. O bildirib ki, səfər çərçivəsində Şura üzvlərinin Tehran, Məşhəd və Qum şəhərlərində ali dövlət və din xadimləri ilə görüşləri nəzərdə tutulur.
A.Paşazadə Şura üzvlərinə Prezident İlham Əliyevin Azərbaycanda elan etdiyi "Multikulturalizm ili" çərçivəsində Böyük Britaniyaya, İspaniya Krallığına, İsveç Krallığına, İordaniya Haşimilər Krallığına Al əl-Beyt Akademiyasının həqiqi üzvü kimi etdiyi səfərlər barədə də məlumat verib.
İclasda söz alan Şimali Qafqaz Müftilərini Əlaqələndirmə Şurasının sədri, Qaraçay-Çərkəz müftisi İ.Berdiyev Qafqazın dini-mənəvi həyatına dair bütün məsələlərin həllində A.Paşazadənin müdrik ağsaqqal mövqeyinə hər zaman ehtiyac olduğunu xüsusi vurğulayıb.
Sonra Şuranın digər üzvləri çıxış ediblər.
Patriarx Kiril: Azərbaycanla Rusiyanın terrorizmə qarşı mübarizədə mövqeləri üst-üstə düşür
Azərbaycanla Rusiyanın terrorizmə qarşı mübarizədə mövqeləri üst-üstə düşür. Bunu Moskvanın və bütün Rusiyanın patriarxı Kiril Bakıda keçirilən “Qafqazda dini tolerantlıq ənənələri və Azərbaycanın multikulturalizm modeli” mövzusunda beynəlxalq konfransın iştirakçılarına müraciətində deyib.
Patriarx Kiril Azərbaycanla Rusiya arasında münasibətlərin uğurla inkişaf etdiyini vurğulayıb. O, həmçinin Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə həlli istiqamətində görülən işləri dəstəklədiyini diqqətə çatdırıb.
Kiril Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin sədri Allahşükür Paşazadənin din xadimi kimi Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə həlli istiqamətində fəaliyyətini yüksək qiymətləndirib:
“Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə həlli istiqamətində sizin din xadimi kimi fəaliyyətiniz əvəzsizdir. Siz uzun müddətdir ki, münaqişənin sülh yolu ilə həllinə nail olmaq istiqamətində fəaliyyət göstərirsiniz. Hazırda dünyada baş verən terror hadisələrinin qarşısını almaq üçün din xadimlərinin birgə fəaliyyətinə böyük ehtiyac var”.
II İlya: Azərbaycan multikultural, bütün etnik və dinləri əhatə edən ölkədir
Azərbaycan və Gürcüstan multikultural, çoxmillətli, bütün etnik və dinləri əhatə edən ölkələrdir. Bunu isə bütün Gürcüstanın katolikos-patriarxı II İlya konfrans iştirakçılarına müraciətində deyib.
O, Azərbaycanla Gürcüstan arasında dərin tarixi əlaqələrin olduğunu diqqətə çatdırıb: "Biz sizi qədim kilsələrdən biri olan Gürcüstan kilsəsinin adından salamlayırıq. Biz Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə xeyirxah dəstəyinə görə təşəkkür edirik. Həmçinin bütün Qafqazın şeyxi Allahşükür Paşazadəyə bizə göstərdiyi hörmətə və sevgiyə görə minnətdarlığımızı bildiririk. Gürcüstan və Azərbaycan multikultural, çoxmillətli, bütün etnik və dinləri əhatə edən ölkələrdir".
Katolikos-patriarx əlavə edib ki, bu gün dünyanın müxtəlif yerlərində dini və etnik münaqişələr gedir: “Dünyada baş verən iğtişaşları nəzərə alaraq, hər kəsi sülh və qarşılıqlı anlaşma ab-havasında səylərimizi davam etdirməyə səsləyirik".
Azərbaycanın tolerantlıq modeli dünyanın 28 universitetində öyrənilir
Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Mübariz Qurbanlı konfransda çıxışında deyib ki, bu gün Azərbaycanın tolerantlıq modeli dünyanın 28 universitetində öyrənilir. M.Qurbanlı bildirib ki, Qafqaz xalqlarını birləşdirən dəyər tolerantlıqdan irəli gələn dəyərdir: “Azərbaycan xalqının ənənəsində də tolerantlıq var. Bu gün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin apardığı siyasətdə tolerantlıq dövlət siyasəti səviyyəsinə qaldırılıb".
Komitə sədri vurğulayıb ki, bu gün dünyanın 40 ölkəsində münaqişələr mövcuddur: "Bu gün Azərbaycan da Dağlıq Qarabağ münaqişəsindən əziyyət çəkir. Bir milyondan artıq azərbaycanlı yerindən-yurdundan didərgin düşüb. BMT, ATƏT və digər beynəlxalq təşkilatlar bu günə qədər bu problemin qarşısını ala bilməyib”.
O bildirib ki, münaqişələrə qarşı ən yaxşı mübarizə fobiyaların aradan qaldırılmasıdır: “Dinlər birgə mübarizə aparmalıdır. Böyük müharibələrə yol verməmək üçün ilk növbədə kiçik münaqişələrin aradan qaldırılması lazımdır. Əminəm ki, bu konfransda söylənilən fikirlər sülhə, tolerantlığa öz töhfəsini verəcək".
İran Mədəniyyət Mərkəzinin rəhbəri: "Qarabağımız uğrunda vuruşmalı, onu geri almalıyıq"
"Biz İran olaraq hər kəsə qarşı tolerantıq, amma bu o demək deyil ki, Qarabağı işğal edənlərə qarşı da tolerant olacağıq". APA-nın məlumatına görə, bunu İran İslam Respublikasının Azərbaycandakı Mədəniyyət Mərkəzinin rəhbəri İbrahim İbrahimi deyib.
O qeyd edib ki, Qarabağ Azərbaycandan-din qardaşlarından alınıb: "Biz gözləsək, tolerantlıq nümayiş etdirsək, onlar Qarabağı geri qaytarmayacaq. Bu dəqiqdir! Ona görə də haqqımız uğrunda - Qarabağımız uğrunda vuruşmalı, onu geri almalıyıq. Qarabağ bizim haqqımızdır. Müqəddəs Qurani Kərim də buyurur ki, haqqın uğrunda vuruş!"
A.Paşazadənin rəhbərliyi ilə Qafqaz Xalqları Ali Dini Şurasının üzvləri Fəxri xiyabanda olub, Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin və akademik Zərifə xanım Əliyevanın məzarlarını ziyarət ediblər.
