Türkiyənin Xarici işlər naziri Mövlud Çavuşoğlu Antalyada Türkiyənin yeni növ koronavirus (COVID-19) epidemiyası ilə mübarizədə normallaşma prosesində təqdim etdiyi təhlükəsiz turizm xidmətlərinin izah edildiyi “Yenidən kəşf et” adlı təqdimat tədbirində keçirilən mətbuat konfransında çıxışında deyib ki, Azərbaycan Qarabağ münaqişəsinin həll edilməsini necə arzu edərsə, Türkiyə də eyni şəkildə Azərbaycanın yanında olacaq.
Çavuşoğlu Qarabağ münaqişəsinin və Azərbaycanın digər işğal olunmuş bölgələrinin taleyinin Azərbaycanın ərazi bütövlüyü çərçivəsində həll edilməsini istədiklərini və bu ərazilərin Azərbaycan torpaqları olduğunu bildirib. BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrini və digər beynəlxalq təşkilatların qərarlarını xatırladan nazir “Bu sənədlərdən aydın şəkildə görünür ki, həmin torpaqlar Azərbaycan əraziləridir. Təəssüf ki, ATƏT-in Minsk Qrupu münaqişənin həllində üzərinə düşən vəzifəni lazımi şəkildə yerinə yetirmədi. Bir neçə ay öncə onları Ankaraya dəvət edərək problemin diplomatik yolla həlli üçün səylərini artırmalarını istədik. Biz həm Rusiya, həm də ABŞ-la müzakirələrimizdə bu məsələni daim gündəmə gətiririk. Artıq bu münaqişənin həll olunmasının vaxtı çatıb”.
Münaqişənin həll edilməsi ilə bağlı bəzi təkliflərin olduğunu ifadə edən Çavuşoğlu bu fikirləri səsləndirib:“Azərbaycan konstruktiv mövqe nümayiş etdirib. Ancaq Ermənistan buna qarşılıq vermir. Halbuki, beynəlxalq təşkilatların qərarları var, bütün dünya səy göstərir. Digər tərəfdən, Qarabağda qondarma seçkilər keçirildi. Biz beynəlxalq təşkilatlardan, Minsk Qrupundan bu seçkiləri tanımamağı və bunu açıq şəkildə söyləmələrini tələb etdik. Onlar bunu etdilər. Beynəlxalq ictimaiyyət bu seçkiləri tanımadığını söylədi. Ermənistan bu cür təxribatlara əl atmaq əvəzinə, münaqişənin sülh yolu ilə həllinə səy göstərməlidir. Biz bütün məsələlərdə olduğu kimi, Azərbaycanın işğal olunmuş torpaqları və Qarabağ məsələsində də qardaş Azərbaycanın yanındayıq. Bundan sonra da yanında olacağıq”.
Göründüyü kimi, Türkiyənin XİN rəhbəri Minsk Qrupu həmsədrlərinin öz ölkəsinə dəvət edildiyini və onlardan Qarabağla bağlı danışıqlarda fəallığın tələb olunduğunu bildirib. Həmin vaxtdan sonra isə danışıqlar prosesində hər hansı dəyişklik yoxdur. Bunu nə ilə izah etmək olar?
Qarabağ Azadlıq Təşkilatının (QAT) sədri Akif Nağı “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, Türkiyə tərəfindən belə bir təşəbbüs olub: “Hətta Minsk Qrupu həmsədrlərinin Türkiyədə görüşü də oldu. Bu yeni bir format idi. Problemin həllinə yeni impuls verə bilərdi. Bilirsiniz ki, beynəlxalq təşkilatlar Türkiyəni Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli ilə bağlı prosesdən kənarda saxlayırlar. Aydındır ki, bu da ermənilərin istəyidir. Çünki onlar hesab edirlər ki, Türkiyə bu məsələdə birmənalı şəkildə Azərbaycanı müdafiə edəcək. Türkiyənin həmsədrlərlə təması ilkin olaraq belə bir təəssurat yaratdı ki, maneə halqası Türkiyə tərəfindən dağıdılıb və həmin ölkə intensiv şəkildə Qarabağ danışıqlarında yaxından iştirak edəcək. Elə həmin vaxt Ermənistan rəhbərliyi tərəfindən bir neçə dəfə fikir səsləndirildi ki, Türkiyənin danışıqlar prosesinə buraxılması onlara sərf etmir. Belə görünür ki, ermənilər istəklərinə bu dəfə də nail oldular. Həmsədrləri məcbur edə bildilər ki, Türkiyənin təşəbbüsünü boğsunlar. Türkiyə də buna cavab olaraq son günlərdə daha da fəallaşıb. Minsk Qrupunun fəaliyyətini sərt şəkildə tənqid edir. Eyni zamanda, indiyə qədər olmayan açıq mətnlə Azərbaycanı müdafiə edir. Çavuşoğlu açıq bəyan etdi ki, Azərbaycan hansı həll yolunu seçsə, biz onun yanındayıq. Bu, açıq şəkildə Minsk Qrupu həmsədrlərinə xəbərdarlıqdır. Yəni demək istəyirlər ki, biz sakit yolla bu prosesə töhfə vermək istədik, imkan vermədiniz. Buna Türkiyənin haqqı var. Türkiyə Minsk Qrupunun üzvlərindən biridirsə, niyə nizamlanma prosesində kənarda qalmalıdır? Türkiyə bildirmək istəyir ki, sonda birmənalı olaraq Azərbaycana bu prosesdə açıq dəstəyini ifadə edəcək”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
