Vüqar Bayramov: “Minimum əməkhaqqının artırılması digər ödənişlərə də təsir göstərəcək”
Xəbər verildiyi kimi, Prezident İlham Əliyev “Minimum aylıq əməkhaqqının artırılması haqqında” Sərəncam imzalayıb. Sərəncama əsasən, minimum aylıq əməkhaqqının məbləği 2018-ci il yanvarın 1-dən 130 manat müəyyən edilib.
Nazirlər Kabinetinə dövlət büdcəsindən maliyyələşdirilən sahələrdə çalışan işçilərin Vahid Tarif Cədvəli üzrə aylıq tarif (vəzifə) maaşlarının məbləğlərini bu sərəncama uyğunlaşdırmaq, dövlət büdcəsindən maliyyələşən təşkilatlarda çalışan işçilərin, o cümlədən maaşları Vahid Tarif Cədvəli ilə tənzimlənən işçilərin əməyinin ödənilməsi sistemini təkmilləşdirmək və əməkhaqlarının artırılması barədə təkliflərini hazırlayaraq üç ay müddətinə Prezidentə təqdim etmək tapşırılıb.
Məlumat üçün qeyd edək ki, minimum əməkhaqqı işçinin əməyinə görə ona ödənilən maaşın ən aşağı pilləsidir. Bu siyasət işçilərin həyat şəraitini yüksəldir, yoxsulluq səviyyəsini azaldır və biznesin effektli olması yönündə stimul yaradır. Azərbaycanda minimum əməkhaqqı indiyə qədər bir neçə dəfə artırılıb. 2006-cı ildə minimum əməkhaqqı 30 manat idisə, 2007-ci ildə bu, 50, 2008-də 75, 2010-da 85, 2011-də 93, 2013-də 105, 2017-ci ildə isə 116 manat olub. Gələn il üçün isə bu, 130 manat olacaq.
İstənilən halda, minimum əməkhaqqının artırılması aztəminatlı ailələrin maddi durumuna müsbət təsir göstərəcək. O baxımdan növbəti artımı ekspertlər necə dəyərləndirirlər?
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Vüqar Bayramovun sözlərinə görə, minimum əməkhaqqının 116 manatdan 130 manata artırılması, rəsmi statistikaya əsasən, 145 min vətəndaşın əməkhaqqına təsir göstərəcək: “Bu o deməkdir ki, 145 min vətəndaşın əməkhaqlarında artımlar müşahidə olunacaq. Bunlar birbaşa minimum əməkhaqqı alan vətəndaşlarımızdır. Eyni zamanda nəzərə almalıyıq ki, beynəlxalq standartlara görə, minimum əməkhaqqı orta aylıq əməkhaqqının 60 faizinə çatdırılmalıdır. Bu baxımdan güman edirəm ki, hökumət üçün də əsas məqsədlərdən biri minimum əməkhaqqının mövcud orta aylıq əməkhaqqının 60 faizinə, yəni təxminən 315 manata çatdırılmasına nail olmaqdır. Azərbaycanda orta aylıq əməkhaqqının 525 manat olduğunu nəzərə alsaq, növbəti mərhələdə hökumət üçün əsas məqsəd minimum əməkhaqqının məbləğini mərhələli şəkildə artıraraq 315-ə çatdırılması olmalıdır. Hökumət çalışmalıdır ki, növbəti mərhələlərdə minimum əməkhaqqı ilə orta aylıq əməkhaqqı arasındakı fərqi beynəlxalq standartlara uyğunlaşdıra bilsin. Təbii ki, minimum əməkhaqqının artırılması digər ödənişlərə də təsir göstərəcək. Çünki bir sıra ödənişlər var ki, onların məbləği birbaşa minimum əməkhaqqı məbləği ilə müəyyənləşir. Eləcə də özəl və dövlət sektorlarında əməkhaqlarının rəsmiləşdirilməsi sözügedən rəqəmdən aşağı olmayacaq. Minimum əməkhaqqı ilə yanaşı, eyni zamanda pensiya məbləğinin orta aylıq əməkhaqqıdakı artım faizinə yanvar ayında indeksasiyası həyata keçiriləcək. 2017-ci ildə hələlik orta aylıq əməkhaqqıda artım 7 faiz olub. Bu isə o deməkdir ki, ilin sonuna qədər artım faizi dəyişməzsə, pensiya məbləğlərinin 7 faizə indeksasiyası həyata keçiriləcək. Bu da 250 manat alan pensiyaçının pensiya məbləğinin 17 manat 50 qəpik artması anlamına gəlir. Əvvəllər pensiyaların baza hissəsi əvvəlki ilin inflyasiya səviyyəsinə uyğun olaraq indeksasiya olunurdusa, indi artıq bu mexanizm dəyişərək orta aylıq əməkhaqqıdakı artıma indeksasiya olunur, eyni zamanda təkcə baza hissəsi deyil, bütövlükdə pensiya məbləği indeksasiya olunur. Artıq vətəndaş öz pensiya məbləğini tam olaraq indeksasiya etməklə pensiyasındakı artımı müəyyənləşdirə bilər”.
Vidadi ORDAHALLI
