Məhərrəm Zülfüqarlı: “NATO-nun loqosundan “İdrak” liseyinin istifadə etməsindən əndişələnmək…”
Bu günlərdə silahlı incident yaşanan “İdrak” liseyi həm bu məsələ, həm də öz loqosu ilə gündəmə gəlib. Sosial şəbəkələrdə və mediada müzakirə edilən məsələlərdən biri “İdrak” liseyinin loqosunun NATO-nun loqosu ilə oxşarlıq təşkil etməsidir. Əksəriyyətin fikrincə, “İdrak” liseyi NATO-nun loqosunu götürüb və bu da o quruma münasibətlə bağlıdır.
“İdrak”liseydə baş verən faciə bir neçə köklü problemi gündəmə gətirib, eyni zamanda da yaşananlar illərlə həll olunmayan məsələlərin nəticəsi kimi görsənir.
“İdrak” liseyində bu nə emblemdir?NATO embleminin kiçik formasıdır, bunu niyə belə ediblər?
“İdrak” liseyinin qalmaqal və müzakirə yaradan loqosu ilə bağlı araşdırma apardıq.
Əldə etdiyimiz məlumatlara görə, bu liseyin loqosu ilə NATO-nun loqosu arasında vizual oxşarlıq var. NATO-nun emblemi kompas gülünə (dörd istiqaməti göstərən ulduz) əsaslanır və bu motiv bir çox təhsil müəssisələrinin emblemlərində də istifadə olunur. Məlumatlara görə, kompas ulduz istiqamət, yolgöstərmə, inkişaf və gələcəyə yönəlmə kimi mənaları simvolizə edir.
Təhsil kontekstində bu simvol “şagirdlərə düzgün yol göstərmək” ideyasına uyğun gəlir.
Ekspertlər deyirlər ki, “İdrak” liseyinin öz emblemini məqsədli şəkildə NATO-nun embleminə bənzətməsi düşünülsə də, bu barədə hələlik rəsm açıqlama olmadığı üçün birmənalı fikir səsləndirmək mümkün deyil.
Araşdırmamamıza görə, oxşarlıq daha çox ümumi qrafik simvolikanın (kompas/ulduz forması, dairəvi quruluş) nəticəsi kimi qiymətləndirilir.
Məlumatlara görə, “İdrak” liseyinin emblemi ümumiyyətlə təhsil, inkişaf və intellektual istiqamət ideyasını ifadə edən simvollara əsaslanır. Geniş yayılmış təsvir belədir: Mərkəzi simvol:- ulduz və ya kompasvari fiqur-bilik, yolgöstərmə və gələcəyə istiqaməti simvolizə edir.
Dairəvi forma: bütövlük, sistemlilik və davamlılığı ifadə edir.
Rənglərə gəlincə, adətən mavi və ağ tonları-elm, etibar və aydın düşüncə ilə əlaqələndirilir.
“İdrak” anlayışı: anlama, dərk etmə və şüurlu inkişaf mənasını daşıyır, emblem də bu məzmunu vizual olaraq ötürməyə çalışır.
İnsident baş verən "İdrak" liseyinin emblemi NATO-nun embleminin kiçik formasıdır. Bunu niyə belə ediblər?Hərbi blok olan NATO-nun loqosu, emblemi niyə təhsil müəssisənin loqosunu çevrilir?
Tarix elmləri doktoru, professor Məhərrəm Zülfüqarlı baki-xeber.com-a bildirdi ki, “İdrak” liseyində silahlı incident baş verməsəydi bu müəssisənin loqosunun NATO-nun loqosuna bənzəməsi müzakirə yaratmazdı, özəl məktəblərə diqqət yönəlməzdi. “Yəni təhsilin səviyyəsinə, buraxılış siniflərinin göstəricilərinə münasibət bir tərəfdə qalıb, yalnız müzakirə bir incident ətrafında gedir. Bu da xoşagələn hal deyil. Bu liseyin loqosunun NATO-nun loqosuna bənzəməsinə gəlincə, NATO Şimali Atlantika Blokudur. Uzun müddət bizim nəzərimizdə şər imperiyası olan Sovetlərə-“Qırmızı imperiyaya” qarşı mübarizənin rəmzi olub. Hamının da diqqətini çəkib ki, demokratiyanın beşiyi olan Qərb ölkələrində Sovet imperiyasına qarşı bir hərbi blok kimi nəzərdə tutulmuşdu. Çünki sosializm düşərgəsi SSRİ-nin rəhbərliyi ilə arşava müqaviləsində, Qərb ölkələri isə NATO-da təmsil olunurdu. Qardaş Türkiyə də NATO-ya daxil olmuşdu. Ona görə ki, qonşuluğunda Türkiyəyə torpaq iddiası edən bir mürtəce dövlət olan SSRİ vardı. Ona görə də NATO-nun loqosuna baxıb nəsə bir mənfi fakir söyləmək düzgün deyil. Çünki indinin özündə də Ukraynaya qarşı ədalətsiz müharibə aparan Rusiyanın qarşısında duran NATO-dur. Ukrayna xalqının vətənləri uğrunda mübarizəsini müdafiə edən NATO ölkələridir.
“İdrak” liseyinin loqosunun NATO-nun loqosuna bənzəməsi ola bilsin ki, bu orada ingilisdilli təshilin üstünlüyü ilə bağlıdır. Eyni zamanda təhsildə Qərbə inteqrasiyaya üstünlük verildiyi üçün belə bir bənzər loqo seçilib”.
M.Zülfüqarlı hesab edir ki, burada qeyri-adi bir şey yoxdur. M.Zülfüqarlının sözlərinə görə, bu lisey Rusiya meyilli şəxsləri, beşinci kolonu yetişdirənləri, SSRİ-ni bərpa etməyi düşündürənləri formalaşdıran bir məktəb olsaydı loqosu başqa cür olardı. “Qardaş Türkiyənin daxil olduğu NATO-nun loqosundan “İdrak” liseyinin istifadə etməsindən əndişələnmək lazım deyil. Onların bir-birinə oxşamasına mənfi münasibət bəsləmək düzgün olmazdı”-deyə M.Zülfüqarlı qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
