Gürcüstanın Konstitusiya Məhkəməsi ölkə prezidenti Salome Zurabişvilinin konstitusiyanı pozduğunu müəyyən edib və onun impiçmenti proseduruna başlanmasına icazə verib.
Gürcüstan parlamenti üzvlərinin impiçmentlə bağlı müraciətini Konstitusiya Məhkəməsinin altı üzvü dəstəkləyib, üçü əleyhinə çıxıb.
İndi parlament iki həftə ərzində prezidentin impiçment yolu ilə vəzifəsindən kənarlaşdırılması məsələsinə baxıb səsvermə keçirməlidir. İmpiçment qərarı parlamentin azı 100 üzvü tərəfindən dəstəklənməlidir. Bu gün 150 üzvdən ibarət Gürcüstan parlamentində 140 fəal deputat var. Parlament çoxluğuna 84 deputat, parlament müxalifətinə isə 56 deputat daxildir.
Hakim "Gürcü Arzusu – Demokratik Gürcüstan" partiyasının lideri İrakli Kobaxidze Konstitusiya Məhkəməsinin qərarını şərh edərkən Zurabişvilini "formal prezident" adlandırıb və əlavə edib ki, “prezidentlik müddətinin sonuncu, altıncı ilində o, tamamilə prezidentə aid siyasi və mənəvi səlahiyyətlərdən məhrumdur”.
Prezident tərəfindən Konstitusiyanın pozulması fikri hakim "Gürcü Arzusu – Demokratik Gürcüstan" partiyasının deputatları tərəfindən irəli sürülüb. Partiya hesab edir ki, Zurabişvili xaricə səfərləri ilə Gürcüstan Konstitusiyasının 52-ci maddəsini pozur. Həmin maddəyə görə, prezident xarici siyasətlə bağlı səlahiyyətlərini hökumətin razılığı ilə həyata keçirməlidir.
Gürcüstanda baş verən proses sonda nə vəd edir?
Politoloq Əhəd Məmmədli “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, artıq Gürcüstan Respublikası dişsiz bir ölkəyə çevrilib: “Şevardnadzedən sonra demokratiya, Avropa institutlarına, təşkilatlarına inteqrasiya, Amerikaya yaxınlaşmaq Gürcüstana baha başa gəldi. Bunun obyektiv və subyektiv səbəbləri var. Fakt ortadadı. Gürcüstan artıq daim siyasi qarşıdurmada bir tərəfdən Avropaya, digər tərəfdən Amerikaya, Rusiyaya, İsrailə, Türkiyəyə, Azərbaycana, demək olar ki, bir çox fərqli dövlətlərə yaxın olmağa çalışır. Buna balanslaşmış siyasət demək olar. Amma dünya prosesləri elə bir vəziyyətə gəlib catıb ki, belə bir mövqedə olmaq olmaz. Tərəf tutmağın zamanıdır. Gürcüstan içdən çalxalanır, ərazilərinin də bir hissəsi işğal altındadır. O ki qaldı Zurabişviliyə, İlham Əliyevin bundan əvvəlki səfərindən onun heç xəbəri də yox idi. O, hətta bildirmişdi ki, Azərbaycan Prezidentinin gəlişini nazirlər kabineti mənə xəbər verməyib. Yəni ölkədə belə bir vəziyyətdir. Başqa bir ölkənin prezidenti səfər edir, bu ölkənin prezidentinin xəbəri yoxdur. Göründüyü kimi, Gürcüstanda vəziyyət belə bir acınacaqlı durumdadır. Zurabişvili Fransaya yaxınlığı ilə seçilir. Amma Gürcüstan baş naziri və onun komandası daha çox Rusiyaya meylliyi ilə özünü göstərir. Zurabişviliyə İlham Əliyevin gəlişinin xəbər verilməməsinin səbəbi onun Fransaya yaxınlığı idi. Həm də Gürcüstan baş naziri çəkinirdi ki, həmin o görüşdə Zurabişvili Makrona yaxın nəsə deyər, bu da İlham Əliyevi əsəbiləşdirər və Azərbaycanla Gürcüstanın münasibətlərinin korlanmasına gətirib çıxarar. Onlar öz prezidentlərinin belə adekvatlığından narahat olan bir durumdadırlar. Prezidentin fərdi adekvatlığının, prezident və parlament qarşıdurmasının hansı səviyyədə olması göz qabağındadır. Həmçinin, xəbərlər yayılır ki, Gürcüstanda həm rusyönümlü, həm də qərbyönümlü qüvvələr var. Rusa meylli qüvvələr indidən danışmağa başlayıblar ki, Qərb və Amerika Gürcüstanda dövlət çevrilişi hazırlayır. Bundan sonra Gürcüstan anti-Rusiya koalisiyasına qoşulacaq, Ermənistana yol açılacaq, bununla da Gürcüstan Ermənistana dəstək verəcək və böyük Qafqaz müharibəsi baş verəcək, Gürcüstan da orda iştirakçı olacaq. Qərbə meyilli qüvvələr isə əksinə, deyirlər ki, Rusiya Gürcüstanda çevriliş hazırlayır, Zurabişvilini devirmək istəyirlər. Əslində, Gürcüstanda baş nazir daha səlahiyyətlidir, nəinki prezident. Bu islahatlar nəticəsində prezident daha çox simvolik fiqura çevrilib. Bu nə üçün baş verdi? Onsuz da Gürcüstan siyasətində kifayət qədər Rusiya ilə normal münasibət qurulub. Hazırda da Gürcüstanda əsas söz sahibi baş nazir və parlamentdir. Düzdür, prezidentin bəzi səlahiyyətləri var. Amma ümumən götürəndə, daha çox simvolik xarakter daşıyır. Nə üçün indi onun istefasına çalışılmadı? Mən düşünürəm ki, bu, Gürcüstan elitası daxilində bir qarşıdurmadır. Ya da ola bilsin ki, təkcə Rusiya və Qərb qaşıdruması deyil, həmçinin Rusiya və Fransa qarşıdurmasıdır. Fransa Qərb çərçivəsində müstəqil rol oynamağa başlayıb. Fransa Gürcüstanda da, Ermənistanda da mövcudluğunu gücləndirir və gücləndirməyə də davam edir. Onu da deyim ki, bu yaxınlarda Frankofoniya təşkilatının Gürcüstanda iclası oldu. Sual ortaya çıxır ki, nə üçün Gürcüstanda olub? Gürcüstan heç zaman Fransanın müstəmləkəsi olmayıb. Həmin Frankofoniya təşkilatının fəal üzvlərindən biri də Ermənistandır. Ermənistan da tarix boyu heç zaman Fransanın tərkib hissəsi olmayıb. Bu, Fransanın artıq Cənubi Qafqazda mövcudluğundan xəbər verir. Bu mövcudluğu da azaltmaq üçün Rusiya Gürcüstanda əks hücuma keçib. Gedişat onu göstərir ki, bu qərarla prezident razılaşmasa, Gürcüstanda siyasi hakimiyyətin vəziyyətində dərin böhrana gətirib çıxara bilər. Elə bir vəziyyət yaranar ki, Gürcüstanda növbədənkənar prezident və parlament seçkiləri elan edilə bilər”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
