İyulun 4-ü paytaxtın Nərimanov rayonu, İzzəddin Həsənoğlu küçəsi, ev 6 ünvanında yerləşən çoxmərtəbəli binanın liftində texniki nasazlıq baş verib. Baş Prokurorluğun yaydığı məlumata görə, əyləcinin tutmaması səbəbindən lift qəflətən bir mərtəbədən sürətlə digər mərtəbəyə düşüb. Nəticədə 1974-cü il təvəllüdlü Zəhra Məmmədovanın ayağından xəsarət alaraq xəstəxanaya yerləşdirilməsi müəyyən edilib.
Qeyd edək ki, son zamanlar liftlərlə bağlı problemlərə rast gəlinir. Bu hal daha çox yeni tikili binalarda baş verir. Ümumiyyətlə, son bir ay ərzində bu kimi hadisələrin sayı artıb. Yeni binalarda liftlərə kim qulluq və nəzarət etməlidir?
“Yeni tikilmiş yaşayış binalarında bina istismara verildikdən sonra liftlərin vəziyyəti aidiyyəti dövlət qurumu tərəfindən ildə bir dəfə yoxlanılmalıdır”
Tikintidə təhlükəsizlik məsələləri üzrə ekspert Elmar Nurəliyev bildirdi ki, yeni tikilmiş yaşayış binalarında bina istismara verildikdən sonra liftlərin vəziyyəti aidiyyəti dövlət qurumu tərəfindən ildə bir dəfə yoxlanılmalıdır. Amma belə yaşayış binalarında daimi olaraq liftlərin təhlükəsizliyinə nəzarət binanı idarə edən Mənzil Müştəriləri Müştərək Cəmiyyətlərinin səlahiyyətindədir: “Yeni tikililərdə binanı inşa edən şirkət mənzilləri satdıqdan sonra binanın idarə edilməsi işinə qarışmamalıdır. Bu qanunla belə olsa da, yeni tikililərdə binanı sakinlərin yaratdığı MMMC-lər yox, elə məhz yaşayış binasını inşa edən şirkət idarə edir. Onlar sakinlərin imzası əsasında formal MMMC-lər yaradır, o MMMC-ləri isə sakinlər yox, özləri idarə edir. Ona görə də hazırda yaşayış binalarının çoxunda binaların idarəedilməsində sakinlərin yox, binanı inşa edən şirkətlərin sözü keçir.
Əslində isə bina tikildikdən sonra tikintini aparan şirkətin balansından çıxıb sakinlərin yaratdığı MMMC-lərin istismarında olmalıdır. Burada qanunsuzluq olduğundan, yaradılan MMMC-lər tikinti şirkətləri tərəfindən idarə edildiyindən, onlar liftlərin təhlükəsizliyini təmin etməli, vaxtlı-vaxtında liftlərə qulluq üçün aidiyyəti lisenziyalı şirkətlərlə müqavilə bağlamalıdırlar. Həmin şirkətlər yaşayış binalarında liftlərin detallarını vaxtlı-vaxtında dəyişməlidirlər. Buna nəzarəti isə MMMC-lər həyata keçirməlidir. MMMC pulunun olmadığını əsas gətirərək binada liftin dəyişdirilməsindən, təmirindən imtina edə bilməz. Hər kəsə bəllidir ki, yeni yaşayış binalarında liftə nəzarət, mühafizə, təmizlik xidməti üçün sakinlərdən aylıq 40-50 manat kommunal vəsait toplanır. MMMC-lər bu vəsaitdən müəyyən məbləği binada istismar müddətini başa vurmuş liftin dəyişdirilməsi üçün ayırmalıdırlar. Əgər pulun olmadığını bəhanə edib bundan imtina edirlərsə, bu zaman idarəetmədən kənara çəkilməlidirlər. Sakinlər bina idarəetməsini özləri həyata keçirməlidir”.
Ekspert onu da əlavə etdi ki, liftin bütün hissələrinin istismar dövrü var. Liftin qırılıb şaxtaya düşməsi isə liftə ümumiyyətlə qulluq olunmadığından xəbər verir: “Liftin əsas, qoruyucu, və ehtiyat "tros"ları var. Bunların hamısının birdən qırılması liftə ümumiyyətlə uzun illər baxış olmadığından xəbər verir. Liftdə bütün "tros"lar qırılsa belə, liftin əyləc sistemi işə düşməlidir. Baş verən hadisə göstərir ki, liftin əyləc sistemi də işləməyib. Bütün bunlar ciddi məsuliyyətsizlikdən irəli gəlir. Sərnişin liftlərində ağır tikinti məhsullarının daşınması onun istismar müddətinin başa çatmasına səbəb ola bilər. Ona görə də liftlərə vaxtaşırı baxış keçirilməli, nasaz hissələr dəyişdirilməlidir ki, bu cür faciələr yaşanmasın. Yeni yaşayış binalarında istismar olunan avadanlıqların dəyişdirilməsinin binanın idarəetməsini həyata keçirən MMMC tərəfindən həyata keçirilməli olduğu sakinlərlə bağlanan müqavilədə də öz əksini tapır”.
Günel CƏLİLOVA
