“100 il bundan əvvəl erməni lobbisinin təkidi ilə ABŞ hökuməti nümayəndələrinin bir qrup erməni keşişi ilə görüşməsinin isə heç bir tarixi, siyasi əhəmiyyəti yoxdur” “1919-cu ildə ABŞ özü rəsmi olaraq erməniləri himayə etməkdən imtina etdi, belə olduğu halda, Tramp niyə belə fikir işlədib, anlamaq olmur”
Saxtakarlıqla, hiylə və məkrlə, havadarlarının dəstəyi ilə Azərbaycan torpaqları üzərində özünə dövlət quran ermənilərin qondarma dövlətçilik tarixi yaratdıqları məlumdur. Təəssüf ki, hələ də bəzi dünya dövlətləri özlərini erməni yalanlarına inanırmış kimi göstərir. Şübhəsiz ki, bir sıra mənalarda həmin dövlətlərə bu sərf edir, lakin öz maraqları naminə həqiqəti danmaq, saxtakarlığa uymaq o dövlətlərin imicinə müsbət təsir göstərmir.
Məlum olduğu kimi, Ameria Birləşmiş Ştatlarının (ABŞ) Prezidenti Donald Tramp Ermənistan Respublikasının yaranmasının 100 illiyi (?) ilə bağlı Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyana təbrik məktubu göndərib. Məktubda bir sıra məsələlərə toxunan ABŞ Prezidenti Ermənistan-Amerika əlaqələrinə münasibət bildirməkdən də yan keçməyib. Tramp məktubunda birinci Ermənistan dövləti ilə Amerika arasındakı münasibətləri qeyd edib və bildirib ki, bu əlaqələrin 100 illik tarixi var.
Ermənistanla ABŞ arasında 100 illik dövlətlərarası əlaqənin olması nə dərəcədə doğrudur? Onlar arasında belə bir əlaqənin olmasından danışmaq nə dərəcədə mümkündür?
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Qafqazşünaslıq İnstitutunun ermənişünaslıq şöbəsinin müdiri, professor Qasım Hacıyevin bildirdiyinə görə, ümumiyyətlə, 100 il bundan əvvəl Ermənistanla ABŞ arasında hər hansı bir ciddi siyasi münasibət olmayıb. O dövrdə bir sıra Qərb, Avropa dövlətləri kimi, ABŞ da ermənilərin müstəqil dövlətə sahib olmasına qarşı çıxıb. Professor bildirdi ki, D.Trampa qədər heç bir ABŞ Prezidenti Ermənistan və ABŞ arasındakı çoxillik tarixi münasibətə toxunmayıb. D.Trampın ABŞ-dakı güclü erməni lobbisinin təsiri ilə məktubunda belə bir fikir işlətdiyini ehtimal edən Q.Hacıyevin bildirdiyinə görə, 100 il əvvəl Amerikadakı erməni lobbisinin üzvlərinin səyi, qarşı tərəfə göstərdiyi təsir nəticəsində bir qrup erməni keşişinin ABŞ hökumətinin nümayəndələri ilə görüşü təşkil edilib. “100 il bundan əvvəl erməni lobbisinin təkidi ilə ABŞ höküməti nümayəndələrinin bir qrup erməni keşişi ilə görüşməsinin isə heç bir tarixi, siyasi əhəmiyyəti yoxdur. Bu hadisə 100 il bundan əvvəl baş versə də, heç bir siyasi çəkiyə malik deyil. İndiyə qədər Ermənistan və Amerika arasında 100 illik əlaqələrin olmasını ermənilərin özlərindən başqa heç kəs dilə gətirməyib. Ermənistanla Amerika arasında 100 illik münasibətlərin, əlaqələrin olması faktı yoxdur. Trampın Paşinyana göndərdiyi məktubdakı fikir isə, sözün düzü, mənə qəribə gəldi. Tamamilə inandırıcı görünmür ki, Tramp belə bir fikir işlədib. Bəlkə bu yenə Ermənistan mətbuatının uydurmasıdır. Bütün dünya ölkələri, eləcə də ABŞ yaxşı bilir ki, ermənilər hansı əməllərin sahibidir. Bu baxımdan, Trampın belə qeyri-ciddi fikir söyləməsi doğru görünmür. Bilirsiniz ki, Azərbaycandan və Gürcüstandan fərqli olaraq, Ermənistanın müstəqil dövlət olmasını Fransadan başqa heç bir dövlət istəmirdi. Onlar buna qarşı çıxırdılar. Ermənilərin saxtakarlıqla, hiylə və məkrlə Azərbaycan torpaqları üzərində dövlət qurması ABŞ-a da məlumdur” - deyə qeyd edən Q.Hacıyevin fikrincə, ola bislin, Trampın bu məktubunun ərsəyə gəlməsində erməni lobbisinin və onların Senatdakı havadarlarının barmağı olub. O qeyd etdi ki, tarixən ermənilərlə amerikalıların elə də münasibətləri olmayıb.
Q.Hacıyev vurğuladı ki, 1919-cu ildə ABŞ qoşunlarının Cənubi Qafqaz üzrə rəhbəri də ermənilərin saxtakarlığı, başqa xalqlara qarşı silahlı hücum etməsi və s. ilə bağlı o vaxtkı ABŞ Senatına şikayət məktubu göndərib: “1919-cü ildə Amerika qoşunlarının Cənubi Qafqaz üzrə Bristol soyadlı rəhbəri vardı. O, Senata yazdığı məktubda qeyd edirdi ki, siz ermənilərə yardım göstərirsiniz, ancaq onlar sizin göndərdiyiniz maddi yardımı xoş məqsədlər və nəzərdə tutulan istiqamətlərə xərcləmirlər, onlar silah alır, silahlanır və başqa xalqlara qarşı təhdidlər həyata keçirirlər. Həmin şəxs Amerika hökumətinin ermənilərə yardım ayırmasına qarşı çıxmışdı. ABŞ o vaxt ermənilərə ona görə kömək edirdi ki, onlar Cənubi Qafqazda öz mövqelərini möhkəmlətsinlər, yaşasınlar. Lakin ermənilər bu etimaddan sui-istifadə edərək terrorla, qətllərlə, silahlı basqınlarla məşğul olurdular. Hətta Amerikanın buradakı nümayəndələri də ermənilərdən imtina etdilər. 1919-cu ildə ABŞ özü rəsmi olaraq erməniləri himayə etməkdən imtina etdi, belə olduğu halda, Tramp niyə belə fikir işlədib, anlamaq olmur. Belə tarixi faktlar var, bunu ermənilər özləri də yaxşı bilirlər”.
İradə SARIYEVA