Əziz Ələkbərli: “Qayıdış dinc yolla olacaq, qayıdan insanların təhlükəsizliyinin tam təmin olunması şəraitində olacaq”
“Qərbi azərbaycanlılar öz dədə-baba yurdlarına qayıtmalıdırlar. Bu onların hüququdur”. Bu sözlər dövlət başçısı İlham Əliyevin çıxışlarında tez-tez səsləndirilir.
Qeyd edək ki, Prezident İlham Əliyevin Qərbi Azərbaycanla bağlı çıxışları, xüsusilə də Qərbi azərbaycanlıların dədə-baba torpaqlarına sülh yolu ilə, təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışı ilə bağlı çağırışı ictimaiyyətin diqqət mərkəzindədir.
Maraqlıdır, Qərbi azərbaycanlıların öz yurdlarına qayıdış prosesi hansı şərtlər daxilində reallaşa bilər?
Hikmət Babaoğlu: “Qərbi Azərbaycana qayıdış beynəlxalq hüquq əsasında olacaq”
Qərbi Azərbaycan İcması İdarə Heyətinin sədri, Milli Məclisin deputatı Əziz Ələkbərli “Bakı-Xəbər”ə şərhində bunları dedi: “Cənab Prezident, Müzəffər Ali Baş Komandan hakimiyyətə gəldiyi ilk gündən tarixi ədalətin bərpa olunmalı olduğunu, qaçqın və məcburi köçkünlərimizin öz doğma yurdlarına qayıdışının insan hüquqları məsələsi olduğunu deyib və addım-addım öz hədəfinə doğru getməkdədir. İkinci Qarabağ müharibəsində qazandığımız möhtəşəm Zəfər məcburi köçkünlərimizin 30 illik Vətən həsrətinə əbədi olaraq son qoydu. İndi sırada Qarabağ münaqişəsinin tərkib hissəsi kimi ziyan çəkmiş, ata-baba yurdlarından ermənilər tərəfindən vəhşicəsinə qovulmuş qaçqın soydaşlarımızın geriyə qayıdış məsələsidir. Cənab Prezident hər fürsətdə bunu Ermənistan rəhbərliyinə və onların havadarlarına xatırladır və onları bölgədəki siyasi reallıqlarla və beynəlxalq hüquqla hesablaşmağa dəvət edir. Lakin təəssüf ki, ermənilər hələ də bu reallığı dərk eləmək iqtidarında deyil, amma dərk eləmək məcburiyyətindədirlər. Bu prosesin hansı şərtlər daxilində reallaşa biləcəyinə gəldikdə isə, biz, Qərbi Azərbaycan İcması olaraq, qayıdışımızın bütün detallarını Qayıdış Konsepsiyamızda açıqlamışıq: bu qayıdış dinc yolla olacaq, qayıdan insanların təhlükəsizliyinin tam təmin olunması şəraitində olacaq və ləyaqətli şəkildə olacaq. Yəni, əcdadları minillərdən bəri o coğrafiyada yaşayan Qərbi azərbaycanlılar o torpaqlara etnik azlıq kimi yox, o torpaqların əsl sahibləri kimi qayıdacaqlar. Son 200 il ərzində, xüsusilə 1946-1947-ci illərdə o ərazilərə köçürülüb gətirilən ermənilər də öz yerlərini biləcəklər. Əgər ermənilər güman edirlərsə ki, son 200 ildə soydaşlarımızın başına gətirdikləri cinayətlərin hamısını onların qaşına-gözünə bağışlayacağıq, səhv edirlər. Biz bu illər ərzində bizə yaşadılan deportasiya və soyqırımları müəyyən müddətdən sonra təzədən övladlarımıza yaşatmaq fikrində deyilik. İki xalq arasında səmimi münasibət istəyiriksə, xalqımıza qarşı törədilən cinayətlərin bütün mənbələri aradan qaldırılmalı, bütün cinayətkarlar cəzasını almalıdır”.
Qərbi Azərbaycan İcmasının sədr müavini, Milli Məclisin deputatı Hikmət Babaoğlu “Bakı-Xəbər”ə şərhində bildirdi ki, Azərbaycan Prezidentinin və qalib ölkənin yaratdığı reallıqlar qərbi azərbaycanlıların öz tarixi torpaqlarlna qayıtması üçün yeni imkanlar və şərtlər formalaşdırıb: “Qərbi azərbaycanlıların öz torpağına qayıtması həmin insanların ən böyük istəyidir. Onların bu məqsədlərinə çatması üçün mübarizə metodlarının müəyyən olunması beynəlxalq hüquqa əsaslanıb. Bu əsaslar Qərbi Azərbaycana Qayıdış Konsepsiyasında öz əksini tapıb. Məlumat üçün deyim ki, Qərbi Azərbaycana qayıdış beynəlxalq hüquq əsasında olacaq. Nəzərə almaq lazımdır ki, bu başqa bir ölkəyə ərazi iddiası deyil, ədalətin bərpa olunmasıdır. Qərbi Azərbaycan ərazisi azərbaycanlıların torpağıdır, ata-baba yurdumuzdur və Qərbi Azərbaycandan etnik təmizləmə siyasətinə məruz qalmış 300 mindən çox azərbaycanlının hüquqları hələ də tapdalanmaqdadır. Qərbi Azərbaycana qayıtmaq bizim mübarizəmizdir. Öz yurdumuza qayıtmaq üçün Ermənistan tərəfi də müəyyən addımlar atmalıdır. Biz Qərbi Azərbaycana güc yox sülh yolu ilə qayıtmağı seçmişiksə, müəyyən qərarlar qəbul olunmalıdır. Hesab edirəm ki, Qərbi Azərbaycana qayıdış proseduru diplomatik və siyasi müstəvidə mümkün olacaq. Qərbi Azərbaycana Qayıdış Konsepsiyasında əksini tapan müddəalar, o cümlədən, dinc yolla, ləyaqətlə qayıtmaq, Qərbi azərbaycanlıların mülkiyyət hüquqlarının, onların təhlükəsizliyinin təmin olunması – bütün bunların heç biri hüquqdan kənar deyil. Bu müddəaların həm beynəlxalq hüquqda, həm də milli hüquqda əsasları var”.
Günel CƏLİLOVA