44 günlük müharibədən sonrakı dövrdə Ermənistanla Azərbaycan arasında bir neçə dəfə ciddi insident olub. Bu hadisələrin hər biri baş verən günlərdə və ondan sonrakı dövrdə Ermənistan ən yüksək səviyyədə KTMT-yə müraciət edərək təşkilatı qəti tədbirlər görməyə çağırıb. KTMT isə öz nizamnaməsi çərçivəsində hərəkət edib, təmkinli davranıb və İrəvanın avantürasına getməyib.
Ancaq son vaxtlar bu təşkilat Ermənistana yönəlik manevrlər edir. KTMT-nin yeni türəsilli baş katibi İmanqali Tasmaqambetov bəyan edib ki, Qarabağda vəziyyət gərgin olaraq qalır və bu, KTMT ölkələrində destabillik, sabitliyin pozulması risqləri yaradır: “Ermənistan və Azərbaycan arasında uzun illər davam edən ziddiyyətlər nəticəsində Qafqaz regionunda gərginlik davam edir”.
O əlavə edib ki, KTMT mövcud və yaranan çağırışlara, təhdidlərə qarşı mübarizə mexanizminin təkmilləşdirilməsi üzərində daim çalışır.
Necə yəni KTMT ölkələrində destabullik risqi yaradacaq?Nədən Qarabağ məsələsi təşkilatın gündəminə daşınır? Məgər bilmirlər ki, Qarabağda gərginlik yaradan Ermənistandır və əsas məqsədləri KTMT üzvlərini Azərbaycanla hərbi qarşıdurmaya sürükləməkdir?
“Qazaxıstandan olan baş katib Belarus və Rusiya baş katiblərinin əvvəlki mövqelərindən daha da fərqli mövqe ortaya qoyub”
Sözügedən məsələni “Bakı-Xəbər”ə şərh edən politoloq Məhəmməd Əsədullazadə hesab edir ki, KTMT katibinin Qarabağla bağlı belə mövqe sərgiləməsi məntiqsizdir: “KTMT baş katibi ötən ay Ermənistana səfəri çərçivəsində Zəngəzurda və Azərbaycanla şərti sərhəddə gələrək bir növ erməni tərəfinin propaqandasına xidmət etdi. Ümumiyyətlə, uzun müddət KTMT Qarabağ məsələsindən kənar olub. Hazırda KTMT baş katibinin verdiyi açıqlama Ermənistan siyasətinə xidmət edərək regionda təhlükəsizliyi təhdid edir. Hərbi təşkilat və orada təmsil olunan ölkələr nəzərə almalıdılar ki, Qarabağ məsələsi bitib. O cümlədən, artıq Azərbaycan sərhəddə tam nəzarəti bərpa edib. Ancaq biz görürük ki, KTMT baş katibi Ermənistanla Azərbaycan arasında sülh təşəbbüslərinə qarşıdır. Ona görə ki, məntiqsiz mövqe ortaya qoyur. Azərbaycan bununla bağlı ciddi siyasi ölçü götürməlidir və etiraz etməlidir. Bu gün KTMT-nin tutduğu mövqe, əvvəlki mövqelərindən fərqlənir. Bu, düşünürəm ki, Rusiyanın da mövqeyidir. Çünki bu təşkilatın əsas güc mərkəzi Rusiyadır. Son dövrlər Rusiya Qarabağda konflikti süni şəkildə qabardır. Bu da qəbuledilməzdir. Azərbaycan məsələni bitirib və digər məsələlər Azərbaycanın daxili işidir. Qazaxıstandan olan baş katib Belarus və Rusiya baş katiblərinin əvvəlki mövqelərindən daha da fərqli mövqe ortaya qoyub. Regionda yeni siyasi nizam var. O baxımdan hesab edirəm ki, KTMT bu siyasi nizami dəyişə bilmək imkanlarına malik deyil. KTMT zəifləyib və sadəcə belə bir vəziyyəti gərginləşdirən açıqlamalar verir. Bir sözlə, bütün bunlar təsadüfü deyil və müəyyən siyasi məqsədlərə hesablanıb. Digər tərəfdən, KTMT-nin şərti sərhəddə yerləşməsinin Azərbaycana heç bir təsiri ola bilməz. Azərbaycanın Ermənistana ərazi iddiası yoxdur. Belə olan halda bu, nəyi dəyişəcək ki? Ona görə də yaxşı olardı ki, KTMT baş katibi açıqlamalarında diqqətli olsun”.
Vidadi ORDAHALLI