Fincanda fırtına qoparmaqdan zövq alan bəzi "ekspert-politoloqlar" Azərbaycan-İran münasibətlərinin bugünkü səviyyəsini elə qorxunc şəkildə təqdim edirlər ki, guya "elə bu dəqiqə, bu saniyə müharibə başlayır, Rusiya İranın yanında, Türkiyə Azərbaycanın yanında, İsrail və ABŞ da bir tərəfdən müharibəyə qatılır, Ermənistan bu yandan cumur və beləliklə bölgəmiz dəhşətli bir müharibə meydanına dönür və dünya müharibəsi başlayır".
Bunu “Bakı-Xəbər” Media Qrupunun rəhbəri, politoloq Aydın Quliyev öz Facebook səhifəsində yazıb.
A.Quliyev daha sonra yazır:
Heç bir ildən çoxdur ki, Ukraynada gedən müharibəni əməliyyatlar baxımından Ukrayna sərhədlərindən kənara çıxmağa qoymurlar, indi imkan verəcəklər ki, İran Amerikanı, İsraili, Türkiyəni, Rusiyanı və başqalarını müharibə oyununa salsın, üstəlik bu müharibənin poliqonu kimi də Azərbaycanı seçsin?! Nə dediyinizi başa düşürsüz? İranın içində olduğu bir müharibə planı varsa, bu yalnız İranın özünün poliqon olacağı plandır...
Ən pisi odur ki, Türkiyədəki 14 may seçkilərini bölgədə geosiyasi vəziyyəti guya dəyişə biləcək hadisə kimi təhlil edir (halbuki, 14 may seçkiləri qardaş ölkənin sırf daxili işidir), Azərbaycan hakimiyyətinə isə məsləhət vermək istəyirlər ki, İranla bu qədər gərginlik qorxuludur, davamı daha pis olacaq, təmkinli olmaq lazımdır və sair...
Bilmirəm bu adamlar nə düşünür? Azərbaycanın başında duranların qlobal və ya regional geosiyasətdən xəbərlərinin olmadığını sanırlar?! Bilmirlər ki, indiki gərginlikdən ən çox narahat olub qorxan İran rejimidir?! İran rejimi bilmir ki, Azərbaycana açıq hərbi hücumlara başlasa, nələrlə üz-üzə gəlməli olacaq?! Onsuz da dünyanın "izqoyuna" çevrilmiş İran bundan daha betər vəziyyətlə üzləşməyi hansı məntiqlə istəyə bilər?!.. Belə də İranın başına "at təpib" ki, Azərbaycana açıq hücum müharibəsinə başlasın?!..
Azərbaycana gəldikdə isə, dövlətimiz indi bütün gücünü Ermənistanı sülh sazişinə gətirməyə yönəldib, bu istiqamətdə prosesin hələ bitmədiyi bir zamanda Azərbaycan İranla hansı müharibənin marağında ola bilər ki?!.. Azərbaycan kimi hər cür var-dövləti olan və dinc inkişafa meylli ölkənin ümumiyyətlə hər hansı müharibənin marağında olmadığını məgər sübut etməyə xüsusi ehtiyac var?!.. İranla indiki gərginliyi də Azərbaycanın yaratmadığı dəqiq məlumdur.
Vəziyyətin ağıllı təhlili göstərir ki, gərginlik artdıqca bundan həddən ziyadə narahat olmalı tərəf İrandır. Çünki onun Azərbaycana qarşı açıq hücum müharibəsinə başlayacağı halda hansı dövlətlərin silah-sursatının Azərbaycan tərəfdən meydana girəcəyini çox yaxşı bilir və bunu da istəmir. Azərbaycan niyə narahat olmalıdır ki?!...
Baxın, biz Azərbaycan olaraq İranla müharibəni istəmirik, bu müharibəni istəyənlərin oyunlarını lazımi qədər dərk edən və bu oyunları iqnor edən Prezidentimiz var, İran özü isə məsələnin açıq müharibəyə gedib çıxacağı halda nə günə qalacağını yaxşı anlayır. Bunlar bir daha göstərir ki, indiki gərginliyi Azərbaycan üçün guya çox təhlükəli bir vəziyyət kimi qələmə verənlər Azərbaycanı qorxudub prinsipsiz yumşalmaya təşfiq etmək istəyirlər ki, bu da əslində İranın lobbiçiliyini etmək və Rusiyaya yarınmaqdan başqa bir şey deyil... Demək istəmirəm ki, İranla gərginliyi əbədi davam etdirməliyik, müharibə etməliyik və sair. Azərbaycan qonşularla münasibətlərin hər zaman dinc və sabit olmasını istəyir. Ancaq indiki gərginliyi Azərbaycan yaratmayıb ki, Azərbaycan da onu aradan qaldırsın... Onu İran yaradıb. Məsələ də Azərbaycanın ümumən yumşalmasında yox, bəzilərinin təşviq etmək istədiyi prinsipsiz yumşalmasındadır ki, Azərbaycanın rəhbərliyi buna heç vaxt getməz və bu elə ən düzgün olanıdır…
İranın etdiyi və bundan sonra da edə biləcəkləri göz önündədir. Qoşununu çəkib heç vaxt Azərbaycana girə bilməz, ancaq Ermənistanla xosunlaşacaq, onu silahlandıracaq, içimizdəki casuslar və narkotrafik qruplarını daha da güclü oynadacaq, terrorlar törədəcək... Başqa heç nə... Zatən İran bu sayaq anti-Azərbaycan fəaliyyətlərini nə vaxt dayandırıb ki...
Buna görə də indiki gərginliklə Azərbaycanı qorxudub geri çəkilməyə təşviq etmək istəyən İran lobbistləri və Rusiyanın təəssübkeşlərinə fürsət vermək, İranın qarşısında geri çəkilmək qəti olmaz...
Azərbaycan Prezidenti düz yoldadır və İranla indiki münasibətlərdə milli mənafelər və prinsipial baxış mövqeyindədir. Yəni məhz bu anlarda İrana güzəşt olmamalıdır. Azərbaycanı indiki gərginlikdən prinsipsiz şəkildə geri çəkilməyə inandırmaq istəyənlər yad maraqların təsirindədirlər.
Azərbaycanın prinsipiallığı nəyə yönəlib?
Əvvəla, İran Vətən müharibəsindən sonra yaranmış reallıqları tam qəbul etməlidir. Xüsusən Zəngəzur dəhlizinin, Qarabağ iqtisadi bölgəsi üzərində Azərbaycanın suveren hüquqlarının tanınması, ərazi bütövlüyü çərçivəsində Azərbaycan-Ermənistan sülh sazişinin təşviq edilməsi, Azərbaycanın müstəqil xarici siyasətinin tanınması İranın qəbul etməli olduğu reallıqlardır. Necə olur ki, İran öz ərazisi üzərindən Naxçıvana Arazboyu xətlə dəhliz verir, ancaq Zəngəzurdan Naxçıvana dəhliz söhbəti gələndə sancılanır?..
Bütün bunlara isə gərginlikdən prinsipsiz şəkildə geri çəkilməklə yox, irəli getməklə nail olmaq olar...
Azərbaycanın bölgədə yaratdığı postmüharibə reallıqları ilə barışandan sonra İran Ermənistanla necə istəsə qardaşlaşa bilər, o, Ermənistana kömək edəcək, Azərbaycana da öz dostları kömək edəcək. İran bu çərçivədə içimizdəki müəyyən qruplara da istədiyi dəstəyi versin. O dəstək verəcək, Azərbaycanın peşəkar dövlət orqanları da bir-bir onları zərərsizləşdirəcək, necə ki, DİN və DTX bunu yüksək səviyyədə aparır...
Tahir TAĞIYEV