Azərbaycanda Xocalı faciəsinin 25 illiyi ilə əlaqədar olaraq 3 ay ərzində soyqırımla bağlı qanun layihəsi hazırlanacaq. Trend-in məlumatına görə, bunu Milli Məclisin vitse-spikeri Bahar Muradova “Soyqırım və etnik təmizləmə cinayətlərinin dünya səviyyəsində tanınmasının hüquqi aspektlərinin öyrənilməsi” layihəsinin təqdimatı zamanı deyib.
Onun sözlərinə görə, qanun layihəsinin hazırlanması işlərinə noyabrın 20-dən başlanılıb:
“Xocalı faciəsinin törədilməsindən artıq 25 il ötür. Qanun layihəsini Xocalı faciəsinin 25 illiyində ictimaiyyətə təqdim edə biləcəyik. Layihənin hazırlanmasında ictimaiyyətin də fikrini nəzərə alacağıq”.
B.Muradova qeyd edib ki, bəşəriyyət əleyhinə cinayət törədən ölkələrin rəsmiləri cavab verməlidirlər.
“Xocalı soyqırımına qiymət vermək üçün biz mütləq 3 mərhələdən keçməliyik”. Bunu isəMilli Məclisin deputatı, ATƏT PA-nın vitse-prezidenti Azay Quliyev deyib.
Avropa Parlamentinin 2009-cu ildə 11 iyulda Yusoqlaviyada törədilən Srebrenitsa soyqırımı qurbanlarının xatirəsi günü kimi tarixə saldığını və bununla bağlı qətnamə qəbul etdiyini deyən A.Quliyev hesab edir ki, Xocalı faciəsinə hüquqi qiymətin verilməsi bu gün üçün çox mühüm məsələdir:
“Təəssüflər olsun ki, biz bu gün hələ də Xocalı soyğırımı məsələsində ədalət axtarırıq. Srebrenitsada baş verən bu soyqrıma dünya ictimaiyyəti hüquqi qiymətini verdi. Bu hadisəni törədənlər hazırda cəzalarını çəkirlər. Amma Xocalı faciəsini törədənlər hələ də azadlıqda gəzir, Xocalı şəhəri isə erməni işğalı altındadır. Ona görə də cəmiyyət üçün ən mühüm məsələ budur: Biz necə edək ki, Xocalı faciəsinə hüquqi qiymətin verilməsinə nail olaq?! Bu soyqırıma qiymət vermək üçün biz mütləq 3 mərhələdən keçməliyik”.
A.Quliyev qeyd edib ki, bunun üçün ilk mərhələdə dünya ictiamiyyəti soyqırımla bağlı müfəssəl şəkildə məlumatlandırılmalıdır. İkinci mərhələ beynəlxalq təşkilatlar və ayrı-ayrı ölkələrin parlamentləri tərəfindən həmin cinayətə siyasi qiymətin verilməsi, müvafiq qətnamələrin qəbul edilməsidir. Üçüncü mərhələ isə faciəyə hüquqi qiymətin verilməsi, bu cinayəti törədənlərin ədalət mühakiməsinə cəlb olunmasıdır:
"Mən sizi əmin edirəm ki, biz 1-ci mərhələ üzrə xeyli işlər görmüşük. Xocalı faciəsinin dünyaya tanıdılması istiqamətində Heydər Əliyev Fondunun çox böyük rolu var. Xüsusilə Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə həyata keçirilən "Xocalıya ədalət" beynəlxalq kampaniyası öz müsbət nəticəsini verməkdədir. Bunun nəticəsidir ki, biz bir neçə ölkənin parlamentində və ayrı-ayrı beynəlxalq təşkilatlarda Xocalı soyqırımına ədalətli qiymət verilməsinə nail ola bilmişik. Əlbəttə ki, bu işlər davam etdirilməlidir”.
A.Quliyev deyib ki, belə faciələrin dünyaya tanıdılması üçün ən yaxşı metodlardan biri mədəniyyət və incəsənət xadimlərinin bu proseslərdə iştirakını təmin etməkdir.
Xocalı soyqırımını törədənlərin cəzalandırılması üçün xüsusi qanun layihəsinin hazırlanması və irəli sürülməsi təkcə qanunvericilik üçün yox, bütövlükdə beynəlxalq hüquq üçün əhəmiyyətlidir.
Bunu Milli Məclisin Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu komitəsinin sədri, Əli Hüseynli deyib.
Ə.Hüseynli qeyd edib ki, beynəlxalq cinayətlərin qarşısının alınması ilə bağlı xüsusi qanun layihəsinin hazırlanması aktualdır. Onun sözlərinə görə, Azərbaycan dövləti Xocalı soyqırımının araşdırılması üçün hüquqi müstəvidə çox ciddi addımlar atıb.
Komitə sədrinin sözlərinə görə, Hərbi Prokurorluq Xocalı faciəsi ilə bağlı cox ciddi araşdırmalar aparır və demək olar ki, hər il bu hadisə ilə bağlı yeni məlumatlar əldə edir.
Səməd Seyidov isə deyib ki, Avropanın bütün layihələrində iştirak edən, maliyyəsindən bəhrələnən və işğalçılıq siyasətini qoruyan Ermənistan məhkəməyə çağırılmalıdır. S.Seyidov qeyd edib ki, hazırda Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli üçün danışıqlar prosesi gedir: “Biz bu gün şəhidlər veririk. Dağlıq Qarabağla bağlı qeyri-konstruktiv mövqedən çıxış edən Ermənistan bu gün beynəlxalq təşkilatların fəal üzvlərindən biridir. Görün, nə dərəcədə çətinlik var. Avropanın bütün layihələrində iştirak edən, maliyyəsindən bəhrələnən və işğalçılıq siyasətini qoruyan ölkə məhkəməyə çağırılmalıdır. Biz heç nədə gecikməmişik”.
S.Seyidov qeyd edib ki, gələcəkdə Azərbaycanın torpaqları danışıqlar prosesi, yaxud başqa bir yolla qaytarıldıqdan sonra mütləq bütün cinayətkarları məhkəməyə vermək lazımdır.