Məlum olduğu kimi, İsveçrənin Cenevrə şəhərində BMT İnsan Haqları Şurasının tədbirləri keçirilib. Sessiyada dövlət rəsmiləri ilə yanaşı, vətəndaş cəmiyyətlərinin təmsilçiləri də qatılıb.
Keçirilən tədbirlərdə hüquq müdafiəçisi, “Hüquqi Təhlil və Araşdırmalar” İctimai Birliyinin eksperti Azər Həsrət də iştirak edib. O, tədbirdə bir sıra problemləri, xüsusilə İrandakı azərbaycanlıların ana dilində təhsil alması məsələsini qaldırıb.
Məsələ ilə bağlı siyasi şərhçi Azər Həsrətlə həmsöhbət olduq.
“İranda yaşayan türklərin ana dilində təhsil ala bilməməsi, onların ana dilində danışmasının qadağan olunmasını bu cür tribunalar vasitəsilə ictimailəşdirməyi özümüzə borc bildik”
O, “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, BMT-nin sözügedən sessiyasında İranda yaşayan türklərin hüquqlarının pozulması haqqında geniş danışıldı: “Əlbəttə, bizim üçün Güney Azərbaycanda yaşayan həmvətənlərimizin hüquqları çox önəmlidir. Əlimizə hər düşən hər fürsətdə, xüsusəndə beynəlxalq tribunalarda biz bu məsələni diqqətə çatdırmalıyıq və çatdırırıq. İranda yaşayan türklərin ana dilində təhsil ala bilməməsi, ümumiyyətlə, onların ana dilində danışmasının qadağan olunmasını bu cür tribunalar vasitəsilə ictimailəşdirməyi özümüzə borc bildik. Xüsusi olaraq vurğuladıq ki, türk balaları məktəb yaşına çatan zaman fars dilini bilmirsə onları məktəbə qəbul etmirlər. Uşaqlar fars dilindən imtahan verərək məktəbə qəbul olunur. Təsəvvür edin azərbaycanlı ailələrin evində ana dilində, türk dilində danışılır, söhbət edilir. Təbii ki, belə olan halda uşaqda türk dilində danışır. Buna görə də məktəb yaşına çatan xeyli sayda azərbaycanlı türk balaları məktəbə gedə bilmir, fars dilindən imtahan verə bilmir. Bu da yaxşı halda gecikməyə səbəb olur. Ən pisi isə həmin uşaqlar məktəbə qəbul olunmur və təhsil ala bilmirlər. Təbii ki, İranda yaşayan azərbaycanlıların ana dilində təhsil ala bilməməsi səbəbsiz deyil. Fars molla rejimi məqsədli şəkildə türklərin təhsil almasının qarşısını kəsmək istəyir. Bu əngəli ona görə törədiblər ki, türklərin nəinki öz dillərində danışmasın, ümumiyyətlə təhsil almasın və cahil qalsılar. Belə olanda da fars molla rejimi o insanları öz istədiyi kimi idarə edə bilir və edəcək. Molla rejimi türklərin beyninə şiə fanatizmini rahat şəkildə doldurmaq istəyir. Söhbət ümumi dini məzhəbindən getmir. Məlumdur ki, fars molla rejimi islamın şiə məzhəbindən qeyri-dini məqsədlər üçün sui-istifadə edir. Yəni bu məzhəb İranda fars milliyyətçiliyinin arxasına gizləndiyi bir faktordur. Fars milliyyətçiliyini məhz İslamın şiə məzhəbinin arxasında gizlədərək özlərini başqa cür təqdim edərək ayaqda tutmağa çalışırlar. Bu səbəbdən də türk balalarının məcburi şəkildə fars dilində öyrənməsinə çalışırlar. Eyni zamanda, elə şərait yaradırlar ki, türk uşaqları məktəbə getməsin, təhsildən kənar qalsın. Təbii ki, bir azərbaycanlı olaraq bu məsələni BMT-in İnsan Haqları Şurasının tədbirində müzakirəyə çıxardıq. Hesab edirəm ki, məlum problemin həlli ilə bağlı müsbət nəticə olacaq”.
Günel CƏLİLOVA
