Ağdam torpağının yetirdiyi igidlərdən biri, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı şəhid Nadir Əliyevin anadan olmasının 60 ili 2022-ci ildə tamam olur. Onun yubileyinin yüksək səviyyədə qeyd olunması üzrə silsilə tədbirlər keçirilir.
Milli Qəhrəman Nadir Əliyevin canından çox sevdiyi Ağdam düşmən işğalından azad edilmişdir. Bu səbəbdən iyul ayında onun dünyaya göz açdığı günü bu il həm də 60 illik yubiley ilində yüksək əhval-ruhiyyə ilə qeyd etdik. Əslində torpaqlarımızın işğaldan azad olunacağına inamımız heç vaxt bizi tərk etməmişdi. Bir zamanlar “Bədii həqiqətlər öz ardınca tarixi həqiqətləri gətirəcək. Biz Zəfər yoluna qədəm qoymuşuq. Bayrağımız Şuşada, Xankəndidə dalğalanacaqdır!” – deyərək həmfikirlərimizlə bir yola çıxdıq. Milyonlarla yolçusu olan bu məslək, əqidə yolunun – Zəfər yolunun önündə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Ali Baş Komandan cənab İlham Əliyev qətiyyətlə, müdrikliklə, əminliklə, Öndər sayağı addımlayırdı. Bu yol bizi 2020-ci illdə 44 günlük Vətən Müharibəsində əldə etdiyimiz Böyük Qələbəyə çatdırdı. Böyük Qələbəmiz sayəsində xalqımızın qarşısında geniş üfüqlər açılldı. Cənab Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi altında Zəfər yolumuza davam edərək xalqımız çox uğurlara imza atacaq. Hələ qarşıda zəfər dolu günlərimiz çoxdur, bunun üçün həmrəyliyimizi möhkəm saxlamalıyıq.
İllər öncə dövlətimizin başçısının hamımızın ürəyindən xəbər verən fəaliyyətindən ruhlanaraq inamla, daxildən gələn sonsuz istəklə mən də o milyonlardan biri kimi cəsarətlə bu yolda irəliləməyə başladım. Uğur gətirəcəyinə əminliklə anam əslən Zəngəzurlu (Qarakilsə, Sofulu kəndi) Sonaxanım Mübarək qızının soyadını – “Hacıbəyli”ni özümə ədəbi təxəllüs seçdim. Bu yolda layiqli töhfə verməli olduğumu dərk etdiyimdəm əlimdən gələni əsirgəməcəyimə dair verdiyim sözümə sadiq qalaraq Azərbaycan xalqının Ümummilli lideri Heydər Əliyevin və Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin dövlət və ordu quruculuğu sahələrində, Azərbaycan həqiqətlərinin dünya birliyinə çatdırılması istiqamətində tarixi fəaliyyətlərinin tərənnüm olunduğu “Doxsan dördün payızı”, Sədərək şəhidlərinin əziz xatirəsinə ithaf olunmuş “Vətən daşı”, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı, Silahlı Qüvvələrimizin giziri Mübariz İbrahimovun misilsiz cəsarəti və şücaətini əks etdirən “Addım at!”, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı, Azərbaycan Respublikası təhlükəsizlik orqanlarının zabiti Nadir Əliyevin döyüş və həyat yolundan bəhs edən “Zəfər yolu”, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı, tibb xidməti zabiti, həkim Gültəkin Əsgərovanın əziz xatirəsinə ithaf olunmuş “Ana haqqı” və Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Səfiyar Behbudovun ömür yolunu canlandıran “Qürur dastanı” poemalarını qələmə aldım.
“Zəfər yolu” Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Nadir Alış oğlu Əliyevin əziz xatirəsinə həsr olunmuşdur. Qəhrəmanın uşaqlıq və döyüş yoldaşı, müharibə veteranı Baxşeyiş Abbasoğlunun fefirlərindən: “Nadir Əliyev 30 iyul 1962-ci ildə Kolanı obasının Əliağalı kəndində anadan olmuşdur. 1977-ci ildə həmin kənddəki orta məktəbin səkkizinci sinfini bitirib Bakı Politexnik Texnikumuna daxil olmuşdur. 1982-85-ci illərdə Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakültəsində, 1986-1991-ci illərdə Rusiyanın Moskva şəhərində DTK-nın ali məktəbində təhsil almışdır. Ailəli idi. Bir oğlu, bir qızı var. 1991-ci ildə Moskvada təhsilini başa vurub, leytenant rütbəsilə Bakıya qayıtdıqda Azərbaycanın təhlükəsizlik orqanlarının mərkəzi aparatında iş təklif olunsa da o, Qarabağ bölgəsinə göndərilməsini qətiyyətlə xahiş edib istəyinə nail olmuşdu. Nadir Əliyev yorulmadan qışın sərt soyuğunda belə düşmənlə üzbəüz kəndlərdə qalıb gecələyir, onların müdafiəsində iştirak edən döyüşçülərimizlə kəşfiyyata çıxır, ermənilərin hərbi birləşmələri və bazalarının yerlərini müəyyənləşdirir, düşmənlərin arxasına keçib mühüm işlər görürdü. 1992-ci ilin iyun ayının 12-də Ağdərənin Sırxavənd, Bəşirlər, Qazançı, Qaraşlar, Gican kəndlərinin düşməndən təmizlənməsində Nadir Əliyevin də xüsusi xidmətləri olmuşdur. Sırxavənd uğrunda döyüşdə silahdaşı, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı polkovnik-leytenant Şirin Mirzəyevin həlak olması onu çox mütəəssir etmişdi”.
Nadir Əliyev doğma Ağdamın Qiyaslı kəndi uğrunda döyüşlərdə 1993-cü ilin iyul ayının 22-də qəhrəmancasına həlak olmuşdur. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 9 oktyabr 1994-cü il tarixli Fərmanı ilə ölümündən sonra baş leytenant Nadir Alış oğlu Əliyev “Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı” adına layiq görülmüşdür.
Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Nadir Alış oğlu Əliyevin əziz xatirəsinə həsr olunmuş 2016-cı ildə yazılmış “Zəfər yolu” poeması elə həmin ildə Azərbaycan Bayrağı” ordenli əməkdar jurnalist”, “Qızıl qələm” və “Vətən” media mükafatları laureatı Baxşeyiş Abbasoğlunun redaktorluğu ilə nəşr olunmuş, təqdimatı ilk dəfə Azərbaycan Respublikası Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatında keçirilmişdir. Təkrar nəşri 2018-ci ildə istefada olan polkovnik Sücəddin Abdullayevin redaktəsi altında baş tutmuş, həmin il yanvar ayında Milli Qəhrəman Nadir Əliyevin adını daşıyan Suraxanı rayon 282 saylı məktəbdə rayon ictimaiyyəti ilə görüş keçirilmiş, poemanın məktəbin şagird və pedaqoji heyəti tərəfindən səhnələşdirilmiş variantı böyük maraqla qarşılanmışdır. Sücəddin Abdullayevin fikirlərindən: “Diqqətəlayiq epizodlardan bir neçəsini xatırlatmaq istərdim: İşğal altında olan Ağdama xəyali səfər; sonda Quzanlıya gediş; müəllifin özünün Nizami Gəncəvidən uğur diləməsi; tarixi ekskurs; ani yuxuda tarixi və əfsanəvi qəhrəmanların, müdriklik simvolumuz Dədə Qorqudun Nadirə xeyir-dua verməsi; nəsillərin uğurlu davamı və Şəhriyarın ata yoluna davam etməsi; müəllifin özünün düşmənə etirazı; “Zəfər yolu” nədir – onun izahı; işğal altında olan yurdlarımızdakı dağların, qayaların dilə gəlib danışması. Müəllif Qəhrəman Nadirin daxili dünyası, onun mənsub olduğu “görünməz cəbhə” haqqında ma¬raqlı, eyni zamanda həddində məlumat verir ki, bu da əsəri oxunaqlı edir. Burada da keçmişlə bu günün müqayisəsi özünəməxsus tərzdə təqdim olunur: “Qədimdə Oğuz igidləri üzlərinə niqab taxardılar. Elə bir vaxt gəlib çatmışdı ki, düşmənlər aşkar idi və elimizin ağır durumunda niqab taxmağa lüzum qalmamışdı. Odur ki, qəhrəman Nadir “gizli cəbhə”ni səngərlə əvəzləmişdi”.
2019-cu ildə Azərbaycan Təhlükəsizlik Orqanlarının 100 illik yubileyi münasibətilə “Alyans” Azərbaycan Xüsusi Xidmət Orqanları Veteranlarının İctimai Birliyinin tövsiyəsi, Ağdam rayon İcra Hakimiyyətinin dəstəyi ilə poeman üçüncü təkrar nəşr edilmiş və həmin ilin yanvar ayında Ağdam rayon ictimaiyyətilə görüşdə təqdim olunmuşdur.
Qeyd etmək lazımdır ki, poema yazılmaqda ikən 2016-cı il aprel döyüşlərində işğal altında olan torpaqlarımızın bir hissəsi azad olundu və bu da əsərin adına çevrildi – “Zəfər yolu”. “Zəfər yolu” poemasından:
Qarşıdadır Zəfər yolu!
Zəfər savaşına yol gedirik biz
Ürəklər inamla, ümidlə dolu,
Kəsməz qarşımızı nə dağ, nə dəniz,
Bizimdir qələbə, o Zəfər yolu!
İndi bu inamla yaşayır yurdum,
Zəfər arzusuyla vurur hər ürək,
Qələbə gətirsin yenilməz ordum,
Hamımız bu işdə olarıq dəstək...
Seçmirik şimalı, cənubu, qərbi,
Zəfər üçün üz tuturuq qabağa.
Müdrik tanıyıblar hər zaman Şərqi,
Günəş də boylanır ordan torpağa.
Cəhətlər içində bizimçün hər an
İsitqamət göstərir Qarabağa.
Alim, əsgər, şair, fəhlə əl-ələ –
O, birliyin, ağlın, gücün simvolu
Hava kimi, sutək lazımdır elə
Zəfər yolu, Millət yolu, Haqq yolu!
Şəhidlərin seçdikləri yoldur bu,
Uğrunda can nisar etməyə dəyər,
Qazilərin keçdikləri yoldur bu,
Haqlını dikəldər, haqsızı əyər.
Zəfər yolu! Ay-ulduzlu bayrağın
Ucaldığı bu möhtəşəm yerlərdən
Apar məni, çağırır Qarabağım,
Xilas edək onu düşmən əllərdən!
Çəkil yağı, yolumuzdan dəf ol, get!
Sal qayalar olsun bizlərə sipər!
Qarşıdadır Zəfər yolu! Ey zabit!
Qarşıdadır Zəfər yolu! Ey əsgər!
Xalqımızı taleyüklü məsələlərinin həllində, həssas dönəmlərdə fədakarlar önə çıxaraq, canlarını Vətən uğrunda qurban edərək misilsiz şücaət göstərməklə tarixi missiyaları yerinə yetirmişlər. Onların adları tarixə qızıl hərflərlə yazılmış, bizim öhdəmizə isə qəhrəmanların, fədakarların həyatının təkrarolunmaz, dəyərli anlarını bədii sözün qüdrəti ilə, müasir sənət nümunələrinin yaradılması ilə, müxtəlif ölçülü tədbirlər keçirməklə xalqımızın hər bir nümayəndəsi üçün əlçatan etməkdir.
Azər HACIBƏYLİ SƏLİMOV
Ehtiyatda olan polkovnik-leytenant, yazıçı-publisist, “Azərbaycanın fədakarlq məktəbi” silsiləsinin ideya müəllifi, “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı, “Qürur” və “Alyans” Azərbaycan Xüsusi
Xidmət Orqanları Veteranlarının İctimai Birliklərinin,
“Xarıbülbül” Ədəbi Məclisinin fəxri üzvü