Azər Həsrət: "Azərbaycandan "xoxan" obrazı yaratmaq istəyənlərin arzusu gözündə qaldı"
COP29-un Azərbaycanda keçirilməsini ürəkdən istəyən kifayət qədər tərəfdaşımız olduğu kimi, bunun baş tutmasını istəməyən və bundan respublikamıza qarşi təzyiq vasitəsi kimi istifadə etmək, ölkəni ağir maliyyə yüku altına salmaq, ölkə iqtisadiyyatının uğurlarını qaralamaq istəyən dövlətlər də tapıldı.
Bəlkə də ABŞ və Avropa İttifaqı ölkələrinin əksəriyyəti BMT-nin COP sessiyasının Azərbaycana salınması təşəbbüslərinə dəstək vermələrinə görə peşiman oldu. Ermənistan isə bu dəstəyə görə dəqiq peşimandı. Ona görə də Qərb və erməni mediası tam gücu ilə Azərbaycanı qaralama kampaniyasını davam etdirir.
Görün vəziyyət nə yerdədir ki, rus qazından imtina edib boğulanda nəfəs verdiyimiz, bizdən daha çox qaz almaq istəyən Avropa belə "at kimi" üzümüzə durur ki, qaz istehsalını niyə artırırsınız. Bizim üzümüzə bu cür duran ictimai xadimlərə demək lazımdır ki, bizim qazımız olmasa siz o isti ofislərdə oturub qaz hasilatını tənqid edən məqalələr dərc edə bilməzdiniz.
Hərə COP29-dan öz məqsədlərı üçun gen-bol istifadə etməyə çalışdı. Məsələn, Co Bayden gethagetdə istədi ki, Azərbaycanla Ermənistan arasında yarımçıq sülh müqaviləsi imzaladıb, dünyada ilk dəfə seperatçilıq ocağını söndürən lider kimi öz karyerasına uğur hekayəsi yazsın, alınmadı - Baki saxta sülhə razılaşmadi. Çin, Avropa İttifaqı və Amerika nümayəndələri COP29-da inkişaf etməkdə olan ölkələri, o cümlədən də Azərbaycanı ağır maliyyə yükü altında əzmək istədi, bu da alınmadı.
Ermənilər istədi ki, bu tədbirdən təzyiq vasitəsi kimi istifadə etməklə, Azərbaycan xalqına qarşı cinayətlər torətmiş erməni əsilli separatçı hərbi-siyasi cinayətkarları azad etdirsin, bu da alınmadı.
Ermənilər "etnik təmizləmə" ittihamları ilə hücuma keçərək, Qarabağı birdəfəlik tərk etmiş etnik ermənilərin yenidən Qarabağa kütləvi qayıtması ücün razılıq əldə etməyə çalışdı, bu da alınmadı.
Sizcə, bütün bu sadalananlara rəğmən dünya güclərinin COP29-u Bakıda keçirmələrinin məqsədi nə idi və bu məqsədlərə nail ola bildilərmi?
Sualımızı cavablandıran siyasi şərhçi Azər Həsrət bildirdi ki, ümumiyyətlə COP29-un keçirilməsi ilə bağlı prosedur bəllidir: "Yəni namizəd ölkələr öz iddiasını irəli sürür, müzakirələr aparılır, məsələ səsə qoyulur və nəticəyə uyğun qərar qəbul edilir. Azərbaycanla bağlı qərar da ötən il Dubayda keçirilən COP28-də qəbul edilib. Bütün dövlətlər bu tədbirin Bakıda keçirilməsinin lehinə səs verdi, qərar yekdilliklə qəbul edildi. Sadəcə olaraq, bəzi destruktiv Qərb dövlətləri belə hesab edirdilər ki, bir ildən də az vaxt qalıb, Azərbaycan bu işin ohdəsindən gələ bilmətəcək və onlar da Azərbaycanı bu məsələdə ittiham edəcəklər. Amma gözlədiklərinin əksi baş verdi - Azərbaycan dövləti və xalqi əl-ələ verərək COP29-u ən yüksək səviyyədə təşkil etdi, artıq tədbir uğurla başa çatdı. Gələn qonaqlar da uyğun şəkildə qarşılandı və yola salındı. Yəni COP29-un Bakıda keçirilməsinə dair irad tutula biləcək heç bir dəlil, sübut və fakt ortada olmadı. Bu, məsələnin bir tərəfidir.
Buna baxmayaraq, yenə də bəzi dövlətlər və onların rəsmiləri Azərbaycanla bağlı kampaniyaları körükləməyə çalışdılar. Lakin burada da istəklərinə nail ola bilmədilər. Çünki COP29-da iştirak edən dövlətlərin təmsilçiləri Bakıya gəldilər, müzakirələrə sərbəst qatıldılar, heç bir narazılıq olmadı. Yəni Azərbaycanın ev sahibliyinə dair bu günə qədər heç kimin iradını biz eşitmədik. Hətta Azərbaycanı tənqid edən Qərb mediasında belə bu qəbildən olan irad yoxdur. Yəni əsas məsələ odur ki, Azərbaycan öz üzərinə düsən öhdəliyi layiqincə yerinə yetirib və hec kimin bizə irad tutmasına səbəb yoxdur. Qalan məsələlər ki, COP29-da nə müzakirə edildi, necə müzakirə edildi, necə qərarlar qəbul edildi, bu artıq bizim işimiz deyil - BMT-nin isidir. Amma yenə də Azərbaycanın səyləri sayəsində nəticə çox uğurlu oldu.
Birincisi, Paris Sazişinin 6-cı maddəsi ilə bağlı ortaq məxrəcə gəlinməsi, qərarın verilməsi əlamətdar hadisədir. Bilirsiniz ki, bu, 2015-ci ildə Parisdə keçirilən COP21-də qəbul edilmiş Paris razılaşmasının təsdiqlənməmis maddəsi idi. Bu maddənin razılaşdırılmasına Azərbaycanda nail olundu.
İkincisi, Qərbin aparıcı dövlətləri Zərərin Ödənilməsi Fonduna 250 milyard dollar vermək istəyirdi, lakin Azərbaycanın cəhdləri və təkidi nəticəsində bu məbləği 300 milyard dollara yüksəltmək mümkün oldu. Bundan sonra da Azərbaycan bir il ərzində COP-a prezidentlik edəcək və bu dövr ərzində də bir çox məsələlər öz həllini tapacaq. Bütün bunların fonunda Azərbaycan kicik ada dövlətləri və mustəmləkə altında olan ərazilərlə bağli həyəcan təbili çaldı, bu məsələyə dünyanın diqqətini cəlb elədi. Bu, COP29-un mütərəqqi tərəflərindən biridir. Buna görə də Qərbin bəzi dairələri, Bayden administrasiyası və Fransa hakimiyyəti gözdənsalma, qorxutma, qarayaxma kampaniyası aparsalar da heç nəyə nail ola bilmədilər. Yəni COP29 uğurla keçirildi və Azərbaycandan "xoxan" obrazı yaratmaq istəyənlərin arzusu gözündə qaldı. Gəlib gördülər ki, Azərbaycan dunyanın ən güvənli, ən təhlükəsiz, ən rahat ölkəsidir, üstəlik də, belə tədbirləri ən yüksək səviyyədə keçirməyi bacaran bir dövlətdir".
Dəniz NƏSİRLİ
