Məlum olduğu kimi, Prezident İlham Əliyev Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi haqqında qanunu imzalayıb.
Dəyişikliyə əsasən, maddə 381.1.-də qeyd edilir ki, media məhsullarının qanunla müəyyən edilmiş qaydada yayılmasına mane olmağa görə - fiziki şəxslər iki yüz manatdan üç yüz manatadək məbləğdə, vəzifəli şəxslər üç yüz manatdan beş yüz manatadək məbləğdə cərimə edilir.
Maddə 381.2.də jurnalistlərin peşəkar fəaliyyətinə qanunsuz müdaxilə edilməsinə görə ‒ üç yüz manatdan altı yüz manatadək məbləğdə cərimə edilir.
Maddə 381.3.-də isə göstərilir ki, qanunla müəyyənləşdirilmiş hallardan başqa, media subyektləri və jurnalistlərin informasiya almaq hüququnun məhdudlaşdırılmasına və ya onlara informasiya verilməsindən imtina edilməsinə, yaxud qanunla müəyyən edilmiş müddətdə onların sorğusuna cavab verilməməsinə görə - üç yüz manatdan beş yüz manatadək məbləğdə cərimə edilir.
Qeyd edək ki, qanunla Audiovizual Şura və Medianın İnkişafı Agentliyinə (MEDİA) yeni səlahiyyət verilib.
Məlum olduğu kimi, Prezident İlham Əliyevin müvafiq Fərmanına əsasən, media subyektləri tərəfindən sağlamlığın və ətraf mühitin qorunmasına zidd olan hərəkətlərin təbliğ olunması və Qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə qərarı olmadan şəxsin təqsirli olması barədə məlumatların dərc edilməsi (yayımlanması) ilə bağlı inzibati xətalar haqqında işlərə audiovizual media subyektlərinə münasibətdə Audiovizual Şura, digər media subyektlərinə münasibətdə Medianın İnkişafı Agentliyi (MEDİA) baxacaq.
Jurnalistin müstəqilliyinə və məsuliyyətinə yeni şərait açan normaların tətbiqi başladı və bunu necə dəyərləndirmək olar?
“...Dəyişikliklər bu qeyri-müəyyənliyi aradan qaldırır və bu prinsipləri pozan şəxslərin cəzalandırılması üçün kifayət qədər aydın təsəvvür yaradır”
Jurnalistlərin Həmkarlar İttifaqının (JuHİ) təsisçisi Müşfiq Ələsgərli “Bakı-Xəbər”ə şərhində bildirdi ki, bütövlükdə bu dəyişikliyə müsbət yanaşmaq lazımdır. Müsahibimizin sözlərinə görə, media fəaliyyətinin, informasiya dövriyyəsinin tənzimlənməsi üçün İnzibati Xətalar Məcəlləsinə təklif edilən dəyişikliklərin qüvvəyə minməsi, paralel olaraq Audiovizual Şura və Medianın İnkişafı Agentliyinə (MEDİA) müvafiq olaraq yeni səlahiyyətlərin verilməsi təqdirəlayiq haldır. O vurğuladı ki, hazırkı dəyişikliklərə uyğun olaraq tənzimlənmə, müvafiq qanunlar əslində "Media haqqında" qanunda və “Jurnalistlərin peşə əxlaqı Kodeksi”ndə öz əksini tapmış məsələlərdir. “Bu sırada təqsirsizlik prezumpsiyasının tənzimlənməsi məsələsi “Jurnalistlərin peşə əxlaqı Kodeksi”ndə var. Yaxud jurnalist fəaliyyətinə, o cümlədən informasiya əldə edilməsinə mane olan halların yolverilməzliyi haqqında müddəalar Media haqqında qanunvericilikdə var. Amma bu prinsiplərin pozulmasına görə hansı məsuliyyətin yaranması, eyni zamanda məsuliyyət yaranan şəxsin necə cəzalanması məsələsində bir qədər qeyri-müəyyənlik vardı. Bu gün İnzibati Xətalar Məcəlləsinə edilən dəyişikliklər bu qeyri-müəyyənliyi aradan qaldırır və bu prinsipləri pozan şəxslərin cəzalandırılması üçün kifayət qədər aydın təsəvvür yaradır. Bütün bunlar media işinin şəffaflandırılması, yol verilmiş pozuntulara görə konkret mexanizmlərin yaradılması kimi şərh oluna bilər. Hesab edirik ki, həm Audiovizual Şura, həm də MEDİA yarandığı gündən indiyə qədər göstərilmiş bütün etimadları doğruldublar və onlara həvalə olunmuş işləri yüksək şəkildə həyata keçiriblər. Qənaətimcə, indi həvalə olunan səlahiyyətlərlə bağlı da kifayət qədər peşəkar davranacaqlar, bu prosesləri də tamamlaya biləcəklər.
Atılmış bu addımları son 4 ildə Azərbaycan mediasında aparılan islahatların məntiqi ardıcıllığı kimi dəyərləndirmək olar. Bütün bu addımlar media fəaliyyətinin şəffaflaşdırılması, onun hüquqi çərçivəsinin cızılması, mediaya aid prinsiplərin pozulmasına görə yaranan məsuliyyətlərin müəyyənləşdirilməsi və bu prinsipləri pozanların cəzalandırılması üçün aydın təsəvvürlər formalaşdırır. Bu, eyni zamanda media fəaliyyətinin daha da peşəkarlaşmasına şərait yaradır. Bu baxımdan baş verənləri alqışlayır, təqdir edirik. Arzulayırıq ki, bu məsələlər məntiqi sonluğuna çatdırılsın”-deyə M.Ələsgərli vurğuladı.
Leyla QARAXANLI
